Research Article

Vahyin Mekke Dönemi’nde Allah’a ve Resûlü’ne İtaat

Volume: 8 Number: 2 December 29, 2024
TR EN

Vahyin Mekke Dönemi’nde Allah’a ve Resûlü’ne İtaat

Abstract

Kur’ân-ı Kerîm’de itaat mefhumu temel bir kavram olarak yer almaktadır. Allah’a itaat emrinin yanında Hz. Muhammed’e (s.a.s.) itaat ayrıca belirtilerek emredilmiştir. Resûl’e itaat, Allah’a itaat sayılmış ve mutlak itaatin yalnızca Allah’a ait olduğu anlatılmıştır. Allah Resûlü Muhammed’e (s.a.s.) itaat de Allah’ın emri gereği mutlak itaat kısmındadır. Ayrıca “ulü’l-emr’e itaat” de Kur’ân’da emredilmiş ancak bu mukayyet itaat olarak tanıtılmıştır. “Yetki/emir sahipleri” diye meâl verdiğimiz “ulü’l-emr”; ailevî ve ictimaî olarak idare mevkiinde bulunan Müslüman ilim sahipleri, âlimler ve yöneticilerdir. İtaatte ana konular iman esaslarıdır. İslâm’da namaz, zekât, oruç ve hac gibi kulluk vecîbeleri itaat tezahürleridir. Lâkin bu vecîbeler; öncelikle tevhid, nübüvvet ve âhirete iman gibi itaat esasları üzerindedir. İnsanda tevhide iman ve dolayısıyla diğer iman hususları yerleştikten sonra da imanı korumak suretiyle iman esaslarındaki itaat sürmektedir. Burada da başta farz olan vecîbelerin, sâlih amellerin önemi açıktır. İmanî itaatin en belirgin örneği Risâlet-i Muhammediyye’nin (s.a.s.) Mekke devrinde görülmüştür. Bu dönemde; tahâret, salât, sadaka gibi ameller mevcut olsa da tek bir Allah’a, O’nun, iyilik ve kötülüklerin karşılığını vereceği bir hesap gününün varlığına ve tüm bunları tebliğ eden Hz. Muhammed’in (s.a.s.) peygamberliğine iman etmek o dönem Mekke’de öncelikli itaat gündemini teşkil etmiştir. Zira Mekke’de şirk hâkimdi. Bu çalışmada; itaatin lügat manaları, Kur’ân ve Hadis’te itaat ve itaatin mâhiyeti genel hatlarıyla incelenmiştir. Daha sonra İslâm’ın Mekke Dönemi’nde yaşanan bazı hadiseler, “Allah’a ve Resûlü Muhammed’e (s.a.s.) itaat” çerçevesinde yorumlanmıştır. Bu kısım araştırmanın temel konusunu teşkil etmektedir. Bu makale ile Allah Resûlü’nün ve sahâbenin ilâhî itaat emrine Mekke’de nasıl bir karşılık verdikleri görülmeye çalışılmıştır. Makalenin, 21. asırda “Allah’a ve Resûlü’ne itaat” düşüncesi için ufuk vesilesi olacağı düşünülmektedir.

Keywords

References

  1. Ağırman, Cemal. Hz. Peygamber’in Sünnetinde İtaat. İstanbul: Rağbet Yayınları, 2. Basım, 2023.
  2. Akdemir, Furat. “Kur’an’da İtaat Kavramı ve Peygambere İtaatin Mahiyeti”. Kelam Araştırmaları 11/1 (2013), 425-442.
  3. Akseki, Ahmet Hamdi. İslâm Fıtrî Tabiî ve Umumî Bir Dindir. Ankara: DİB Yayınları, 3. Basım, 2018.
  4. Alper, Ömer Mahir. “İtaat”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 23/444-445. İstanbul: TDV Yayınları, 2001.
  5. Aydınlı, Abdullah. “İbn Ümmü Mektûm”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 20/434-435. İstanbul: TDV Yayınları, 1999.
  6. Baş, Eyüp. Son Peygamber Hz. Muhammed (sas). Ankara: TDV, 2023.
  7. Baylav, Hüseyin. İnanç Açısından İtaat. Konya: Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2004.
  8. Belâzürî, Ahmed b. Yahya. Ensâbü’l-Eşrâf. thk. Süheyl Zekkâr. 13 Cilt. Beyrut: Dâru’l-Fikr, 1996.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

History of Islam

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 29, 2024

Submission Date

August 12, 2024

Acceptance Date

October 15, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 8 Number: 2

APA
Talu, Y. R. (2024). Vahyin Mekke Dönemi’nde Allah’a ve Resûlü’ne İtaat. Kocaeli İlahiyat Dergisi, 8(2), 240-273. https://doi.org//kider.1531900
AMA
1.Talu YR. Vahyin Mekke Dönemi’nde Allah’a ve Resûlü’ne İtaat. Kider. 2024;8(2):240-273. doi:/kider.1531900
Chicago
Talu, Y. Rıdvân. 2024. “Vahyin Mekke Dönemi’nde Allah’a Ve Resûlü’ne İtaat”. Kocaeli İlahiyat Dergisi 8 (2): 240-73. https://doi.org//kider.1531900.
EndNote
Talu YR (December 1, 2024) Vahyin Mekke Dönemi’nde Allah’a ve Resûlü’ne İtaat. Kocaeli İlahiyat Dergisi 8 2 240–273.
IEEE
[1]Y. R. Talu, “Vahyin Mekke Dönemi’nde Allah’a ve Resûlü’ne İtaat”, Kider, vol. 8, no. 2, pp. 240–273, Dec. 2024, doi: /kider.1531900.
ISNAD
Talu, Y. Rıdvân. “Vahyin Mekke Dönemi’nde Allah’a Ve Resûlü’ne İtaat”. Kocaeli İlahiyat Dergisi 8/2 (December 1, 2024): 240-273. https://doi.org//kider.1531900.
JAMA
1.Talu YR. Vahyin Mekke Dönemi’nde Allah’a ve Resûlü’ne İtaat. Kider. 2024;8:240–273.
MLA
Talu, Y. Rıdvân. “Vahyin Mekke Dönemi’nde Allah’a Ve Resûlü’ne İtaat”. Kocaeli İlahiyat Dergisi, vol. 8, no. 2, Dec. 2024, pp. 240-73, doi:/kider.1531900.
Vancouver
1.Y. Rıdvân Talu. Vahyin Mekke Dönemi’nde Allah’a ve Resûlü’ne İtaat. Kider. 2024 Dec. 1;8(2):240-73. doi:/kider.1531900