Research Article

Orta Doğu Güvenlik Mimarisinde Yaşanan Değişimin İsrail Siyasetine Etkileri

Number: 112 December 5, 2023
EN TR

Orta Doğu Güvenlik Mimarisinde Yaşanan Değişimin İsrail Siyasetine Etkileri

Öz

İsrail, 2020 sonrası dönemde içeride Filistinlilere karşı baskıyı artıran, dışarıda ise komşu Arap devletlerine karşı yoğunlaşan saldırgan bir politikaya yönelmiştir. İsrail iç ve dış politikasında yaşanan bu değişim önemli ölçüde 2000 sonrası dönemde Orta Doğu güvenlik mimarisinin yaşadığı dönüşümün bir sonucudur. 2003 yılındaki ABD işgali ile başlayıp 2010 yılındaki Arap Baharı ile devam eden süreç Irak, Mısır ve Suriye gibi bölgesel aktörlerin zayıflayarak bölgesel siyasetteki ağırlıklarını kaybetmesiyle sonuçlanmıştır. Arap Baharı sürecinde Filistin meselesine kitlesel destek ve kamuoyu ilgisi uyandıran Reformcu İslamcılık düşüncesinin zayıflaması da Arap kamuoyu nezdinde Filistin meselesine olan ilgide bir azalma ortaya çıkarmıştır. Irak, Suriye ve Mısır gibi güçlü bölgesel aktörlerin zayıfladığı, Reformcu İslamcılık düşüncesinin itibar kaybettiği bir dönemde ekonomik olarak güçlü olsalar da askeri açıdan zayıf olan Körfez ülkelerinin Filistin meselesinde liderliğe soyunmaları İsrail’in elini güçlendirmiştir. Bölgede İsrail’i sınırlama/dengeleme kabiliyetine sahip aktörlerin pozisyonlarında yaşanan zayıflama İsrail’i iddialı ve revizyonist politikalar konusunda cesaretlendirmiştir.

Anahtar Kelimeler

Filistin meselesi , Orta Doğu güvenlik mimarisi , İsrail , ABD dış politikası

References

  1. Acar, Necmettin. (2002b). Suudi Arabistan’ın İran’ı Dengeleme Politikasının Değişimi. İran Çalışmaları Dergisi, 6(2), 173-202.
  2. Acar, Necmettin. (2018). Arap Baharı Sürecinde Ortadoğu’da Güvenlik ve Dış Politika: Suudi Arabistan Örneği. Birey ve Toplum, 8(16), 139-171.
  3. Acar, Necmettin. (2022a). İran-Suudi Arabistan Rekabeti Karşısında Çin Dış Politikası. Türkiye Ortadoğu Çalışmaları, 9.(1), 187-216.
  4. Acar, Necmettin (2021, 13 Mart). Suudi Arabistan-BAE rekabeti ekonomik sahaya taşınıyor. Anadolu Ajansı. Erişim adresi: https://www.aa.com.tr/tr/analiz/suudi-arabistan-bae-rekabeti-ekonomik-sahaya-tasiniyor/2176133.
  5. Al-Anani, Halil. (2021, 3 November). Egypt’s Muslim Brotherhood: Old Problems and New Divisions. Erişim adresi: https://arabcenterdc.org/resource/egypts-muslim-brotherhood-old-problems-and-new-divisions/.
  6. Altunışık, Meliha. (2022). Mısır Dış Politikasının Toplumsal ve Bölgesel Temelleri. Meliha Altunışık (Ed) Ortadoğu ve Dış Politika: Arap Ülkeleri ve İsrail içinde (s. 9-32). İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
  7. Anadolu Ajansı. (2023, 27 Haziran). İsrail, Batı Şeria’da 5 bin 700 yeni yasa dışı konutu onayladı. Erişim adresi: https://www.aa.com.tr/tr/dunya/israil-bati-seria-da-5-bin-700-yeni-yasa-disi-konutu-onayladi/2932202.
  8. Anadolu Ajansı. (2019, 15 Şubat). İran tehdidiyle mücadele Filistin davasından daha önemli. Erişim adresi: https://www.aa.com.tr/tr/dunya/iran-tehdidiyle-mucadele-filistin-davasindan-daha-onemli/1393440.
  9. Anthony, Ian. (1998). Economic dimensions of Soviet and Russian arms exports. Russia and the Arms Trade (1998): 71-92.
  10. AP News. (2023 5 April). Israeli strikes on Syria intensify, raise tensions with Iran. Erişim adresi: https://apnews.com/article/syria-israel-strikes-iran-shadow-8c34143296c23593d35aa1078c2c6067.