İklim Değişikliğine Yönelik Farkındalığın Üniversite Öğrencisi Bakış Açısıyla Değerlendirilmesi: Ondokuz Mayıs Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Örneği

Öz

Toplumsal gelişim ve etkileşimler ile yaşam alanları sürekli bir değişim geçirmektedir. Tarım uygulamalarıyla başlayan bu değişim sanayi devrimiyle doğal çevreyi olumsuz yönde etkilemeye başlamıştır. Kaynakların bilinçsizce tüketimi, kentlere göçlerin artması çeşitli çevre sorunlarının ortaya çıkmasına neden olmuştur. Özellikle kentleşmeyle birlikte oluşan yollar ve yapılaşmayla artan geçirimsiz yüzeyler, doğal peyzaj yapısının bozulmasına, kent içerisindeki doğal su döngüsünün kırılmasına ve hatta önemli habitatların yok olmasına, sonuç olarak iklimin değişmesine neden olmuştur. Kentleşme ve nüfus artışlarının devamıyla birlikte iklim değişikliğinin insan yaşamı üzerinde etkileri büyük olacaktır. Bu çalışma, iklim değişikliğinin Samsun iline etkilerini değerlendirmek amacıyla yürütülen doktora çalışmasına ek olarak iklim değişikliğine yönelik farkındalığın da değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Özellikle iklim değişikliğinin etkileri, sonuçları ve toplumsal bilincin oluşmasına yönelik konular üzerinden üniversite öğrencilerinin görüşleri alınmıştır. 28 sorudan oluşan bir anket çalışması hazırlanmış; Ondokuz Mayıs Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Mimarlık, Şehir ve Bölge Planlama Bölümlerinde eğitim alan birinci-dördüncü sınıf öğrencilerinden gönüllülük esasına bağlı olarak yapılmıştır. Geleceğin planlama ve tasarım alanlarında görev alacak mimar, şehir bölge plancısı adaylarının yaşadıkları kenti nasıl algıladıkları, iklim değişikliği etkileri ve nedenlerine yönelik düşünceleri, etkilerin azaltılmasına yönelik çalışmaları nasıl takip ettikleri, toplum bilinçlendirmesine yönelik yapılan çalışmalara bakış açıları, yaşadıkları bölgenin etkilenebilirliğine ilişkin düşünceleri değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, genel farkındalığın erken yaşlarda oluşmaya başladığı, üniversite öğrenimiyle birlikte iklim değişikliğine yönelik bilgi ve eğitimlerinin geliştiği, öğrenilen bilginin yüksek oranda yakınlarına aktarıldığı, toplumsal bilincin iklim değişikliğinde ne kadar önemli olduğu, bunun yerel yönetimlerin denetim mekanizmasının kurması ve gerekli yasal düzenlemelerle sağlayabileceği, iklim değişikliğiyle mücadelede hala geç kalınmadığı düşünüldüğü görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• İklim Değişikliği
• Farkındalık
• Toplumsal Bilinç
• Karadeniz Bölgesi

Evaluation of Awareness on Climate Change from the Perspective of University Students: The Case of Ondokuz Mayıs University Faculty of Architecture

Öz

With social development and interactions, living spaces are constantly changing. This change starting with agricultural practices, proceed to affect the natural environment negatively with the industrial revolution. The unconscious use of resources and the increase in migration to cities have caused various environmental problems. Especially the impermeable surfaces/roads that increase with urbanization have caused the deterioration of the natural landscape structure, the breaking of the natural water cycle in the city and even the destruction of important habitats. This caused the climate to change. With the continuation of urbanization and population increases, the effects of climate change on life will be great. This study was carried out to evaluate the awareness of climate change in addition to the doctoral study conducted to evaluate the effects of climate change on Samsun province. In particular, the opinions of university students on the effects and consequences of climate change and the formation of social awareness were taken. A questionnaire consisting of 28 questions was prepared; It was made to the students of the Faculty of Architecture of Ondokuz Mayıs University, who volunteered to participate in the survey. The views of the future architects and urban and regional planner candidates were evaluated in 3 categories: Awareness on Climate Change, Formation of Community Consciousness, and Climate Vulnerability of the Region. As a result, it has been observed that general awareness begins to emerge at an early age, their knowledge and training on climate change has improved with university education, and awareness has been created in their environment with the education they have received. In addition, it is thought that social awareness is very important in climate change, this can be achieved by establishing the control mechanism of local governments and making the necessary legal arrangements, and it is still not too late to fight against climate change.

Anahtar Kelimeler

• Climate Change
• Awareness
• Social Consciousness
• Black Sea Region

Kaynakça

1. Akbulut, M., Kaya, A. A. (2020). Bir afet olarak küresel iklim değişikliği ve ilkokul öğretmenlerinin iklim değişikliği farkındalığının incelenmesi: Gümüşhane ili örneği, Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 9(2): 112- 124.
2. Akrofi, M., Antwi , S., & Gumbo, J. (2019). Students in climate action: a study of some ınfluential factors and ımplications of knowledge gaps in africa. Environments, 6(2), 12. doi:https://doi.org/10.3390/environments6020012.
3. Akyüz, Y., Atış, E. (2018). Küçük menderes havzasında iklim değişikliğinin olası etkileri ve üreticilerin konuya ilişkin farkındalıkları, KSÜ Tarım ve Doğa Dergisi, 21(Özel Sayı): 109-115.
4. Baykan, B. G., (2019). İklim Değişikliği Eğitim Modülleri Serisi 17: İklim Değişikliği ile Mücadelede Gençliğin Sorumluluğu, İklim Değişikliği Alanında Ortak Çabaların Desteklenmesi Projesi (İklimİN).
5. Birpınar, M. E. (2021). İklim değişikliğiyle mücadelenin uluslararası, ulusal ve yerel boyutları. Şehir&Toplum(18), 7-19.
6. BM. (1992). Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (BMİDÇS). Eylül 18, 2021 tarihinde https://webdosya.csb.gov.tr/db/iklim/webmenu/webmenu12421_1.pdf adresinden alındı.
7. Cordero, E. C., Todd, A. M., Abellera, D. (2008). Climate change education and the ecological footprint, Bulletin of the American Meteorological Society, 89(6), 865–872.
8. Dal , B., Öztürk , N., Alper, U., Sönmez, D., Mısır, M., & Çökelez, A. (2014). Perception of climate change: reasons, consequences, and willingness to act. How aware are they? International Journal for Cross-Disciplinary Subjects in Education (IJCDSE), 4(2), 1930-1937.

9. Deniz, M., İnel, Y. & Sezer, A. (2021). Awareness scale of university students about global climate change, International Journal of Geography and Geography Education (IGGE), 43, 252-264.
10. Derkzen, M., Teeffelen, A., & Verburg, P. (2017). Green infrastructure for urban climate adaptation: How do residents’ views on climate impacts and green infrastructure shape adaptation preferences? Landscape and Urban Planning, 157, 106–130.
11. Emecen, Y., Erdem, N. (2019). Kent iklimi üzerinde yeşil alanların etkileri, Peyzaj Araştırmaları ve Uygulamaları Dergisi, 2, 24-30.
12. Freije, A. M., Hussain, T., Salman, E. A. (2017). Global warming awareness among the University of Bahrain science students. Journal of the Association of Arab Universities for Basic and Applied Sciences, 22, 9-16.
13. Gemeda, D. (2015). Perceptions of climate change among natural resources management students at Jimma University, Ethiopia. International Journal of Sciences: Basic and Applied Research (IJSBAR), 23(1), 106-119.
14. IPCC. (2014). Climate Change 2014 Impacts, Adaptation, and Vulnerability Part A: Global and Sectoral Aspects Working Group II Contribution to the Fifth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change. New York: Cambridge University Press.
15. IPCC. (2021). Climate Change 2021: The Physical Science Basis- Summary for Policymakers, Cambridge University Press. Erişim adresi: https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/#SPM. Erişim tarihi:30.01.2022.
16. Kadıoğlu, M., (2019). Bildiğiniz havaların sonu küresel iklim değişimi ve Türkiye (1.b.). İstanbul: Sia Kitap.
17. Küçük Biçer, B., Acar Vaizoğlu S. (2015). Hemşirelik bölümü öğrencilerinin küresel ısınma / iklim değişikliği hakkındaki bilgi ve farkındalıklarının belirlenmesi, Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 2(2), 30-43.
18. Ogunsola, O., Araromi, O., & Adeshina, O. (2018). Studies on students’ awareness on climate change education in nigeria: a case study of the University of Ibadan. Studies on Students’ Awareness on Climate Change Education in Nigeria: A Case Study of the University of Ibadan, 9(6), 251-257.
19. Rosenzweig, C., Solecki, W., Romero-Lankao, P., Mehrotra, S., Dhakal, S., Bowman, T., & Ali Ibrahim, S. (2015). Climate Change and Cities, Second Assessment Report of the ARC3.2 Summary for City Leaders. New York: Urban Climate Change Research Network (UCCRN), Columbia University.
20. T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı. (2011). Türkiye’nin İklim Değişikliği Uyum Stratejisi ve Eylem Planı. Ankara: T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü.
21. Talu, N. (2015). Türkiye'de İklim Değişikliği Siyaseti (1.b.). Phoenix Yayınevi, ISBN No:978-605-9801-14-0, Ankara.
22. Tok, G., Cebesoy, Ü. B., Bilican, K. (2017). Sınıf öğretmeni adaylarının iklim değişikliği farkındalıklarının incelenmesi. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 8(2), 23-36.
23. Tolunay, D. (2019). İklim Değişikliğinin Kentlere Etkisi ve Kentlerde İklim Değişikliğine Uyum Çalışmaları. Uluslararası Kent ve Sağlık Kongre Sağlıklı Kentler Birliği Başkanlığı kitabı içerisinde, (s. 28-41), 11-14 Aralık. Bursa.
24. UNDP. (2020). Samsun ili etki ve etkilenebilirlik analizi istişare toplantısı. Eylül 20, 2021 tarihinde https://iklimeuyum.org/samsun-ili-iklim-degisikligi-etki-ve-etkilenebilirlik-analizi/ adresinden alındı.
25. UN-Habitat. (2011). Cities and climate change global report on human settlements. London: United Nations Human Settlements Programme.
26. Whitmarsh, L. (2009). What’s in a name? Commonalities and differences in public understanding of “climate change” and “global warming”. SAGE Publications, Public Understanding of Science, 18, 401–420. doi:DOI: 10.1177/0963662506073088.
27. Yılmaz, V., Can, Y., Şen, H. (2018). Küresel ısınma ve küresel iklim değişikliğine ilişkin bilginin kaygı ile farkındalık üzerine etkisi: bir yapısal eşitlik model önerisi, Researcher: Social Science Studies, 6 (1), 434-450.