Meme kanserli kadınların cerrahi girişim sonrası yaşadıkları üst ekstremite sorunlarının yaşam kalitesine etkisi
Abstract
Amaç: Araştırmada, meme kanseri cerrahisi uygulanan kadınların yaşadığı üst ekstremite sorunlarını ve bu sorunların yaşam kalitesine etkisini belirlemek amaçlandı. Yöntem: Tanımlayıcı tipteki bu araştırmanın örneklemini, tek taraflı meme kanseri cerrahisi sonrası üzerinden en az bir, en fazla 24 ay geçmiş olan 81 kadın oluşturdu. Veriler, Kasım 2015- Ağustos 2016 tarihleri arasında toplandı. Araştırmada, “Omuz Ağrı ve Özürlülük İndeksi (OAÖİ)”, “Avrupa Kanser Araştırma ve Tedavi Teşkilatı Yaşam Kalitesi Ölçeği (EORTC QLQ-C30)” ve “Meme Kanserine Özgü Yaşam Kalitesi Ölçeği (EORTC QLQ- BR23)” kullanıldı. Omuz hareket açıklığı ölçüldü ve lenfödem değerlendirildi. Bulgular: Araştırmaya katılan kadınların %37’sinde omuz eklem hareket kısıtlılığı; %19.8’inde lenfödem vardı. Omuz eklem hareket kısıtlılığı olan kadınların olmayanlara göre OAÖİ puanlarında anlamlı fark saptandı. Omuz eklem hareket kısıtlılığı olan kadınların, EORTC QLQ-C30 ölçeğinin fiziksel işlev, ağrı; EORTC QLQ-BR23 ölçeğinin meme ve kola bağlı semptom puanlarında anlamlı fark bulundu. OAÖİ ile EORTC QLQ-C30 ve EORTC QLQ-BR23 yaşam kalitesi ölçekleri arasında anlamlı ilişki vardı. Lenfödem ile OAÖİ ve yaşam kalitesi ölçekleri arasında ise anlamlı ilişki bulunmadı. Sonuç: Araştırma bulguları, kadınların meme kanseri cerrahisi sonrası yaşam kalitesini azaltan üstekstremite sorunları yaşadığını ve bu sorunların ağrı, yorgunluk, dispne, uykusuzluk gibi semptomların görülme sıklığını artırdığını ortaya koydu.
Keywords
References
- 1. World Cancer Research Fund Internatinonal. Breast cancer statistics. Erişim yeri: http://www.wcrf.org/int/cancer-facts-figures/data-specific-cancers/breast-cancer-statistics, Erişim Tarihi: 24.07.2018.
- 2. Hacıkamiloğlu E, Gültekin M, Boztaş G, Dündar S, Utku EŞ, Ergün A, Sevinç A, Tütüncü S, Seymen E. Türkiye Kanser İstatistikleri. İçinde: Şencan İ, Keskinkılıç B Edt: T.C. Sağlık Bakanlığı, Türkiye Halk Sağlığı Kurumu, Ankara, 2017: 1-57. Erişim Yeri: http://kanser.gov.tr/Dosya/ca_istatistik/2014-RAPOR.pdf, Erişim Tarihi: 24.07.2018.
- 3. Yıldız A, Karayurt Ö. Meme kanserli kadınların lenfödem nedeniyle yaşadıkları güçlükler. Meme Sağlığı Dergisi/Journal of Breast Health 2011; 7(3): 154-162.
- 4. Kaya T, Karatepe AG, Günaydın R, Yetiş H, Uslu A. Disability and health-related quality of life after breast cancer surgery: relation to impairments. Southern Medical Journal 2010;103(1): 37-41.
- 5. Büyükakıncak Ö, Akyol Y, Özen N, Ulus Y, Cantürk F, Tander B, Büyükakıncak S, Bilgici A, Kuru Ö. Meme kanseri olan hastalarda cerrahi sonrası erken dönemde yaşam kalitesi: omuz ağrısı, el kavrama gücü, dizabilite ve emosyonel durum ile ilişkisi. Turkish Journal of Physical Medicine & Rehabilitation/Türkiye Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Dergisi 2014; 60(1): 1-6.
- 6. Şimşir Atalay N, Taflan Selçuk S, Ercidoğan Ö, Akkaya N, Sarsan A, Yaren A, Şahin F. Meme cerrahisi ve aksiller diseksiyon uygulanan meme kanserli hastalarda üst ekstremite problemlerinin sıklığı ve yaşam kalitesine etkisi. Journal of Physical Medicine & Rehabilitation Sciences/Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Bilimleri Dergisi 2011; 57: 186-192.
- 7. Nesvold IL, Fosså SD, Holm I, Naume B, Dahl AA. Arm/shoulder problems in breast cancer survivors are associated with reduced health and poorer physical quality of life. Acta Oncol 2010; 49(3): 347-353.
- 8. Akca M, Ata A, Nayır E, Erdoğdu S, Arıcan A. Impact of surgery type on quality of life in breast cancer patients. J Breast Health 2014; 10(4): 222-228.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Health Care Administration
Journal Section
Research Article
Publication Date
August 30, 2019
Submission Date
July 30, 2018
Acceptance Date
September 3, 2018
Published in Issue
Year 2019 Volume: 12 Number: 2
Cited By
ONKOLOJİ BİRİMİNDE TEDAVİ ALAN HASTALARIN MANEVİ İYİ OLUŞLARI VE YAŞAM KALİTELERİ
İnönü Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Dergisi
https://doi.org/10.33715/inonusaglik.812182Meme Kanseri Cerrahisi Sonrası Üst Ekstremite Sorunları ve Yeti Yitimi
İstanbul Gelişim Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.38079/igusabder.1442184
