Research Article

TOPLUMSAL CİNSİYET KAYNAKLI KARİYER ENGELLERİ ÖLÇEĞİ’NİN GELİŞTİRİLMESİ: GEÇERLİK ve GÜVENİRLİK ÇALIŞMALARI

Volume: 5 Number: 8 December 31, 2021
EN TR

TOPLUMSAL CİNSİYET KAYNAKLI KARİYER ENGELLERİ ÖLÇEĞİ’NİN GELİŞTİRİLMESİ: GEÇERLİK ve GÜVENİRLİK ÇALIŞMALARI

Abstract

Bu araştırmanın amacı, Toplumsal Cinsiyet Kaynaklı Kariyer Engelleri Ölçeği’ni (TCKKEÖ) geliştirmek ve ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışmalarını yapmaktır. Bu amaçla birçok çalışma grubundan veri toplanmıştır. İlk olarak, açımlayıcı faktör analizi ve güvenirlik çalışmaları için 262 (207 kadın, 55 erkek, x̄=22.54 ve sd=1.58), ikinci olarak, doğrulayıcı faktör analizi için 230 (157 kadın, 73 erkek, x̄=23.10 ve sd=1.51) olmak üzere toplam 492 ve son olarak, test-tekrar test için 31 (17 kadın, 14 erkek, x̄=22.74 ve sd=1.21) beliren yetişkinden veri toplanmıştır. Ölçeğin yapı geçerliğini test edebilmek için açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi, güvenirlik için Cronbach alpha iç tutarlılık katsayısı, test-tekrar test yöntemi, iki yarı test yöntemi, madde toplam test korelasyonları ve alt-üst %27 grup yöntemi kullanılmıştır. Yapılan açımlayıcı faktör analizi çalışmasında, ölçeğin toplam varyansın %51’ini açıklayan 12 maddeden ve iki faktörden oluştuğu görülmüştür. Bu faktörler Algılanan Kariyer Engelleri ve İş Hayatındaki Toplumsal Cinsiyet Eşitsizlikleri olarak isimlendirilmiştir. Araştırma için uygulanan doğrulayıcı faktör analizi sonuçlarında ölçeğin iki faktörlü yapısının iyi uyum değerlerine sahip olduğu görülmüştür (χ2=66.1, sd=50, p> .05, χ2/sd=1.32, RMSEA=.03, CFI=.98, TLI=.97, SRMR=.04). TCKKEÖ’nün ölçüt bağıntılı geçerliğini sınamak için Kariyer Engelleri Ölçeği (KEÖ) kullanılmıştır. TCKKEÖ toplam puanları ve alt faktörleri ile KEÖ arasında pozitif yönde ve anlamlı ilişkiler elde edilmiştir. TCKKEÖ’nün güvenirlik analizleri sonucunda elde edilen Cronbach alpha iç tutarlılık katsayıları, AFA verilerinden toplam ölçek için için .83; alt faktörler için; sırasıyla .81 ve .77, DFA verilerinden toplam ölçek için .85; alt ölçekler için sırasıyla .82 ve .76 elde edilmiştir. Ölçeğin test-tekrar test çalışmasında .90; iki yarı test yönteminden AFA verileri için .78, DFA verileri için .77 korelasyon katsayılarına sahip olduğu ve alt-üst %27’lik grup çalışmasında ise gruplar arasında anlamlı farklılıkların olduğu görülmüştür (p< .001). Ölçekten alınan puanların yüksekliği, bireylerin toplumsal cinsiyet eşitsizliklerinden kaynaklı kariyer engellerine ilişkin algılarını arttırdığını göstermektedir. Elde edilen bulgular, ölçeğin beliren yetişkin gruplarında kullanılabilecek, psikometrik özelliklere sahip olduğunu göstermektedir.

Keywords

References

  1. Akın Acuner, Ş. (2019). Kadın Çalışanların Kariyer Geliştirme Sürecinde Karşılaştıkları Sorunlar. Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi, (23), 35-52. https://doi.org/10.18092/ulikidince.456582
  2. Akyurt, N. (2018). Kadın Çalışanlarda Kariyer Engelleri: Radyoloji Çalışanları Örneği. İnönü Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Dergisi, 6(1), 85-107. https://dergipark.org.tr/en/pub/inonusaglik/issue/37019/412100
  3. Altınova, H. H. ve Duyan, V. (2013). Toplumsal Cinsiyet Algısı Ölçeğinin geçerlik ve güvenirlik çalışması. Toplum ve Sosyal Hizmet, 24(2), 9-22.
  4. Amil, O. (2016). Çalışanların Algılanan Kariyer Engelleri ile Agılanan Performansları Arasındaki İlişkinin Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 5(9), 7-26. https://dergipark.org.tr/tr/pub/opus/issue/22698/242307
  5. Belek, İ. (2001). Eşitsizlik. Sağlık, Toplum, Siyaset Dergisi, 5, 5-9.
  6. Betz, N. E. (2000). Self-efficacy theory as a basis for career assessment. Journal of Career Assessment, 8(3), 205-222. https://doi.org/10.1177/106907270000800301
  7. Bingöl, D. (2004). İnsan Kaynakları Yönetimi. Beta Yayıncılık.
  8. Bingöl, O. (2014). Toplumsal Cinsiyet Olgusu ve Türkiye’de Kadınlık. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 2014(3), 108. https://doi.org/10.18493/kmusekad.36760

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Studies on Education

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 31, 2021

Submission Date

June 20, 2021

Acceptance Date

October 28, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 5 Number: 8

APA
Şimşek, Ş., İğdeli, S., & Çelikkaleli, Ö. (2021). TOPLUMSAL CİNSİYET KAYNAKLI KARİYER ENGELLERİ ÖLÇEĞİ’NİN GELİŞTİRİLMESİ: GEÇERLİK ve GÜVENİRLİK ÇALIŞMALARI. Mustafa Kemal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(8), 56-68. https://izlik.org/JA54JN53AD
AMA
1.Şimşek Ş, İğdeli S, Çelikkaleli Ö. TOPLUMSAL CİNSİYET KAYNAKLI KARİYER ENGELLERİ ÖLÇEĞİ’NİN GELİŞTİRİLMESİ: GEÇERLİK ve GÜVENİRLİK ÇALIŞMALARI. Mustafa Kemal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 2021;5(8):56-68. https://izlik.org/JA54JN53AD
Chicago
Şimşek, Şahin, Sena İğdeli, and Öner Çelikkaleli. 2021. “TOPLUMSAL CİNSİYET KAYNAKLI KARİYER ENGELLERİ ÖLÇEĞİ’NİN GELİŞTİRİLMESİ: GEÇERLİK Ve GÜVENİRLİK ÇALIŞMALARI”. Mustafa Kemal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 5 (8): 56-68. https://izlik.org/JA54JN53AD.
EndNote
Şimşek Ş, İğdeli S, Çelikkaleli Ö (December 1, 2021) TOPLUMSAL CİNSİYET KAYNAKLI KARİYER ENGELLERİ ÖLÇEĞİ’NİN GELİŞTİRİLMESİ: GEÇERLİK ve GÜVENİRLİK ÇALIŞMALARI. Mustafa Kemal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 5 8 56–68.
IEEE
[1]Ş. Şimşek, S. İğdeli, and Ö. Çelikkaleli, “TOPLUMSAL CİNSİYET KAYNAKLI KARİYER ENGELLERİ ÖLÇEĞİ’NİN GELİŞTİRİLMESİ: GEÇERLİK ve GÜVENİRLİK ÇALIŞMALARI”, Mustafa Kemal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, vol. 5, no. 8, pp. 56–68, Dec. 2021, [Online]. Available: https://izlik.org/JA54JN53AD
ISNAD
Şimşek, Şahin - İğdeli, Sena - Çelikkaleli, Öner. “TOPLUMSAL CİNSİYET KAYNAKLI KARİYER ENGELLERİ ÖLÇEĞİ’NİN GELİŞTİRİLMESİ: GEÇERLİK Ve GÜVENİRLİK ÇALIŞMALARI”. Mustafa Kemal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 5/8 (December 1, 2021): 56-68. https://izlik.org/JA54JN53AD.
JAMA
1.Şimşek Ş, İğdeli S, Çelikkaleli Ö. TOPLUMSAL CİNSİYET KAYNAKLI KARİYER ENGELLERİ ÖLÇEĞİ’NİN GELİŞTİRİLMESİ: GEÇERLİK ve GÜVENİRLİK ÇALIŞMALARI. Mustafa Kemal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 2021;5:56–68.
MLA
Şimşek, Şahin, et al. “TOPLUMSAL CİNSİYET KAYNAKLI KARİYER ENGELLERİ ÖLÇEĞİ’NİN GELİŞTİRİLMESİ: GEÇERLİK Ve GÜVENİRLİK ÇALIŞMALARI”. Mustafa Kemal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, vol. 5, no. 8, Dec. 2021, pp. 56-68, https://izlik.org/JA54JN53AD.
Vancouver
1.Şahin Şimşek, Sena İğdeli, Öner Çelikkaleli. TOPLUMSAL CİNSİYET KAYNAKLI KARİYER ENGELLERİ ÖLÇEĞİ’NİN GELİŞTİRİLMESİ: GEÇERLİK ve GÜVENİRLİK ÇALIŞMALARI. Mustafa Kemal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi [Internet]. 2021 Dec. 1;5(8):56-68. Available from: https://izlik.org/JA54JN53AD