Kilis ve Gaziantep İllerinde Yetiştirilen Kilis Keçilerinin Bazı Morfolojik ve Fizyolojik Özellikler Bakımından Karşılaştırılması

Öz

Bu çalışma Gaziantep ve Kilis ilinde yetiştiriciliği yapılan Kilis keçilerinde, uzun yılların etkisi ile oluşabilecek farklılıkları saptamak amacı ile yapılmıştır. Çalışmada her bir ilde rastgele belirlenen birer sürüdeki 3 veya 4. doğumu yapmış Kilis keçilerinde morfolojik ve fizyolojik özellikler saptanmıştır. Çalışma sonunda her iki ilde de Kilis keçilerinde hakim rengin siyah olduğu, hayvanların genellikle uzun yapal kulaklı ve boynuzlu oldukları, Kilis ilindeki keçilerin daha iri cüsseli olduğu belirlenmiştir. Döl ve süt verim özellikleri bakımından da Kilis ilindeki grubun daha yüksek değerlere sahip olduğu belirlenmiştir. Kilis ve Gaziantep gruplarında, sırasıyla, ikizlik oranı %35.9 ve  %27.1; doğum ağırlığı, 3.5±0.06 kg ve 3.6±0.05 kg; sütten kesim ağırlığı, 12.7±0.13 kg ve 13.1±0.17 kg; laktasyon süresi 227.7 ± 1.42 gün ve 165.6 ± 2.53 gün; pazarlanabilir süt verimi 308.8 ± 6.18 l ve 212.8 ± 6.18 l olarak belirlenmiştir. Sonuç olarak her iki ildeki keçiler morfolojik olarak benzer olsa da verim özellikleri bakımından Kilis ili grubunun daha iyi değerlere sahip olduğu söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

• Kilis keçisi,morfolojik özellik,döl ve süt verimi

Kaynakça

1. Anonim, 2016a. Food and Agriculture Organization of United Nations http://www.fao.org/countryprofiles/index/en/?iso3=TUR
2. Anonim, 2016b. Türkiye İstatistik Kurumu. http://www.tuik.gov.tr Baltacı S, 1990. Ceylanpınar Tarım İşletmesinde yetiştirilen Kilis keçisi ve melezlerinin adaptasyonu üzerine bir araştırma. Çukurova Üniv. Fen. Bil. Enst. Zootekni Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi, Adana. Bingöl M, Gökdal Ö, Aşkın Y, 2007. Köylü Koşullarında Yetiştirilen Norduz Koyunlarının Süt Verimi, Canlı Ağırlıkları ve Vücut Ölçüleri. V. Ulusal Zootekni Bilim Kongresi, 5-8 Eylül 2007, Van.
3. Erten Ö, Yılmaz O, 2013. Ekstansif Koşullarda Yetiştirilen Kıl Keçilerinin Döl ve Süt Verimi Özelliklerinin Araştırılması. YYU Veteriner Fakultesi Dergisi, 24 (3), 105 – 107
4. Gül S, Keskin M, Göçmez Z, Gündüz Z, 2016. Effects of supplemental feeding on performance of Kilis goats kept on pasture condition. Italian Journal of Animal Science, 15:1, 110-115.
5. Kaymakçı M, Aşkın Y, 1997. Keçi Yetiştiriciliği. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları, ss. 294, İzmir. Keskin M, 1995. Hatay Bölgesinde Yetiştirilen Keçilerin Bazı Morfolojik ve Fizyolojik Özellikleri. M.K.Ü.F.B.E Zootekni Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Antakya.
6. Keskin M, Kaya Ş, Özcan L, Biçer O, 1996. Hatay bölgesinde yetiştirilen keçilerin bazı morfolojik ve fizyolojik özellikleri üzerinde bir araştırma. M.K.Ü. Ziraat Fakültesi Dergisi, 1(1); 69-84.
7. Keskin M, Biçer O, 1997. Hatay Bölgesinde yetiştirilen Keçilerin Bazı Morfolojik ve Fizyolojik Özellikleri. M.K.Ü. Ziraat Fakültesi Dergisi, 2 (1); 73-86.
8. Keskin M, 2000. Hatay Bölgesinde Yoğun Yetiştirme Koşullarında Şam (Damascus) Keçilerinin Morfolojik Özellikleri ve Performanslarının Saptanması. Fen Bilimleri Enstitüsü Zootekni Anabilim Dalı. Doktora Tezi, Hatay

9. Keskin M, Gül S, Biçer O, Daşkıran İ, 2017. Some Reproductive, Lactation, and Kid Growth Characteristics of Kilis Goats Under Semiintensitive Conditions. Turkish Journal of Veterinary and Animal Science,1604-33.
10. Kinneer PR, Gray CD, 1994. SPSS for Windows. Department of Psychology, University of Aberdeen, UK. Özcan L, Pekel E, Güney O, 1975. Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesinde Yetiştirilen Kilis, Kıl ve GS1 Tekelerinden Olma Oğlaklarında Gelişimle İlgili Bazı Özellikler Üzerinde Karşılaştırılmalı Araştırmalar. Ç.Ü.Z.F. Yıllığı Yıl: 6 Sayı: 1’den Ayrıbasım. Adana. Özcan L, 1989. Küçükbaş Hayvan Yetiştirme I (Keçi Üretimi). Ç. Ü. Ziraat Fakültesi Ders Kitabı No: 111, 318s. Adana. Şengonca, M., 1974. Keçi Yetiştirme. E.Ü.Z.F. Yayınları No: 22. : Bornova-İzmir Şahin EH, Akmaz A, 2004. Koyunlarda Süt Verim Özellikleri ve Kontrolü. Vet.Bil.Dergisi, 20 (1); 5-11.
11. Tuncel E, Eker M, Cengiz F, 1983. Saanen ve Saanen x Kilis melezi G1 tekeler kullanarak Kilis keçilerinin ıslahı olanakları. Doğa Bilim Dergisi, Veterinerlik ve Hayvancılık Seri: D1, Cilt: 7, Sayı: 2. Yarkın İ, Sönmez R, 1961. Kilis süt keçilerinin ırk vasıfları, vücut yapılışları ve oğlaklarında büyüme üzerinde araştırmalar. A.Ü.Z.F. 1961 Yıllığı. Fas: 1’den Ayrı Baskı.Ankara.
12. Yalçın BC, 1986. Sheep and Goat in Turkey. FAO Animal Production and Health Paper, 60: 168s.