STOK ÖNEMLİLİĞİNİN BELİRLENMESİ VE DENETÇİ GÖRÜŞÜ

Abstract

Çalışmamız, stok denetimlerinde önemlilik seviyelerinin önemi ve bu seviyelerin bağımsız denetçilerin görüşleri üzerindeki etkisini incelemektedir; bu da finansal raporlama ve karar alma süreçleri açısından kritik bir konudur. Özellikle, cinsiyet, yaş, eğitim düzeyi, denetim tecrübesi ve denetlenen dosya sayısı gibi faktörlerin önemlilik değerlendirmesi, denetim planlaması, denetim tekniklerine katılım ve nihayetinde denetçilerin stok denetimi konusundaki görüşleri üzerindeki etkisini araştırıyoruz. Çalışmamızda, Kamu Gözetimi Kurumu tarafından yetkilendirilmiş İstanbul’daki denetim firmalarında görevli denetçilere yönelik çevrim içi anket yöntemi kullanılmıştır. Bulgularımız, özellikle önemlilik seviyeleri, denetim yaklaşımları, planlama stratejileri ve stok denetim teknikleri açısından denetim uygulamalarında dikkate değer farklılıklar olduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca, hatalı önemlilik değerlendirmelerinin yanlış denetim görüşlerine yol açtığı görülmekte olup, bu durum doğru değerlendirme yöntemlerinin önemini vurgulamaktadır. Son olarak, stok denetiminde uygulanan teknikler, denetçilerin nihai görüşlerinin şekillenmesinde önemli bir rol oynamaktadır.

Keywords

• Denetim
• Önemlilik Düzeyi
• Denetçinin Görüşü
• Stoklar

Thanks

Bu tez süreci başta olmak üzere doktora çalışmalarım boyunca değerli rehberliğini esirgemeyen tez danışmanım Prof. Dr. Fatma Pamukçu’ya ve çalışmaya katkı sağlayan kıymetli görüşleri için Doç. Dr. Hüseyin Mert'e içten teşekkür ederim.

INVENTORY MATERIALITY DETERMINATION AND AUDITOR’S OPINION

Abstract

Our study explores the significance of materiality levels in inventory audits and their influence on independent auditors’ opinions, a crucial aspect of financial reporting and decision-making. Specifically, our study investigates how factors such as gender, age, education level, audit experience, and the number of files audited influence materiality assessment, audit planning, participation in audit techniques, and ultimately, auditors’ opinions on inventory audits. We employ an online survey methodology, targeting auditors from firms authorized by the Public Oversight Authority in Istanbul. Our findings reveal notable variations in audit practices, particularly regarding materiality levels, audit approaches, planning strategies, and inventory auditing techniques. Furthermore, incorrect materiality assessments appear to contribute to inaccurate audit opinions, underlining the importance of precise evaluation methods. Finally, the techniques applied in inventory auditing play a crucial role in shaping auditors’ final conclusions.

Keywords

• Audtig
• Materialty Level
• Auditor’s Opinion
• Inventories

Thanks

I would like to express my sincere gratitude to my thesis advisor, Prof. Dr. Fatma Pamukçu, for her invaluable guidance throughout this thesis process and my doctoral studies. I also extend my heartfelt thanks to Assoc. Prof. Dr. Hüseyin Mert for his valuable insights and contributions to this work.

References

1. AKÇAY, S. (2024). Türkiye’de yeniden yüksek enflasyon nedeniyle enflasyon muhasebesi süreci ve bir uygulama. Malatya Turgut Özal Üniversitesi İşletme ve Yönetim Bilimleri Dergisi, 5(1), 104-123.
2. AZAD, A., Salehi, M., & Lari Dashtbayaz, M. (2022). An empirical study on the materiality calculation at financial statements level. Journal of Public Affairs, 22(4), e2608.
3. CARPENTER, B. W. ve DIRSMITH, M. W. (1992). Early debt extinguishment transactions and auditor materiality judgments: A bounded rationality perspective. Accounting, Organizations and Society, 17(8), 709-739. https://doi.org/10.1016/0361-3682(92)90001-9
4. CARPENTER, B. W., & DIRSMITH, M. W. (1993). Sampling and the abstraction of knowledge in the auditing profession: An extended institutional theory perspective. Accounting, Organizations and Society, 18(1), 41-63.
5. CHE, L., LANGLI, J. C. ve SVANSTRÖM, T. (2018). Education, experience, and audit effort. Auditing: A Journal of Practice & Theory, 37(3), 91-115.
6. CERAN, Y., & Bezirci, M. (2011). Stok hesaplarinin denetiminde iç kontrol sistemi ve iç denetimin önemi. Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 11(22), 507-536.
7. CHEWNING JR, E. G., & Higgs, J. L. (2002). What does “materiality” really mean?. Journal of Corporate Accounting & Finance, 13(4), 61-71.
8. CHONG, H. G. (2008). Materiality in auditing definitions and benchmarks. International Journal of Business, Accounting and Finance, 2(1), 83-96.

9. CHRISTENSEN, B. E., Eilifsen, A., Glover, S. M., & Messier Jr, W. F. (2020). The effect of audit materiality disclosures on investors’ decision making. Accounting, Organizations and Society, 87, 101168.
10. DEZOORT, F. T., Holt, T. P., & Stanley, J. D. (2023). How do investor and auditor materiality judgments compare?. Current Issues in Auditing, 17(1), 1-10.
11. EILIFSEN, A., & Messier Jr, W. F. (2015). Materiality guidance of the major public accounting firms. Auditing: A Journal of Practice & Theory, 34(2), 3-26.
12. ERTUĞRUL, İ., & Tanrıverdi, Y. (2013). Stok kontrolde ABC yöntemi ve AHP analizlerinin iplik işletmesine uygulanması. Uluslararası Alanya İşletme Fakültesi Dergisi, 5(1), 41-52.
13. ESTES, R. ve REAMES, D. (1988). Effects of personal characteristics on materiality decisions: A multivariate analysis. Accounting and Business Research, 18(72), 291-296. https://doi.org/10.1080/00014788.1988.9729376
14. ETIKAN, I., Musa, S. A., & Alkassim, R. S. (2016). Comparison of convenience sampling and purposive sampling. American Journal of Theoretical and Applied Statistics, 5(1), 1-4.
15. FAUL, F., Erdfelder, E., Buchner, A., & Lang, A. G. (2007). GPower 3: A flexible statistical power analysis program for the social, behavioral, and biomedical sciences. Behavior Research Methods, 39(2), 175–191.
16. GORDEEVA, M. (2011). Materiality in accounting. Economics & Management, 16, 41-47.
17. GÖKGÖZ, A. (2018). Kilit denetim konularının bağımsız denetçi raporunda bildirilmesi ve Borsa İstanbul’da işlem gören işletmeler üzerine bir araştırma. Journal of Accounting, Finance and Auditing Studies, 4(2), 126-138.
18. GUL, F. A., WU, D. ve YANG, Z. (2013). Do individual auditors affect audit quality? Evidence from archival data. The Accounting Review, 88(6), 1993-2023.
19. HASAN, B. T., CHAND, P. ve LU, M. (2021). Influence of auditor's gender, experience, rule observance attitudes and critical thinking disposition on materiality judgements. International Journal of Auditing, 25(1), 188-205.
20. KALIPÇI ÇAĞIRAN, F., & VARICI, İ. (2019). Bağımsız Denetim Standardı (BDS) 701 çerçevesinde kilit denetim konuları: Borsa İstanbul’daki işletmelerin denetim raporları üzerine bir analiz. Uluslararası İktisadi Ve İdari İncelemeler Dergisi, (22), 193-208
21. KREJCIE, R. V., & MORGAN, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and psychological measurement, 30(3), 607-610.
22. KRISTENSEN, R. H. (2015). Judgment in an auditor’s materiality assessments. Danish Journal of Management & Business, 79(2), 53-65.
23. LI, L., QI, B., TIAN, G. ve ZHANG, G. (2017). The contagion effect of low-quality audits at the level of individual auditors. The Accounting Review, 92(1), 137-163. https://doi.org/10.2308/accr-51407
24. MARSHALL, C. (1996). Sampling for qualitative research. Family Practice, 13(6), 522-525.
25. MASIULEVIČIUS, A. (2024). Quantitatively immaterial audit misstatements matter qualitatively. Journal of accounting and taxation., 16(1), 15-25.
26. MESSIER JR, W. F., MARTINOV‐BENNIE, N., & EILIFSEN, A. (2005). A review and integration of empirical research on materiality: Two decades later. Auditing: A Journal of Practice & Theory, 24(2), 153-187.
27. MESSIER, W. F. (1983). The effect of experience and firm type on materiality/disclosure judgments. Journal of Accounting Research, 21(2), 611-618. https://doi.org/10.2307/2490795
28. OESTERLE, D. A. (2011). The overused and under-defined notion of "material" in securities law. University of Pennsylvania Journal of Business Law, 14(1), 167-208.
29. SAMIOLO, R., SPENCE, C., & TOH, D. (2024). Auditor judgment in the fourth industrial revolution. Contemporary accounting research, 41(1), 498-528.
30. VANCE, D.E. (2022). A meta analysis of materiality studies. Accounting and Finance Research, 11(1),1-12.
31. TAZEGÜL, A. (2021). An analysis of the Borsa Istanbul manufacturing companies on the key audit matters. Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 12(24), 753-780.
32. UZAY, Ş., & KÖYLÜ, Ç. (2018). Kilit denetim konuları: Borsa İstanbul üzerine bir araştırma. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, (52), 47-70.
33. ZHU, L., ZHENG, Q., & LI, Y. (2024). Is audit materiality informative? Evidence from China. China Journal of Accounting Research, 100373.