Research Article

BEHRÂM-İ SÂDIKÎ’NİN ÖYKÜLERİNDE ÖLÜM KAVRAMI

Volume: 19 Number: 48 June 29, 2019
EN TR

BEHRÂM-İ SÂDIKÎ’NİN ÖYKÜLERİNDE ÖLÜM KAVRAMI

Abstract

Behrâm-i Sâdıkî, 19. yüzyılda başlayan ve 20. yüzyılda gelişimini sürdüren modern İran öykücülüğünde önemli bir şahsiyet olarak karşımıza çıkar. 1936 yılında İsfahan’a bağlı Necefabad’da dünyaya gelen Sâdıkî henüz lise öğrencisiyken ‘Sahbâ Mikdârî’ takma adıyla şiirler yazar. 1955 yılında Tahran Üniversitesi Tıp Fakültesi’ne başlayan Sâdıkî’nin öyküleri o yıldan itibaren dönemin ünlü edebiyat dergilerinde yayımlanır ve bu öyküler büyük beğeni toplar. Sanatsal yaratıcılık dönemi 1956-1972 yılları arasını kapsayan ve temelde bu on yılın yazarı olarak kabul edilen Sâdıkî, bu kısa süreye rağmen kendisini İranlı öykücülerin ön saflarına yerleştiren eserlere imza atar. Bunlardan ilki 25 yaşındayken yazdığı ve onu üne kavuşturan “Melekût” (Ruhlar Âlemi) adlı romanıdır. Bazı eleştirmenler bu eseri uzun öykü (novella) kategorisine koyar. Diğer eseri 30 öyküden oluşan “Siper ve Boş Mataralar” adlı kitabıdır. Bu ikisinden başka yazarın dağınık halde şiirleri, tamamlanmamış öyküleri ve birkaç tane de piyesi bulunmaktadır. 1984 yılında henüz 48 yaşındayken hayata veda eden Sâdıkî kısa yaşamı boyunca yazdığı öykülerle hem yaşadığı dönemde hem de kendinden sonra gelen yazarlar üzerinde sarsıcı ve derin etkiler bırakmıştır. Behrâm-i Sâdıkî, yaşamdan ümidini kesmiş ve kendilerine tek sığınak olarak ölümü gören karakterler üzerinden ölüm kavramını öykülerinde ustalıkla işler. Yazınlarında bazen kara mizaha yaklaşan ironik anlatımıyla bazen tüm acısı ve gerçekliğiyle ölüm korkusunun üzerine gider. Kuruntu, kaçış, intihar, kimliksizleşme ve cinnet geçirme gibi temalarla anlatımını güçlendirir. Çalışmada, Sâdıkî’nin anlatı süzgecinden geçen gerçeklik ile var olan gerçekliğin karşılaştırılması yapılarak, ölüm kavramını ele alışı incelenecektir.

Keywords

References

  1. Âbidînî, H. M. (2002). İran Öykü ve Romanının Yüzyılı. (D. Örs, Çev.) Ankara: Nüsha Yayınları.
  2. Âslânî, M. R. (1384/2005). Behrâm-i Sâdıkî- Bâzmândehâ-yi Gârib-i Âşinâ. Tahran: İntişârât-i Nîlûfer.
  3. Çetişli, İ. (2012). Batı Edebiyatında Edebî Akımlar. Ankara: Akçağ Yayınları.
  4. Hukûkî, M. (1377/1998). Edebiyât-i İmrûz-i İrân. Tahran: Neşr-i Katre.
  5. Özkan, E. (2014). Behrâm-i Sâdıkî’nin Kısa Öykülerinin İçerik Açısından Tahlili. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Üniversitesi, Ankara.
  6. Sâdıkî, B. (1395/2016). Senger ve Kumkumehâ-yi Hâlî. Tahran: İntişârât-i Nîlûfer.
  7. Sepânlû, M. A. (1366/1987). Nivisendegân-i Pîşrov-i İrân Ez Meşrûte Tâ 1350. Tahran: İntişârât-i Nigâh.
  8. Yâhakkî, M. C. (1385/2006). Cûybâr-i Lâhzahâ-Edebiyât-i Muâsır-ı Fârsî. Tahran: Çâp-i Dîbâ.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Creative Arts and Writing

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 29, 2019

Submission Date

April 1, 2019

Acceptance Date

May 21, 2019

Published in Issue

Year 2019 Volume: 19 Number: 48

APA
Zeytunlu, E. (2019). BEHRÂM-İ SÂDIKÎ’NİN ÖYKÜLERİNDE ÖLÜM KAVRAMI. Nüsha, 19(48), 107-136. https://doi.org/10.32330/nusha.547523
AMA
1.Zeytunlu E. BEHRÂM-İ SÂDIKÎ’NİN ÖYKÜLERİNDE ÖLÜM KAVRAMI. Nüsha. 2019;19(48):107-136. doi:10.32330/nusha.547523
Chicago
Zeytunlu, Emine. 2019. “BEHRÂM-İ SÂDIKÎ’NİN ÖYKÜLERİNDE ÖLÜM KAVRAMI”. Nüsha 19 (48): 107-36. https://doi.org/10.32330/nusha.547523.
EndNote
Zeytunlu E (June 1, 2019) BEHRÂM-İ SÂDIKÎ’NİN ÖYKÜLERİNDE ÖLÜM KAVRAMI. Nüsha 19 48 107–136.
IEEE
[1]E. Zeytunlu, “BEHRÂM-İ SÂDIKÎ’NİN ÖYKÜLERİNDE ÖLÜM KAVRAMI”, Nüsha, vol. 19, no. 48, pp. 107–136, June 2019, doi: 10.32330/nusha.547523.
ISNAD
Zeytunlu, Emine. “BEHRÂM-İ SÂDIKÎ’NİN ÖYKÜLERİNDE ÖLÜM KAVRAMI”. Nüsha 19/48 (June 1, 2019): 107-136. https://doi.org/10.32330/nusha.547523.
JAMA
1.Zeytunlu E. BEHRÂM-İ SÂDIKÎ’NİN ÖYKÜLERİNDE ÖLÜM KAVRAMI. Nüsha. 2019;19:107–136.
MLA
Zeytunlu, Emine. “BEHRÂM-İ SÂDIKÎ’NİN ÖYKÜLERİNDE ÖLÜM KAVRAMI”. Nüsha, vol. 19, no. 48, June 2019, pp. 107-36, doi:10.32330/nusha.547523.
Vancouver
1.Emine Zeytunlu. BEHRÂM-İ SÂDIKÎ’NİN ÖYKÜLERİNDE ÖLÜM KAVRAMI. Nüsha. 2019 Jun. 1;19(48):107-36. doi:10.32330/nusha.547523

All articles are licensed under Creative Commons Attribution 4.0 (CC BY-NC 4.0).