CORCİ ZEYDAN’IN “SELÂHADDÎN EYYUBΔ ROMANINDAKİ DEYİMLERİN TÜRKÇE ÇEVİRLERİNİN MONA BAKER ÇEVİRİ STRATEJİLERİNE GÖRE İNCELENMESİ
Abstract
Toplumların değer yargılarını ve yaşam koşullarını öğrenme konusunda deyimlerin önemli bir yeri vardır. Tarihten günümüze gelen birçok söz, geçmişten gelen ve dil yoluyla taşınan deneyimlerin sonucudur. Bu deneyim dil yoluyla taşınmaktadır. Çünkü dil alanı dışında insanı tam olarak tanıma imkânı neredeyse yoktur. Dünyada meydana gelen her şey nerdeyse dil ile ilintilidir. Deyimler de o dilin kültür eksenli söz varlıklarıdır. Bu çalışmada deyim çevirisinde kullanılan stratejiler Mona Baker’ın çeviri stratejileri çerçevesinde incelenmiştir. Bu stratejiler benzer anlam benzer biçimle çeviri, benzer anlam farklı biçimle çeviri, açımlama yoluyla çeviri ve çıkarma yoluyla çeviri stratejileridir. Öncelikli olarak yukarıda adı geçen stratejilerin tanımları yapılmış; Arapça ve Türkçe deyimler tablo halinde gösterilerek örnekler verilmiştir. Aynı zamanda bu süreçte çevirmenin karşılaşacağı sorunlar üzerinde durulmuş ve bu sorunlara açıklık getirilmiştir. Ardından Zeki Megamiz tarafından kaynak dil Arapçadan Türkçeye ve Cuma Vural tarafından ara dil İngilizceden Türkçeye çevirisi yapılan Corci Zeydan’ın Selâhaddȋn Eyyubȋ romanında tespit edilen deyimlerden bazıları örnekleme yoluyla yukarıda bahsedilen stratejiler kapsamında ele alınmış, kaynak metinden tablo düzeyinde örnekler verilerek incelenmiştir.
Keywords
References
- Aksan, D. (1999). Türkçenin Gücü. Bilgi Yayınevi: Ankara. Baker, M. (1992). İn Other Words:A course book on translation. London & New York: Routledge. Baker, M. (2011). In Other Words: A coursebook on translation . USA: Routledge. Bilgin, A. (2014). Kur’an’daki Deyimler ve Zemahşeri’nin Keşşaf’ı. Ankara: Ankara Okulu. Çotuksöken, Y. (1988). Atasözlerimiz. İstanbul: Varlık Yayınları. Doğru, E. (2011). Dilin Derin Devleti Deyimler. Ankara: Fcr Yayınları. Dönmez, M. İ. (2018, Aralık). Orhan Pamuk'un Sessiz Ev Romanındaki Atasözü ve Deyimlerin Arapça Çevirilerinin Mona Baker Çeviri Stratejilerine Göre İncelenmesi. Jiia İnternational Journal of İnterdisciplinary and İnterculturel Art, 3(Özel Sayı:1). Eray, A. (2018). Diriliş Ertuğrul Dizisinin Arapça Altyazı Çevirilerinde Deyimsel Aktarım,Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü,Mütercim Tercumanlık Anabilim Dalı, Çeviri ve Kültürel Çalışmaları Anabilim Dalı. Fernando, C., & Flavell, R. (1981). On Idiom: Critical Views and Perspectives (Exeter Linguistic Studies 5). University of Exeter. Güneş, K. (2011). Arapça Türkçe Sözlük. İstanbul: Mektep Yayınları. Hatipoğlu, V. (1982). Dilbilgisi Terimleri Sözlüğü. Ankara: Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Basımevi. Nâsȋf, İ. (1994). Erva' mâ Kîle mine’l-Emsâl. Beyrut: Dâru’l-Cîl. Özcan, M. (2013). Kur‘an-ı Kerîm’deki Bazı Deyimlerin Çeviri Stratejileri Açısından Değerlendirilmesi,Yayımlamış Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Gazi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
- Özdemir, E. (1997). Açıklamalı-Örnekli Deyimler Sözlüğü. İstanbul: Remzi Kitapevi. Suçin, M. H. (2013). Öteki Dilde Var Olmak. İstanbul: Say Yayınları.
- Taş, S. (2017, Haziran). Orhan Kemal'in 72.Koğuş Adlı Eserinde Deyim Çevirisi ve Metnin Yeniden Anlatanı Olarak Çevirmen. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19(1), 247-259.
- Tdk. (2020, Nisan 30). Türk Dil Kurumu Sözlüğü. tdk.gov.tr: https://sozluk.gov.tr/ adresinden alındı
- Uysal, H. (1997). Arapça- Türkçe- İngilizce Deyimler Sözlüğü. Konya: Uysal Kitapevi.
- Yalçın, P. (2015). Çeviri Stratejileri Kuram ve Uygulama. Ankara: Grafiker Yayınları.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Literary Studies
Journal Section
Translation
Authors
Osman Düzgün
*
Türkiye
Publication Date
June 30, 2020
Submission Date
May 1, 2020
Acceptance Date
June 25, 2020
Published in Issue
Year 2020 Volume: 20 Number: 50
Cited By
Bosnalı Sûdî’nin Gülistân Şerhi’ndeki Farsça Deyimlerin Türkçeye Aktarımlarının Mona Baker Çeviri Stratejilerine Göre İncelenmesi
Söylem Filoloji Dergisi
https://doi.org/10.29110/soylemdergi.1289161Modern Arapçadaki Deyimlerin Yapısal ve Semantik Olarak İncelenmesi ve Öğretimi
Türk Eğitim Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.37217/tebd.1349633