Research Article

The Issue of Consultation with Women According to the Qur’ān

Number: 3 September 30, 2024
TR EN

Kur'ân’a Göre Kadınlarla İstişare Meselesi

Öz

Kur’ân-ı Kerîm’de ve Hz. Peygamber’in uygulamalarında kadınlarla istişarenin önemine dönük birçok âyet ve nebevî uygulama vardır. Hz. Peygamber’in vefatından sonra yönetime gelen râşit halifelerin de ilgili meselelerde kadınlarla istişare ettiklerine dair birçok rivayet tarihi kaynaklarda mevcuttur. Bununla birlikte kadınların çoğu zaman yönetim mekanizmasından uzak tutulması ve yönetimde temsil haklarının yeterince sağlanamaması sonucu, kadınların istişare hukuku zamanla zafiyete uğramıştır. Kur’an ve sünnette kadınlarla istişare ile ilgili hiçbir olumsuz hüküm ve beyan yoktur. Fakat bazı rivayet kaynaklarında zikredilen ‘kadınlarla istişare edin sonra onların dediğinin aksini yapın’’ gibi rivayetler, geleneksel toplum katmanlarında daha yoğun görünmüş ve kadınların toplumda alması gereken etkinlik sahasına bir yönüyle engel olmuştur. Konu ile ilgili yapılan literatür taramalarında kadınlarla istişareyi inceleyen müstakil bilimsel çalışmalara rastlanmamıştır. Bu durumun muhtemelen başat sebebi, kadınların tarihi süreçte yönetim mekanizmasında çoğu zaman yer alamaması ve bunun sonucu olarak da istişare müessesesinde yeterince yer edinememeleri olarak gözükmektedir. Çalışmada, Kur’ân-ı Kerîm’in kadınlarla istişare konusuna yaklaşımı inceleme konusu yapılmış ve aynı şekilde Kur’an’ın ilk ve en önemli temsilcisi olan Hz. Peygamber’in bu husustaki uygulamalarına dikkat çekilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Tefsir , Kur’ân , Kadın , Şûra , İstişare

References

  1. Aclûnî, İsmâîl b. Muhammed b. Abdulhâdî. Keşfü’l-hafâʾ ve müzîlü’l-ilbâs ʿammeş’tehere mine’l-ehâdîs ʿalâ elsineti’n-nâs. 2 Cilt. Kahire: Mektebetü’l-Kudsî, 1932.
  2. Ali, Cevâd. el-Mufassal fî târîhi’l-‘Arab kable’l-İslâm. 20 Cilt. Dâru’s-Sâkî, 4. Basım, 2001.
  3. Altuntaş, Abdurrahman. Hak Dini Kur’ân Dili Tefsiri’nde Şûra Kavramının Ele Alınışı, ts.
  4. Altuntaş, Abdurrahman. Kur’ân’da Temel Siyasî Kavramlar. Gümüşhane: Gümüşhane Üniversitesi Yayınları, 2013.
  5. Âmidî, Alî b. Muhammed. el-İhkâm fî usûli’l-ahkâm. 4 Cilt. Beyrut: el-Mektebü’l-İslâmî, 2. Basım, 1402/1982.
  6. Atay, Hüseyin. “Siyâsetü’l-müslimîne’s-sâbikîn ve ihmâlü’l-müslimine’ş-şûrâ”. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 47/2 (2006), 1-41.
  7. Bayru, Esin Çelebi. “‘Mevlânâ ve İnsan’”, Tarihte Kadına Bakış ve Mevlevîlikte Kadın. ed. Mehmet Şeker vd. Ankara: TDV Yayınları, 2008.
  8. Begavî, Ebû Muhammed el- Hüseyin b. Mes’ûd. Meâlîmü’t-tenzîl fi tefsîri’l-Kur’ân. thk. Abdürrezzâk el-Mehdî. Beyrut: Dâru İhyâi’t-Türâsi’l-Arabî, 1999.
  9. Beyhakî, İbrâhîm b. Muhammed. el-Mehâsin ve’l-mesâvî, ts.
  10. Bilgin, Bekir. Kur’ân’a Göre İstişare. Bursa: Uludağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 1996.
ISNAD
Sümer, İdris Sami. “Kur’ân’a Göre Kadınlarla İstişare Meselesi”. Ordu İlahiyat. 3 (September 1, 2024): 1-16. https://doi.org/10.70674/oi.1557656.