Research Article

İNSAN VE SANAL ETKİLEYİCİLERE GÜVENMEDE ÖZGÜNLÜK VE DUYGUSAL BAĞIN ROLÜ

Volume: 19 Number: 3 September 28, 2026
EN TR

İNSAN VE SANAL ETKİLEYİCİLERE GÜVENMEDE ÖZGÜNLÜK VE DUYGUSAL BAĞIN ROLÜ

Abstract

Bu çalışma, etkileyici türünün (insan vs. sanal) tüketicilerin etkileyiciye güveni üzerindeki etkisini ve bu ilişkide algılanan özgünlük ile duygusal bağın seri aracılık rollerini incelemektedir. Deney tasarımıyla gerçekleştirilen araştırmada toplanan 159 yanıt PROCESS Model 6 kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre bir etkileyiciye güvenmede etkileyicinin türünün doğrudan veya dolaylı bir etkisi bulunmamaktadır. Ayrıca, insan ve sanal etkileyicilere yönelik özgünlük algısı ve duygusal bağ anlamında da bir farklılık bulunamamıştır. Bulgular, sanal etkileyicilerin giderek artan gerçekçiliği ve dijital ortamda normalleşmesi nedeniyle tüketiciler tarafından insan etkileyicilere benzer şekilde değerlendirilebildiğine işaret etmektedir. Ayrıca, algılanan özgünlüğün hem güven hem de duygusal bağ üzerindeki güçlü etkisi etkileyici türünden bağımsız olarak etkileyicilerin özgünlüğünün tüketiciler için oldukça kıymetli olduğunu göstermektedir. Sonuçlar, sanal etkileyicilerin hibrit yapıları nedeniyle mevcut teorik modellerin bu alana tam olarak uymayabileceğini ve etkileyici pazarlamasında yeni kavramsal çerçevelere ihtiyaç duyulabileceğini ortaya koymaktadır.

Keywords

References

  1. Abbas, A. F., Jusoh, A., Mas’od, A., Sahi, A. M., & Khatib, S. F. A. (2022). Current Status of Market Mavens Research: A Literature Review. Emerging Science Journal, 7(1), 273–288.
  2. Agus, Rahayu, Jaelani, A. K. H., & Arief, M. (2020). Customer’s Emotional Bond Effects of Customer Loyalty on Cross Industry. In 3rd Global Conference On Business, Management, and Entrepreneurship (GCBME 2018) (pp. 5-7). Atlantis Press. https://doi.org/10.2991/aebmr.k.200131.002
  3. Ahmed, S., Islam, T., & Ghaffar, A. (2024). Shaping Brand Loyalty through Social Media Influencers: The Mediating Role of Follower Engagement and Social Attractiveness. SAGE Open, 14(2). https://doi.org/10.1177/21582440241242928
  4. Appel, G., Grewal, L., Hadi, R., & Stephen, A. T. (2020). The Future of Social Media in Marketing. Journal of the Academy of Marketing Science, 48(1), 79–95. https://doi.org/10.1007/s11747-019-00695-1
  5. Arsenyan, J., & Mirowska, A. (2021). Almost Human? A Comparative Case Study on the Social Media Presence of Virtual Influencers. International Journal of Human-Computer Studies, 155, 102694. https://doi.org/10.1016/j.ijhcs.2021.102694
  6. Belanche, D., Casaló, L. V., & Flavián, M. (2024). Human Versus Virtual Influences, A Comparative Study. Journal of Business Research, 173, 114493. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2023.114493
  7. Bozkurt, S. (2021). Pazarlama Alanında En Sık Kullanılan Process Makro Modellerinin Veri Setleriyle İncelenmesi. Ekin Yayınevi.
  8. Brüns, J. D., & Meißner, M. (2024). Do You Create Your Content Yourself? Using Generative Artificial Intelligence for Social Media Content Creation Diminishes Perceived Brand Authenticity. Journal of Retailing and Consumer Services, 79, 103790. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2024.103790

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Digital Marketing, Marketing Communications, Consumer Behaviour

Journal Section

Research Article

Publication Date

September 28, 2026

Submission Date

December 11, 2025

Acceptance Date

July 30, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 19 Number: 3

APA
Kantar, M. (2026). İNSAN VE SANAL ETKİLEYİCİLERE GÜVENMEDE ÖZGÜNLÜK VE DUYGUSAL BAĞIN ROLÜ. Pazarlama Ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi, 19(3), 493-516. https://izlik.org/JA57HM53EB
AMA
1.Kantar M. İNSAN VE SANAL ETKİLEYİCİLERE GÜVENMEDE ÖZGÜNLÜK VE DUYGUSAL BAĞIN ROLÜ. Pazarlama ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi. 2026;19(3):493-516. https://izlik.org/JA57HM53EB
Chicago
Kantar, Murat. 2026. “İNSAN VE SANAL ETKİLEYİCİLERE GÜVENMEDE ÖZGÜNLÜK VE DUYGUSAL BAĞIN ROLÜ”. Pazarlama Ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi 19 (3): 493-516. https://izlik.org/JA57HM53EB.
EndNote
Kantar M (September 1, 2026) İNSAN VE SANAL ETKİLEYİCİLERE GÜVENMEDE ÖZGÜNLÜK VE DUYGUSAL BAĞIN ROLÜ. Pazarlama ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi 19 3 493–516.
IEEE
[1]M. Kantar, “İNSAN VE SANAL ETKİLEYİCİLERE GÜVENMEDE ÖZGÜNLÜK VE DUYGUSAL BAĞIN ROLÜ”, Pazarlama ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi, vol. 19, no. 3, pp. 493–516, Sept. 2026, [Online]. Available: https://izlik.org/JA57HM53EB
ISNAD
Kantar, Murat. “İNSAN VE SANAL ETKİLEYİCİLERE GÜVENMEDE ÖZGÜNLÜK VE DUYGUSAL BAĞIN ROLÜ”. Pazarlama ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi 19/3 (September 1, 2026): 493-516. https://izlik.org/JA57HM53EB.
JAMA
1.Kantar M. İNSAN VE SANAL ETKİLEYİCİLERE GÜVENMEDE ÖZGÜNLÜK VE DUYGUSAL BAĞIN ROLÜ. Pazarlama ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi. 2026;19:493–516.
MLA
Kantar, Murat. “İNSAN VE SANAL ETKİLEYİCİLERE GÜVENMEDE ÖZGÜNLÜK VE DUYGUSAL BAĞIN ROLÜ”. Pazarlama Ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi, vol. 19, no. 3, Sept. 2026, pp. 493-16, https://izlik.org/JA57HM53EB.
Vancouver
1.Murat Kantar. İNSAN VE SANAL ETKİLEYİCİLERE GÜVENMEDE ÖZGÜNLÜK VE DUYGUSAL BAĞIN ROLÜ. Pazarlama ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi [Internet]. 2026 Sep. 1;19(3):493-516. Available from: https://izlik.org/JA57HM53EB