Research Article

Oyunsal Deneyim Ölçeği: Türk Kültüründe Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Volume: 36 Number: 4 December 5, 2025
EN TR

Oyunsal Deneyim Ölçeği: Türk Kültüründe Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Abstract

Bu çalışmanın amacı Högberg ve diğerleri (2019) tarafından geliştirilen Oyunsal Deneyim Ölçeği’nin Türk kültürüne uyarlanması, elde edilen ölçümlerin geçerlik ve güvenirliğinin sınanmasıdır. Bu amaç doğrultusunda ölçek maddeleri çeviri - geri çeviri yöntemi ile Türk diline çevrilmiş, ardından Strava, Garmin, Nike Run Club ve Adidas Running adlı oyunlaştırılmış fiziksel aktivite uygulamalarını aktif olarak kullanan, 523’ü erkek (X̄ = 35,79 ± 9,94), 94’ü kadın (X̄ = 35,72 ± 9,88) olmak üzere toplam 617 katılımcıdan (X̄ = 35,78 ± 9,93) veri toplanmıştır. Yedili Likert tipindeki ölçek 56 madde ve 7 faktörden oluşmaktadır. Faktörler, özgün ölçek ile uyumlu bir biçimde sırasıyla başarı, meydan okuma, rekabet, yönlendirilme, yoğunlaşma, oyunculluk ve sosyal deneyim olarak adlandırılmıştır. Yapı geçerliğine ilişkin doğrulayıcı faktör analizi sonuçları, orijinal ölçeğin yedi faktörlü yapısı ile tutarlı bulunmuştur. Uyum iyiliği değerleri χ²/df = 2,964, CFI = ,906, TLI = ,901, RMSEA = ,056 ve SRMR = ,055 olarak hesaplanmıştır. Ölçek maddelerine ait standartlaştırılmış faktör yük değerleri ise ,55 ile ,90 aralığında bulunmuştur. AVE ve CR değerleri ölçeğin yakınsak geçerliğe sahip olduğunu göstermiştir (AVE > ,56; CR > ,90; CR > AVE). Ayrıca faktörler arasındaki korelasyon katsayılarının ,48 ile ,79 aralığında yer aldığı belirlenmiştir. Ölçeğin ıraksak geçerliğinin test edilmesinde Heterotrait-Monotrait (HTMT) kriteri kullanılmış, HTMT değerlerinin ,90’ın altında olması faktörlerin birbirinden ayrıştığını ve ölçeğin ıraksak geçerliğinin sağlandığını göstermiştir. Faktörlere ilişkin Cronbach alfa katsayıları ,90 ile ,95 aralığında, CR değerleri ise ,91 ile ,95 aralığında hesaplanmıştır. Araştırma sonuçları Oyunsal Deneyim Ölçeği’nin Türkçe versiyonunun geçerli ve güvenilir ölçümler sunduğunu ortaya koymuştur.

Keywords

Ethical Statement

Mersin Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimler Etik Kurulundan 03/07/2020-35 tarih ve karar no’lu etik kurul onayı alınmıştır. Araştırma süreci, Helsinki Bildirgesi ilkeleri doğrultusunda yürütülmüştür.

References

  1. Beaton, D. E., Bombardier, C., Guillemin, F. ve Ferraz, M. B. (2000). Guidelines for the process of cross-cultural adaptation of self-report measures. Spine, 25(24), 3186-3191. https://doi.org/10.1097/00007632-200012150-00014
  2. Brislin, R. W. (1986). The wording and translation of research instruments. In W. J. Lonner & J. W. Berry (Eds.), Field methods in cross-cultural research (pp. 137-164). Sage Publications.
  3. Brown, T. A. (2006). Confirmatory factor analysis for applied research. Guilford Publications.
  4. Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences. (2nd ed.). Lawrence Erlbaum Associates.
  5. Comrey A. L. ve Lee, H. B. (1992). A first course in factor analysis. Erlbaum.
  6. Deterding, S., Dixon, D., Khaled, R. ve Nacke, L. (2011). From game design elements to gamefulness: defining gamification. 15th International Academic MindTrek Conference: Envisioning Future Media Environments, 9-15.
  7. Dichev, C., Dicheva, D., Angelova, G. ve Agre, G. (2014). From gamification to gameful design and gameful experience in learning. Journal of Cybernetics and Information Technologies, 14(4), 80-100. https://doi.org/10.1515/cait-2014-0007
  8. Eppmann, R., Bekk, M. ve Klein, K. (2018). Gameful experience in gamification: Construction and validation of a gameful experience scale [GAMEX]. Journal of Interactive Marketing, 43(1), 98-115. https://doi.org/10.1016/j.intmar.2018.03.002

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Physical Activity and Health

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 5, 2025

Submission Date

July 14, 2025

Acceptance Date

September 11, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 36 Number: 4

APA
Aydemir, B., Pehlevan, Z., & Gümüş, H. (2025). Oyunsal Deneyim Ölçeği: Türk Kültüründe Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Spor Bilimleri Dergisi, 36(4), 322-332. https://doi.org/10.17644/sbd.1741828
AMA
1.Aydemir B, Pehlevan Z, Gümüş H. Oyunsal Deneyim Ölçeği: Türk Kültüründe Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. HJSS. 2025;36(4):322-332. doi:10.17644/sbd.1741828
Chicago
Aydemir, Buket, Zekai Pehlevan, and Hüseyin Gümüş. 2025. “Oyunsal Deneyim Ölçeği: Türk Kültüründe Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması”. Spor Bilimleri Dergisi 36 (4): 322-32. https://doi.org/10.17644/sbd.1741828.
EndNote
Aydemir B, Pehlevan Z, Gümüş H (December 1, 2025) Oyunsal Deneyim Ölçeği: Türk Kültüründe Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Spor Bilimleri Dergisi 36 4 322–332.
IEEE
[1]B. Aydemir, Z. Pehlevan, and H. Gümüş, “Oyunsal Deneyim Ölçeği: Türk Kültüründe Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”, HJSS, vol. 36, no. 4, pp. 322–332, Dec. 2025, doi: 10.17644/sbd.1741828.
ISNAD
Aydemir, Buket - Pehlevan, Zekai - Gümüş, Hüseyin. “Oyunsal Deneyim Ölçeği: Türk Kültüründe Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması”. Spor Bilimleri Dergisi 36/4 (December 1, 2025): 322-332. https://doi.org/10.17644/sbd.1741828.
JAMA
1.Aydemir B, Pehlevan Z, Gümüş H. Oyunsal Deneyim Ölçeği: Türk Kültüründe Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. HJSS. 2025;36:322–332.
MLA
Aydemir, Buket, et al. “Oyunsal Deneyim Ölçeği: Türk Kültüründe Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması”. Spor Bilimleri Dergisi, vol. 36, no. 4, Dec. 2025, pp. 322-3, doi:10.17644/sbd.1741828.
Vancouver
1.Buket Aydemir, Zekai Pehlevan, Hüseyin Gümüş. Oyunsal Deneyim Ölçeği: Türk Kültüründe Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. HJSS. 2025 Dec. 1;36(4):322-3. doi:10.17644/sbd.1741828