Akut Submaksimal Egzersizin Trombosit Aktivasyonu ve Endotel Üzerine Etkisi
Öz
Trombositlerin koroner hastalığın oluşumundaki önemli rolleri egzersizin trombosit fonksiyonları üzerine etkisinin yoğun olarak araştırılmasına yol açmıştır. Literatürde farklı süre ve şiddette, akut ve kronik egzersize trombosit yanıtlarına dair çok sayıda çalışma vardır. Katekolaminlerin artışı, α adrenerjik reseptör aktivasyonu, trombosit sayısında, PGI2/TxA2 dengesinde, trombositlerin NO ve PGI2’e duyarlılığındaki değişiklikler gibi farklı mekanizmalar trombositlerin egzersize verdiği yanıtın altında yatan mekanizmalar olarak öne sürülmektedir. Sunulan çalışmada, orta şiddette akut egzersizin trombosit aktivasyonuna etkileri ve bu etkide endotelin rolünün araştırılması amaçlandı. Bu amaçla, trombosit aktivasyon göstergesi olarak trombosit glikoprotein IIbIIIa (GPIIb/IIIa) düzeyleri, endotel fonksiyonunu değerlendirmek amacı ile plazma NO düzeyi ve trombositlerde NO yanıtına aracılık eden cGMP düzeyleri değerlendirildi. Çalışmaya 19 sedanter, sağlıklı erkek gönüllü katıldı. Gönüllülere 15 dakikalık %60 VO2max şiddetinde bisiklet egzersizi uygulandı. Egzersiz öncesi ve hemen sonrası alınan kan örneklerinden trombosit GPIIb/IIIa, plazma NO ve trombosit cGMP düzeyleri ELISA yöntemi ile ölçüldü. GPIIb/IIIa düzeyleri egzersiz sonrası istatistiksel olarak anlamlı derecede (p=0.024) düşük bulundu. Egzersiz öncesi ve sonrası plazma NO düzeyleri ile trombosit cGMP düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı bir değişim gözlenmedi. Plazma NO ve trombosit cGMP düzeyleri ile trombosit GPIIb/IIIA düzeyleri arasında korelasyon saptanmadı. Trombosit GPIIb/IIIa seviyelerinde düşüş literatürdeki şiddetli egzersiz ile trombosit fonksiyon artışı, orta şiddette egzersiz ile trombosit fonksiyonlarında değişme olmaması ya da trombositlerin baskılanması bulguları ile uyumludur. Plazma NO düzeyi ve trombosit cGMP düzeyinde değişiklik olmaması inhibisyonun farklı mekanizmalarla olabileceğini düşündürmüştür.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aird W.C. (2005). Vasodilation and Vasoconstriction, Endothelial Cells in Health and Disease. Taylor & Francis Group.: 199-211
- Aker A. (2010). Epitel Doku ve Endotel. Erişim: http//. tipedu.cumhuriyet.edu.tr tipedu.cumhuriyet.edu.tr/ Donem2/I.Komite(DokuKomitesi)/Biyokimya. Erişim tarihi: 15.04.
- Astrand P.O. , Rodahl K. (1986). Evalution physical work capacity on the basis of tests. Textbook of Work Physiology : 3. Edition, McGraw-Hill Book Company, Printed in the U.S.A., s.: 354-387.
- Astrand P.O., Rhyming I.A. (1954). Nomogramfor calculation aerobic capacity (physical fitness) from pulse rate during submaxsimal work. J Appl Physol. : 7:218.
- Aurigemma C, Fattorossi, A, Sestito A, Sgueglia, G. A, Farnetti, S, Buzzonetti, A, Infusino, F, Landolfi R, Scambia, G, Crea, F, Lanza, G. A. (2007). Relationship between changes in platelet reactivity and changes in platelet receptor expression induced by physical exercise Thrombosis Research: 120: 901–909.
- Brass, L.F. (2000). The Molecular Basis for Platelet Activation. In Heamatology Basic Principles and Practice. Eds Hoffman, R., Benz, E.J., Shattil, S.J., Furie, B., Cohen, H.J., Sılberstein, L.E., McGlave, 3rd Edition ,Churchil Livingstone, USA, s.:1753-1769.
- Beam W.C, Adams G.M. (2013). Egzersiz Fziyolojisi Laboratuvar El Kitabı (Özer M.K Çeviren). Nobel Akademik Yayıncılık. Ankara. 8. Brooks
- G.A., Fahey T.D. (1985). Cardiovasculer
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Kutluhan Ertekin
Ufuk Üniversitesi, Hemşirelik Yüksekokulu, Ankara, Türkiye
Gülriz Erişgen
Bu kişi benim
TOBB Üniversitesi, Tıp Fakültesi, ANKARA
Yayımlanma Tarihi
20 Mayıs 2016
Gönderilme Tarihi
14 Temmuz 2015
Kabul Tarihi
4 Mart 2016
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2015 Cilt: 26 Sayı: 4