Research Article

ABD Marka Hukuku’nda Kamu Düzenine ve Ahlaka Aykırı Markalar

Volume: 13 Number: 1 July 10, 2025
TR EN

ABD Marka Hukuku’nda Kamu Düzenine ve Ahlaka Aykırı Markalar

Abstract

Türk ve Avrupa Hukuku’nda yer alan kamu düzenine ve ahlaka aykırı markaların tescil edilemeyeceğini düzenleyen hükümlerin benzeri, ABD Hukuku’nda ahlaka aykırı, skandal ve aşağılayıcı markaların tescilini yasaklayan hükümler olarak karşımıza çıkmaktadır. Ancak Türkiye’de ve Avrupa Birliği’nde bu tescil yasakları halen yürürlükteyken, ABD Yüksek Mahkemesi, bu tescil yasaklarını düzenleyen hükümleri ABD Anayasası’na aykırı bularak iptal etmiştir. Mahkeme, markaların fikir ve mesajlar ifade edebilen anlamlı semboller olduğunu, bu sebeple iletişim kurma işlevi görebileceğini belirlemiş ve söz konusu hükümlerin bakış açısı ayrımcılığı yaparak ABD Anayasası’nın İfade Özgürlüğü maddesine aykırılık yarattığını belirtmiştir. ABD Yasama Meclisi tarafından iptal edilen bu hükümlerin yerine henüz yeni bir düzenleme getirilmemiştir. Bu boşluk, iptal edilen hükümler uyarınca tescil edilmemesi gereken birçok markanın tesciline imkân tanımış ve Birleşik Devletler Patent ve Marka Ofisi'nin (USPTO) başvuruları değerlendirirken işlev görmeme doktrinini daha sık kullanmasına neden olmuştur. Bu çalışmada öncelikle ABD Marka Hukuku’nun temel ilkeleri ve iptal kararları öncesinde iptal edilen hükümlerin uygulanma şekli incelenecektir. Ardından, Yüksek Mahkeme’nin iptal kararları, karşı görüşler de dikkate alınarak ayrıntılı olarak analiz edilecektir. Son olarak, işlev görmeme doktrini çerçevesinde iptal kararları sonrası USPTO uygulamaları değerlendirilecek; ABD Kongresi’nin yalnızca saldırgan ifade biçimlerini hedef alan yeni bir düzenleme yaparak marka tescilindeki bu boşluğu Anayasa’ya uygun biçimde doldurma olasılığı tartışılacaktır. Ayrıca ABD Hukuku’nda ilgili hükümlerin iptal edilmesine karşın Türk ve AB Hukuku’nda bu hükümlerin yürürlükte kalmasının anayasal farklılıklardan kaynaklandığı açıklanacaktır.

Keywords

Lanham Yasası, Ahlaka Aykırı Markalar, Skandal Markalar, Aşağılayıcı Markalar, İfade Özgürlüğü

References

  1. Bonadio, Enrico. “Brands, Morality and Public Policy: Some Reflections on the Ban on Registration of Controversial Trademarks”. Marquette Intellectual Property Law Review 19 (2015), 38-61. https://scholarship.law.marquette.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1270&context=iplr
  2. Chiappetta, Vincent. “Trademarks: More Than Meets the Eye”. University of Illinois Journal of Law, Technology and Policy 1 (2003), 35-104. https://illinoisjltp.com/file/126/chiapetta.pdf
  3. CRS, Congressional Research Service. “The First Amendment: Categories of Speech”. Erişim: 15 Ağustos 2024. https://sgp.fas.org/crs/misc/IF11072.pdf
  4. Cuatrecasas, Lucas D. “Failure to Function and Trademark Law’s Outermost Bound”. NYU Law Review 96 (2021), 1312-1372. https://www.nyulawreview.org/wp-content/uploads/2021/10/Cuatrecasas-ONLINE.pdf
  5. Çolak, Uğur. Türk Marka Hukuku. İstanbul: On İki Levha Yayıncılık A.Ş., 2023.
  6. Dinçer, Yasin – Altun, Muhammed Yakup. “Survey Evidence in Trademark Law: Use and Evidential Value in the United States and Turkey”. Necmettin Erbakan Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 7/3 (2024), 795-836. https://doi.org/10.51120/NEUHFD.2024.140
  7. Dinwoodie, Graeme B. – Mark D. Janis. Trademarks and Unfair Competition: Law and Policy. New York: Wolters Kluwer, 2018.
  8. Farley, Christine Haight – Lisa P. Ramsey. “Raising the Threshold for Trademark Infringement to Protect Free Expression”. American University Law Review 72 (2023), 1225-1292. https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=4396913
  9. Grynberg, Michael. “The Trademark Problem of ‘TRUMP TOO SMALL’”. The Columbia Journal of Law and the Arts 46 (2022), 47-60. https://journals.library.columbia.edu/index.php/lawandarts/article/view/11015/5500
  10. Harjo v. Pro-Football, Inc., 50 U.S.P.Q.2D (BNA) 1705, (1998). https://ipwatchdog.com/wp-content/uploads/2022/08/TTAB-opinion.pdf
APA
Altun, M. Y. (2025). ABD Marka Hukuku’nda Kamu Düzenine ve Ahlaka Aykırı Markalar. Sakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 13(1), 1-27. https://doi.org/10.56701/shd.1577173
AMA
1.Altun MY. ABD Marka Hukuku’nda Kamu Düzenine ve Ahlaka Aykırı Markalar. SJL. 2025;13(1):1-27. doi:10.56701/shd.1577173
Chicago
Altun, Muhammed Yakup. 2025. “ABD Marka Hukuku’nda Kamu Düzenine Ve Ahlaka Aykırı Markalar”. Sakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 13 (1): 1-27. https://doi.org/10.56701/shd.1577173.
EndNote
Altun MY (July 1, 2025) ABD Marka Hukuku’nda Kamu Düzenine ve Ahlaka Aykırı Markalar. Sakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 13 1 1–27.
IEEE
[1]M. Y. Altun, “ABD Marka Hukuku’nda Kamu Düzenine ve Ahlaka Aykırı Markalar”, SJL, vol. 13, no. 1, pp. 1–27, July 2025, doi: 10.56701/shd.1577173.
ISNAD
Altun, Muhammed Yakup. “ABD Marka Hukuku’nda Kamu Düzenine Ve Ahlaka Aykırı Markalar”. Sakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 13/1 (July 1, 2025): 1-27. https://doi.org/10.56701/shd.1577173.
JAMA
1.Altun MY. ABD Marka Hukuku’nda Kamu Düzenine ve Ahlaka Aykırı Markalar. SJL. 2025;13:1–27.
MLA
Altun, Muhammed Yakup. “ABD Marka Hukuku’nda Kamu Düzenine Ve Ahlaka Aykırı Markalar”. Sakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, vol. 13, no. 1, July 2025, pp. 1-27, doi:10.56701/shd.1577173.
Vancouver
1.Muhammed Yakup Altun. ABD Marka Hukuku’nda Kamu Düzenine ve Ahlaka Aykırı Markalar. SJL. 2025 Jul. 1;13(1):1-27. doi:10.56701/shd.1577173