Research Article

PRAXİS OKULU TEORİSYENLERİNİN BÜROKRASİ SORUNUNA YAKLAŞIMI

Volume: 12 Number: 3 September 28, 2023
TR EN

PRAXİS OKULU TEORİSYENLERİNİN BÜROKRASİ SORUNUNA YAKLAŞIMI

Abstract

20. yüzyılda sınıfsız ve devletsiz bir topluma geçiş amacıyla tesis edilen “sosyalist” rejimler, bürokrasinin ortaya çıkışı ve toplumun geri kalanı üzerinde tahakküm kurması ile sonuçlanmıştır. Bu durum sosyalist/Marksist siyaset teorisyenlerini bürokratikleşme sorununun nedenleri ve çözümü için bir arayışa sevk etmiştir. Bu çalışma, Sosyalist/Marksist hümanizm olarak bilinen yaklaşımın Yugoslavya versiyonu olan Praxis Okulu teorisyenlerinin bürokrasi soruna dair değerlendirmelerini, Praxis Dergisi’ndeki yazılarını temel alarak incelemiştir. Praxis Okulu’na göre bürokratikleşmenin sebepleri iktisadi gerilik, demokratik geleneğin yokluğu ya da zayıflığı, “öncü parti”nin örgütlenme ilkeleri ve yapısı ile işçi sınıfının yönetimi eline almasını engelleyen kültürel zayıflıklarıdır. Bürokratikleşme sorunu karşısında Praxis Okulu teorisyenlerinin çözüm önerileri ise parti içi demokratikleşme, mülkiyetin ve siyasal karar alım süreçlerinin toplumsallaştırılması, özyönetimin toplumun her alanını kapsayacak şekilde uygulanmasıdır. Onlara göre sosyalizm yabancılaşmanın sona erdiği bir an değil, bir süreçtir. Bu nedenle sosyalist rejimlerde bürokratikleşme gibi yabancılaşma semptomlarının ortaya çıkışıyla ayrıca mücadele edilmelidir

Keywords

Praxis Okulu, Sosyalist/Marksist Hümanizm, Bürokrasi, Sosyalizm

References

  1. GRUENWALD, O. 1983. “The Yugoslav search for man: Marxist humanism in contemporary Yugoslavia”. J. F. Bergin.
  2. GRUENWALD, O. 1992. “Praxis and democratization in Yugoslavia: From critical Marxism to democratic socialism?” Ss. 175-96 içinde The Road to Disillusion: From Critical Marxism to Post-communism in Eastern Europe, editör R. C. Taras. Routledge.
  3. LENİN, V. İ. 2014. Seçme Yazılar: Devrim, Demokrasi, Sosyalizm. 2. bs. İstanbul: Yordam Kitap.
  4. MARINKOVIĆ, J. 1967. “Le mythe de la bureaucratie”. Praxis (International Edition) 3(2):276-82.
  5. MARKOVIĆ, M. 1965. “Socialism and Self-Management”. Praxis (International Edition) 1(2-3):178-95.
  6. MARKOVIĆ, M. 1966. “The Personal Integrity in Socialist Society”. Praxis (International Edition) 2(4):405-12.
  7. MARKOVIĆ, M. 1969. “Economism or the Humanization of Economics”. Praxis (International Edition) 5(3-4):451-75.
  8. MARKOVIĆ, M. 1974. “Marxist philosophy in Yugoslavia: The praxis group”. Ss. 63-89 içinde Marxism and Religion in Eastern Europe: Papers Presented at the Banff International Slavic Conference, September 4–7. Springer Netherlands.
  9. MARX, K. 2013. 1844 Elyazmaları. çev. M. Belge, 8. bs. İstanbul: Birikim Yayınları.
  10. MARX, K. 2009. Hegel’in Hukuk Felsefesinin Eleştirisi. çev. K. Somer, 2. bs. Ankara: Sol Yayınları.
APA
Yamak, S. (2023). PRAXİS OKULU TEORİSYENLERİNİN BÜROKRASİ SORUNUNA YAKLAŞIMI. Sakarya Üniversitesi İktisat Dergisi, 12(3), 330-353. https://izlik.org/JA82ZU25LH
AMA
1.Yamak S. PRAXİS OKULU TEORİSYENLERİNİN BÜROKRASİ SORUNUNA YAKLAŞIMI. Sakarya Üniversitesi İktisat Dergisi. 2023;12(3):330-353. https://izlik.org/JA82ZU25LH
Chicago
Yamak, Sanem. 2023. “PRAXİS OKULU TEORİSYENLERİNİN BÜROKRASİ SORUNUNA YAKLAŞIMI”. Sakarya Üniversitesi İktisat Dergisi 12 (3): 330-53. https://izlik.org/JA82ZU25LH.
EndNote
Yamak S (September 1, 2023) PRAXİS OKULU TEORİSYENLERİNİN BÜROKRASİ SORUNUNA YAKLAŞIMI. Sakarya Üniversitesi İktisat Dergisi 12 3 330–353.
IEEE
[1]S. Yamak, “PRAXİS OKULU TEORİSYENLERİNİN BÜROKRASİ SORUNUNA YAKLAŞIMI”, Sakarya Üniversitesi İktisat Dergisi, vol. 12, no. 3, pp. 330–353, Sept. 2023, [Online]. Available: https://izlik.org/JA82ZU25LH
ISNAD
Yamak, Sanem. “PRAXİS OKULU TEORİSYENLERİNİN BÜROKRASİ SORUNUNA YAKLAŞIMI”. Sakarya Üniversitesi İktisat Dergisi 12/3 (September 1, 2023): 330-353. https://izlik.org/JA82ZU25LH.
JAMA
1.Yamak S. PRAXİS OKULU TEORİSYENLERİNİN BÜROKRASİ SORUNUNA YAKLAŞIMI. Sakarya Üniversitesi İktisat Dergisi. 2023;12:330–353.
MLA
Yamak, Sanem. “PRAXİS OKULU TEORİSYENLERİNİN BÜROKRASİ SORUNUNA YAKLAŞIMI”. Sakarya Üniversitesi İktisat Dergisi, vol. 12, no. 3, Sept. 2023, pp. 330-53, https://izlik.org/JA82ZU25LH.
Vancouver
1.Sanem Yamak. PRAXİS OKULU TEORİSYENLERİNİN BÜROKRASİ SORUNUNA YAKLAŞIMI. Sakarya Üniversitesi İktisat Dergisi [Internet]. 2023 Sep. 1;12(3):330-53. Available from: https://izlik.org/JA82ZU25LH