DIŞA AÇIKLIK ve İKTİSADİ KRİZLER: TÜRKİYE ÖRNEĞİ

Bu çalışmada Türkiye’nin 1981-2014 yıllarını kapsayan dışa açıklığı ve krizleri değişik açılardan incelenmiştir. Dışa açılma oranı, reel döviz kuru, enflasyon, doğrudan yabancı yatırımlar, uluslar arası rezervler, gsmh ve faiz oranı değişkenleri arasında ekonometrik analiz yapılmıştır. Yapılan nedensellik analizine göre değişkenler arasında 0,05 önem düzeyinde anlamlı çift yönlü etkileme görülmezken beklentilere uygun tek yönlü etkilemeler görülmüştür. İktisadi krizlerle bankacılık sektörünün ilgisi, bankalar yurt dışından sendikasyon kredileriyle dövizle borçlanıp Türk lirasıyla kredi vermeleri döviz pozisyonlarını kapatmalarını riskli hale getirmesinden kaynaklanmaktadır. Döviz kurunda ani yükselişler 2001 krizinde olduğu gibi 2018 Eylülünde de kriz ihtimalinin artmasıyla cari açıklar ekonominin tekrar en önemli konusu olmuştur.

In this study, Turkey's outward opening and crisis : the case of turkey, which covers years 1981-2014  were examined from different angles. Econometric analysis was conducted between the outward opening rate, real exchange rate, inflation, foreign direct investments, international reserves, GNP and interest rate variables. According to the causality analysis, there was no significant bi-directional effect between the variables at the significance level of 0.05, but one-way effects were found to be suitable for expectations. The fact that banks borrowed from foreign currency with their syndicated loans in foreign currency and gave loans in Turkish lira made it risky to close their foreign currency positions. Sudden rise in the exchange rate As in the 2001 crisis, the current account deficit became them lost important issue in the economy in September 2018 with the increase in the possibility of a crisis.