Araştırma Makalesi

DAĞLIK ALANLARDA İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ANALİZİ: KÖROĞLU DAĞLIK ALANI’NDA YÜZEY SICAKLIK VE BULUTLULUK ORANI EĞİLİMLERİ

Cilt: 16 Sayı: 2 30 Temmuz 2025
PDF İndir
EN TR

DAĞLIK ALANLARDA İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ANALİZİ: KÖROĞLU DAĞLIK ALANI’NDA YÜZEY SICAKLIK VE BULUTLULUK ORANI EĞİLİMLERİ

Öz

Bu çalışmada Türkiye’nin önemli dağlık bölgelerinden biri olan Köroğlu Dağları’nda, 2000–2022 yılları arasında, MODIS (Terra ve Aqua) uydu verileri aracılığıyla yüzey sıcaklığı ve bulutluluk oranları analiz edilmiştir. Bölge; ormanlık alanları, tarım sahaları, su kaynakları ve yerleşim birimleriyle stratejik öneme sahip olmasına rağmen, dağlık yapısı ve meteorolojik istasyonların sınırlılığı nedeniyle gerektiği gibi incelenememektedir. Bu kapsamda ocak, nisan, temmuz ve ekim aylarına ait yüzey sıcaklığı ve bulutluluk verileri değerlendirilmiş; Mann-Kendall eğilim testi ile zamansal değişim eğilimleri belirlenmiştir. Bulgular, özellikle nisan ayında dağlık alanlarda yüzey sıcaklıklarında anlamlı pozitif eğilimler olduğunu, temmuz ayında ise bazı alanlarda gündüz vakitlerinde negatif sıcaklık eğilimlerinin görüldüğünü ortaya koymaktadır. Bulutluluk oranları en yüksek seviyeye ocak ayında ulaşırken, temmuz ayında en düşük seviyelere gerilemiştir. Nisan ve ekim aylarında ise anlamlı bulutluluk azalmaları tespit edilmiştir. Bu çalışma, MODIS uydu verilerinin geniş ve engebeli alanlarda iklim değişimini izleme açısından etkili bir yöntem olduğunu ortaya koymakta ve bölgesel planlama, tarım ve su kaynakları yönetimi açısından önemli katkılar sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abbass, K., Qasim, M. Z., Song, H., Murshed, M., Mahmood, H. & Younis, I. (2022). A review of the global climate change impacts, adaptation, and sustainable mitigation measures. Environmental Science and Pollution Research, 29(28), 42539–42559. https://doi.org/10.1007/s11356-022-19718-6
  2. Begert, M., & Frei, C. (2018). Long-term area-mean temperature series for Switzerland combining homogenized station data and high resolution grid data. International Journal of Climatology, 38(6), 2792–2807. https://doi.org/10.1002/joc.5460
  3. Bhutiyani, M. R., Kale, V. S., & Pawar, N. J. (2007). Long-term trends in maximum, minimum and mean annual air temperatures across the Northwestern Himalaya 98 during the twentieth century. Climatic Change, 85(1–2), 159–177. https://doi.org/10.1007/s10584-006-9196-1
  4. Bolat, İ. , Kara, Ö. & Tok, E. (2017). Kastamonu, Karabük ve Bolu’da 1980-1999 İle 2000-2015 Yılları Arasındaki Sıcaklık ve Yağışın Değişimi . Bartın Orman Fakültesi Dergisi , 19 (1) , 276-289
  5. Chen, Y., Li, W., Deng, H., Fang, G., ve Li, Z. (2016). Changes in central Asia’s Water Tower: Past, Present and future. Scientific Reports, 6(1), 35458. https://doi.org/10.1038/srep35458
  6. Çeribaşı, G., Doğan, E., Sönmez, O., Kızılaslan, M. A., Demir, F., & Akkaya, U. (2014). Evaluation of temperature, rainfall and lake water level data of Sapanca Basin by trend analysis method. In Proceedings of the International Civil Engineering Architecture Symposium for Academicians (pp. 1–5). Antalya, Turkey.
  7. Çeribasi, G. & Dogan, E. (2015). Trend Analysis of Average Annual Precipitation for Black Sea And Sakarya Basins (Karadeniz ve Sakarya Havzalarında Yıllık Ortalama Yağışların Trend Analizi). Uluslararası Teknolojik Bilimler Dergisi. 7. 1-7.
  8. Dağ, K., & Aktaş, E. (2024). İklim değişikliğinin Türkiye tarımına etkileri. Tarım Ekonomisi Dergisi, 30(2), 173-181. https://doi.org/10.24181/tarekoder.1553204

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Türkiye Fiziki Coğrafyası

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Temmuz 2025

Gönderilme Tarihi

17 Haziran 2025

Kabul Tarihi

14 Temmuz 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 16 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Kaynakkan, M. Y., & Yilmaz, E. (2025). DAĞLIK ALANLARDA İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ANALİZİ: KÖROĞLU DAĞLIK ALANI’NDA YÜZEY SICAKLIK VE BULUTLULUK ORANI EĞİLİMLERİ. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16(2), 357-389. https://izlik.org/JA34RK43UA
AMA
1.Kaynakkan MY, Yilmaz E. DAĞLIK ALANLARDA İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ANALİZİ: KÖROĞLU DAĞLIK ALANI’NDA YÜZEY SICAKLIK VE BULUTLULUK ORANI EĞİLİMLERİ. AUSOBILD. 2025;16(2):357-389. https://izlik.org/JA34RK43UA
Chicago
Kaynakkan, Murat Yiğit, ve Erkan Yilmaz. 2025. “DAĞLIK ALANLARDA İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ANALİZİ: KÖROĞLU DAĞLIK ALANI’NDA YÜZEY SICAKLIK VE BULUTLULUK ORANI EĞİLİMLERİ”. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 16 (2): 357-89. https://izlik.org/JA34RK43UA.
EndNote
Kaynakkan MY, Yilmaz E (01 Temmuz 2025) DAĞLIK ALANLARDA İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ANALİZİ: KÖROĞLU DAĞLIK ALANI’NDA YÜZEY SICAKLIK VE BULUTLULUK ORANI EĞİLİMLERİ. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 16 2 357–389.
IEEE
[1]M. Y. Kaynakkan ve E. Yilmaz, “DAĞLIK ALANLARDA İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ANALİZİ: KÖROĞLU DAĞLIK ALANI’NDA YÜZEY SICAKLIK VE BULUTLULUK ORANI EĞİLİMLERİ”, AUSOBILD, c. 16, sy 2, ss. 357–389, Tem. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA34RK43UA
ISNAD
Kaynakkan, Murat Yiğit - Yilmaz, Erkan. “DAĞLIK ALANLARDA İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ANALİZİ: KÖROĞLU DAĞLIK ALANI’NDA YÜZEY SICAKLIK VE BULUTLULUK ORANI EĞİLİMLERİ”. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 16/2 (01 Temmuz 2025): 357-389. https://izlik.org/JA34RK43UA.
JAMA
1.Kaynakkan MY, Yilmaz E. DAĞLIK ALANLARDA İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ANALİZİ: KÖROĞLU DAĞLIK ALANI’NDA YÜZEY SICAKLIK VE BULUTLULUK ORANI EĞİLİMLERİ. AUSOBILD. 2025;16:357–389.
MLA
Kaynakkan, Murat Yiğit, ve Erkan Yilmaz. “DAĞLIK ALANLARDA İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ANALİZİ: KÖROĞLU DAĞLIK ALANI’NDA YÜZEY SICAKLIK VE BULUTLULUK ORANI EĞİLİMLERİ”. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 16, sy 2, Temmuz 2025, ss. 357-89, https://izlik.org/JA34RK43UA.
Vancouver
1.Murat Yiğit Kaynakkan, Erkan Yilmaz. DAĞLIK ALANLARDA İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ANALİZİ: KÖROĞLU DAĞLIK ALANI’NDA YÜZEY SICAKLIK VE BULUTLULUK ORANI EĞİLİMLERİ. AUSOBILD [Internet]. 01 Temmuz 2025;16(2):357-89. Erişim adresi: https://izlik.org/JA34RK43UA