Araştırma Makalesi

YAŞLI BAKIMI PROGRAMI ÖĞRENCİLERİNDE ROBOTLARA KARŞI TUTUM VE ROBOT KAYGISI

Cilt: 25 Sayı: 68 30 Eylül 2025
PDF İndir
EN TR

YAŞLI BAKIMI PROGRAMI ÖĞRENCİLERİNDE ROBOTLARA KARŞI TUTUM VE ROBOT KAYGISI

Öz

Tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de nüfus giderek yaşlanmaktadır. Bu durum sağlık ve sosyal sistemler başta olmak üzere pek çok alanda değişim ve sorunları beraberinde getirmektedir. Potansiyel bir çözüm olarak ise yaşlı bakımı hizmetlerinde sosyal robotların kullanımı dikkat çekicidir. Türkiye’de de yakın gelecekte yaşlı bakımı hizmetlerinde robot kullanımı beklenmektedir. Bu doğrultuda araştırmanın amacı gelecekte robotlarla birlikte çalışma olasılığı bulunan yaşlı bakımı programı öğrencilerinin robotlara karşı negatif tutumları ile robot kaygıları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Bu çalışma nicel araştırma yaklaşımına uygun olarak tasarlanmıştır. Araştırma grubunu 174 yaşlı bakımı programı öğrencisi (%81.6’sı kadın, yaş ort. 21.26) oluşturmaktadır. Araştırma verileri kişisel bilgi formu, Robotlara Karşı Negatif Tutumlar Ölçeği ve Robot Kaygısı Ölçeği ile elde edilmiştir. Veri analizinde ise tanımlayıcı istatistik, Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Katsayısı, bağımsız t testi ve basit doğrusal regresyon analizi teknikleri kullanılmıştır. Araştırma sonuçları, robot kaygısının robotlara karşı negatif tutumun anlamlı bir yordayıcısı olduğunu ortaya koymaktadır. Diğer taraftan öğrencilerin robotlara karşı negatif tutum düzeylerinin yaş, sınıf düzeyi ve cinsiyetle ilişkili olmadığı tespit edilmiştir. Araştırma sonuçlarının gelecekte başarılı insan robot uygulamalarının gerçekleştirilebilmesi için gerekli tedbirlerin değerlendirilmesinde alan uzmanlarına ve politika yapıcılara kaynaklık edeceği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akyazı, K. G., ve Baştemur, Ş. (2024). Interactive Robots: Therapy Robots. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 16(1), 16-30. https://doi.org/10.18863/pgy.1242958
  2. Asgharian, P., Panchea, A. M., and Ferland, F. (2022). A review on the use of mobile service robots in elderly care. Robotics, 11(6), 1-27. https://doi.org/10.3390/robotics11060127
  3. Backonja, U., Hall, A. K., Painter, I., Kneale, L., Lazar, A., Cakmak, M., Thompson, H. J., and Demiris, G. (2018). Comfort and attitudes towards robots among young, middle‐aged, and older adults: a cross‐sectional study. Journal of Nursing Scholarship, 50(6), 623-633. https://doi.org/10.1111/jnu.12430
  4. Bainbridge, W. A., Hart, J., Kim, E. S., and Scassellati, B. (2008, Ağustos, 1-3). The effect of presence on human-robot interaction. RO-MAN 2008-The 17th IEEE International Symposium on Robot and Human Interactive Communication içinde (ss. 701-706). IEEE. Münih, Almanya. https://doi.org/10.1109/ROMAN.2008.4600749
  5. Bedaf, S., Gelderblom, G. J., and De Witte, L. (2015). Overview and categorization of robots supporting independent living of elderly people: What activities do they support and how far have they developed. Assistive Technology, 27(2), 88-100. https://doi.org/10.1080/10400435.2014.978916
  6. Broekens, J., Heerink, M., and Rosendal, H. (2009). Assistive social robots in elderly care: a review. Gerontechnology, 8(2), 94-103. https://doi.org/10.4017/gt.2009.08.02.002.00
  7. Chen, S. C., Jones, C., and Moyle, W. (2020). Health professional and workers attitudes towards the use of social robots for older adults in long-term care. International Journal of Social Robotics, 12(5), 1135-1147. https://doi.org/10.1007/s12369-019-00613-z
  8. Chien, S. E., Chu, L., Lee, H. H., Yang, C. C., Lin, F. H., Yang, P. L., Wang, T. M., and Yeh, S. L. (2019). Age difference in perceived ease of use, curiosity, and implicit negative attitude toward robots. ACM Transactions on Human-Robot Interaction (THRI), 8(2), 1-19. https://doi.org/10.1145/3311788

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Psikolojide Davranış-Kişilik Değerlendirmesi , Topluluk Psikolojisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2025

Gönderilme Tarihi

9 Mart 2024

Kabul Tarihi

9 Ağustos 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 25 Sayı: 68

Kaynak Göster

APA
Akyazı, K. G., & Kumcağız, H. (2025). YAŞLI BAKIMI PROGRAMI ÖĞRENCİLERİNDE ROBOTLARA KARŞI TUTUM VE ROBOT KAYGISI. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 25(68), 507-527. https://doi.org/10.21560/spcd.vi.1449489
AMA
1.Akyazı KG, Kumcağız H. YAŞLI BAKIMI PROGRAMI ÖĞRENCİLERİNDE ROBOTLARA KARŞI TUTUM VE ROBOT KAYGISI. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi. 2025;25(68):507-527. doi:10.21560/spcd.vi.1449489
Chicago
Akyazı, Kadem Gürkan, ve Hatice Kumcağız. 2025. “YAŞLI BAKIMI PROGRAMI ÖĞRENCİLERİNDE ROBOTLARA KARŞI TUTUM VE ROBOT KAYGISI”. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi 25 (68): 507-27. https://doi.org/10.21560/spcd.vi.1449489.
EndNote
Akyazı KG, Kumcağız H (01 Eylül 2025) YAŞLI BAKIMI PROGRAMI ÖĞRENCİLERİNDE ROBOTLARA KARŞI TUTUM VE ROBOT KAYGISI. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi 25 68 507–527.
IEEE
[1]K. G. Akyazı ve H. Kumcağız, “YAŞLI BAKIMI PROGRAMI ÖĞRENCİLERİNDE ROBOTLARA KARŞI TUTUM VE ROBOT KAYGISI”, Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, c. 25, sy 68, ss. 507–527, Eyl. 2025, doi: 10.21560/spcd.vi.1449489.
ISNAD
Akyazı, Kadem Gürkan - Kumcağız, Hatice. “YAŞLI BAKIMI PROGRAMI ÖĞRENCİLERİNDE ROBOTLARA KARŞI TUTUM VE ROBOT KAYGISI”. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi 25/68 (01 Eylül 2025): 507-527. https://doi.org/10.21560/spcd.vi.1449489.
JAMA
1.Akyazı KG, Kumcağız H. YAŞLI BAKIMI PROGRAMI ÖĞRENCİLERİNDE ROBOTLARA KARŞI TUTUM VE ROBOT KAYGISI. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi. 2025;25:507–527.
MLA
Akyazı, Kadem Gürkan, ve Hatice Kumcağız. “YAŞLI BAKIMI PROGRAMI ÖĞRENCİLERİNDE ROBOTLARA KARŞI TUTUM VE ROBOT KAYGISI”. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, c. 25, sy 68, Eylül 2025, ss. 507-2, doi:10.21560/spcd.vi.1449489.
Vancouver
1.Kadem Gürkan Akyazı, Hatice Kumcağız. YAŞLI BAKIMI PROGRAMI ÖĞRENCİLERİNDE ROBOTLARA KARŞI TUTUM VE ROBOT KAYGISI. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi. 01 Eylül 2025;25(68):507-2. doi:10.21560/spcd.vi.1449489