Abstract

Bu çalışmada 140 ortaokul öğrencisinin bilim tarihi algılarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu minvalde, çalışma tarama yöntemi olarak tasarlanmış, veri toplama aracı olarak da Kelime İlişkilendirme Testi (KİT) kullanılmıştır. Veri toplama sürecinden sonra cevap kelimelerin sıklıkları belirlenmiştir. Kesme noktası tekniği kullanılarak kavram ağları çizilmiştir. Araştırma bulgularına göre en fazla farklı cevap kelime 5. Sınıf düzeyindeki katılımcılar tarafından, en az farklı cevap kelime ise 8. Sınıf düzeyindeki katılımcılar tarafından verilmiştir. Bu durumda 5. Sınıf düzeyindeki katılımcıların “fen” ve “bilim insanı” ifadeleriyle, 6. sınıf düzeyindeki katılımcıların anahtar kelimeyi “bilim insanı” ve “buluş” ifadeleriyle, 7. sınıf düzeyindeki katılımcıların anahtar kelimeyi “buluş” ifadesiyle, 8. sınıf düzeyindeki katılımcıların “bilim tarihi” kavramını “Thomas Edison” ve “Einstein” ifadeleri ile anlamlandırdıkları görülmektedir. Genel olarak öğrencilerin “bilim tarihi” kavramını, buluş yapan bilim insanlarıyla bağdaştırdıkları görülmüştür. Öte yandan alt sınıf düzeylerindeki katılımcıların daha fazla cevap kelime verdikleri, özellikle 8. Sınıf seviyesindeki öğrencilerin ise bu yıl görmüş oldukları Fen Bilimleri dersi müfredatına çok bağlı kaldıkları ve cevap kelimelerini bu program ile sınırlandırdıkları görülmüştür.

Keywords

• Bilim tarihi
• Kelime İlişkilendirme Testi
• Ortaokul

Middle-School Students’ Perceptions of History of Science

Abstract

This study aims to investigate middle school students’ perceptions of history of science. The participants were a total of 140 students who studied at 5th, 6th, 7th and 8th middle school grade levels. A Word-Association-Test (WAT) was used to collect data. After data collection, frequencies of response-words were determined. By using cut-point technique, concept webs were drawn. According to the findings, the most different response-words were gathered from the 5th graders, and the least different response-words were gathered from the 8th graders. Participants generally associated the history of science concept with the scientists who made inventions. Besides that, students in the lower grades gave the most different response-words while 8th graders generally associated the concept with the subjects in the science curriculum.

Keywords

• history of science
• word association test
• middle school

References

1. Akcay, B. (2006). The analysis of how to improve student understanding of the nature of science: A role of teacher. In Asia-Pacific Forum on Science Learning and Teaching (Vol. 7, No. 2, pp. 1-13). The Education University of Hong Kong, Department of Science and Environmental Studies.
2. American Association for the Advancement of Science (2009). Benchmarks for science literacy. Benchmarks Online. Retrieved June 18, 2020 from http://www.project2061.org/publications/bsl/online/index.php?chapter=10
3. Atabek-Yiğit, E., & Balkan-Kıyıcı, F. (2019). Öğretmen adaylarının öğretmen algısı. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi [MSKU Journal of Education], 6(1), 20-39. DOI: 10.21666/muefd.460666
4. Bahar, M. & Özatlı, N.S. (2003). Kelime iletişim test yöntemi ile lise 1. sınıf öğrencilerinin canlıların temel bileşenleri konusundaki bilişsel yapılarının araştırılması. BAÜ Fen Bil. Enst. Dergisi, 5(2), 75-85.
5. Bahar, M., Johnstone, A.H. & Sutcliffe, R.G. (1999). Investigation of students’ cognitive structure in elementary genetics through word association tests. Journal of Biological Education, 33(3),134-141. https://doi.org/10.1080/00219266.1999.9655653
6. Başlantı, U. (2000). “Bilimsel Okuryazarlık İlkeleri Açısından Fen Bilgisi Kitaplarının İçerik Analizi”. IV. Fen Bilimleri Eğitimi Kongresi, Bildiri Kitabı, 105-109. Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
7. Doğan T. G. (2015). Sosyal medyanın öğrenme süreçlerinde kullanımı: ters-yüz edilmiş öğrenme yaklaşımına ilişkin öğrenen görüşleri. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 1(2), 24-48.
8. Ercan, F. Taşdere, A. ve Ercan, N. (2010). Kelime İlişkilendirme Testi Aracılığıyla Bilişsel Yapının ve Kavramsal Değişimin Gözlenmesi. Türk Fen Eğitimi Dergisi (TÜFED), 7(2),136-154.

9. Genc, M. (2015). The Effect of Scientific Studies on Students' Scientific Literacy and Attitude. Online Submission, 34(1), 141-152.
10. İnce, K., & Mısır, M. E. (2018). Bilim ve STEM (2. Bölüm). (Editör: K. A. Kırkıç & E. Aydın).Merhaba STEM: Yenilikçi bir öğretim yaklaşımı, Eğitim Yayınevi, Konya,
11. İnce, K., & Özgelen, S. (2017). Bilimin doğası ve öğretimi. Pegem Atıf İndeksi, 1-17. Irez, S. (2009). Nature of science as depicted in Turkish biology textbooks. Science Education, 93 (3), 422– 447.
12. İrez, O. S. & Han Tosunoğlu, Ç. (2017). Fen bilimleri eğitiminde bilimin doğası ve bilim tarihi. M. P. Demirci Güler, (Ed.), Fen bilimleri öğretimi, Pegem Akademi Yayınları, Ankara.
13. Köksal, M.S. & Ertekin, P. (2015). Bilimin Doğasının Öğretiminde Kuramdan Uygulamaya Yönelik Yaklaşımlar (6.Bolum). (Editör: Yenice, N.). Bilimin Doğası, Gelişimi ve Öğretimi, Anı, Yayıncılık, Ankara. (ISBN: 9786051700540).
14. Kostova, Z., & Radoynovska, B. (2010). Motivating students'learning using word association test and concept maps. Bulgarian Journal of Science & Education Policy, 4(1).
15. Kümbetoğlu, B (2005) Sosyolojide ve Antropolojide Niteliksel Yöntem ve Araştırma, Bağlam Yayınları, İstanbul.
16. Mısır, M. E., & Laçin Şimşek, C. (2018). Fen bilimleri öğretmenlerinin bilim tarihinin öğretimsel değeri üzerine görüşleri. Kocaeli Üniversitesi Eğitim Dergisi, 1(1), 1-12.
17. Milli Eğitim Bakanlığı [MoNE]. (2018). Fen bilimleri dersi öğretim programi (İlkokul ve ortaokul 3, 4, 5, 6, 7 ve 8. sınıflar), Ankara.
18. Nielsen, M. L. (2004). The word association method: A gateway to work-task-based retrieval. Retrieved from https://www.researchgate.net/publication/221520330_The_Word_Association_Methodology_-_A_Gateway_to_Work-Task_Based_Retrieval
19. Özgelen, S. & Öktem, Ö. (2013). Bilimin doğası ve tarihi dersinde fen bilgisi öğretmen adaylarının bilimin tarihi ile ilgili bilgilerinin gelişimi. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9(1), 11-23.
20. Şimşek, C. L. (2011). Bilimin Doğası ve Bilim Tarihi Dersinde Yapılan Çalışmaların Öğrencilerinin Bilim Tarihi İle İlgili Bilgi Düzeylerine Etkisi. Necatibey Eğitim Fakültesi Elektronik Fen ve Matematik Eğitimi Dergisi, 5(1).
21. Taşdere, A., Özsevgeç, T. & Türkmen, L. (2014). Bilimin doğasına yönelik tamamlayıcı bir ölçme aracı: kelime ilişkilendirme testi. Fen Bilimleri Öğretimi Dergisi, 2(2), 129-144.
22. Yamak, Y. (2009). Exploring representation of nature of science aspects in science textbooks. Master's thesis, The Graduate School of Socıal Sciences, Middle East Technical University, Ankara. Yıldırım, C. (2012). Bilim tarihi. İstanbul: Remzi Kitabevi.