Research Article

Kur’an Tilâvetinde Güncel Problemler: Melodik Aşırılık, Tecvid İhlalleri, Vakf-İbtidâ ve Vurgu Hataları

Volume: 10 Number: 1 April 30, 2026
EN AR TR

Kur’an Tilâvetinde Güncel Problemler: Melodik Aşırılık, Tecvid İhlalleri, Vakf-İbtidâ ve Vurgu Hataları

Öz

Bu makale; Kur’an tilâvetinde günümüzde yaygınlaşan hem ilmî hem de estetik açıdan sorun teşkil eden yanlış uygulama ve algıları sistematik bir şekilde tespit etmeyi, bu hataların sebeplerini analiz etmeyi ve doğru tilâvetin temel ilkelerini hatırlatmayı amaçlamaktadır. Çalışma tilâvet geleneğini zedeleyen bu problemleri; melodik aşırılık, tecvid ihlalleri, vakf-ibtidâ hataları ile yanlış vurgu uygu-lamaları olmak üzere dört ana başlık altında incelemektedir. Araştırmanın temel gayesi bu hataları ilmî, fıkhî ve pedagojik boyutlarıyla tespit ederek tilâvetin salt estetik bir gösteriye dönüşmesinin anlam bütünlüğünü nasıl zedelediğini ortaya koymakla birlikte tilâvet prensiplerine uygun, ibadet boyutunu önceleyen bir kıraat anlayışına yönelik öneriler sunmaktır. Çalışmada nitel araştırma yön-temlerinden metin analizi ve literatür taraması kullanılmıştır. Klasik kıraat, tecvid ve fıkıh kaynakla-rı ile modern akademik çalışmalar taranmış; ardından tespit edilen hata kategorileri bağlamında karşılaştırmalı ve eleştirel bir analiz yapılmıştır. Güncel tilâvet icraları ve kıraatteki somut hatalar âyetler üzerinde örneklerle desteklenerek modern sapmalar sistematik bir şekilde değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular; sanatsal kaygıların mahreç ve med sürelerini bozduğunu, dijital mecralar aracılığıyla hatalı kullanımların yaygınlaştığını, vakf-ibtidâ ihmallerinin anlam kopukluklarına yol açtığını ve vurgu hatalarının kelimenin morfolojik yapısını zedelediğini göstermektedir. Kıraat eği-timinde "hoca-talebe" ilişkisinin korunması ve tilâvetin gösteri boyutundan arındırılarak aslî işlevi olan anlam aktarımı ve ibadet bilinciyle icra edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Abdüttevvâb, Ramadân. el-Medhal ilâ ilmi’l-lüğa ve menâhicü’l-bahsi’l-lüğa. Kahire: Mektebetü’l-Hancî, 3. Basım, 1997.
  2. Ağırbaş, Abdulhekim. “Kur’an Tilâvetinde Lahn Olgusu ve Uygulamada Karşılaşılan Yaygın Hatalar”. İslami İlimler Dergisi 39 (Kasım 2024), 215-238.
  3. Ağırbaş, Abdulhekim. Kırâat Eğitim-Öğretim Geleneği ve Günümüzdeki Uygulamalar. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2022.
  4. Ahmed b. Hanbel, Ebû Abdillâh Ahmed b. Muhammed b. Hanbel eş-Şeybânî. Müsnedü’l-İmâm Ahmed b. Hanbel. thk. Şuayb el-Arnavut. Beyrut: Müessesetü’r-Risâle, 1998.
  5. Ali el-Kârî, Molla. el-Minehü’l-fikriyye fî şerhi mukaddimeti’l-cezeriyye. thk. Usâme Atâyâ. Dımeşk: Dâru’l-Gavsânî, 2006.
  6. Ateşyürek, Remzi. “Kur’ân Tilâvetinde Yaygın Hatalar (Sâd, Dâd, Tâ ve Zâ Örneği)”. On-dokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 31 (2011), 157-175.
  7. Avad Sâlih, Abdülkerîm İbrâhîm. el-Vakf-ü ve’l-ibtidâ ve sıletühümâ bi’l-ma‘nâ fi’l-Kur’ân’l-Kerîm. Kahire: Dârü’s-Selâm, 3. Basım, 2010.
  8. Bayram, Nurun Nisa-Özfidan, Mustafa. “Teravih Namazına Dair Bir Durum Çalışması (Enderûn Usûlü Teravih Namazı Örneği)”. UJTE 10/1 (2025).

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Recitation of the Qur'an and Qiraat

Journal Section

Research Article

Publication Date

April 30, 2026

Submission Date

February 13, 2026

Acceptance Date

April 29, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 10 Number: 1

APA
Yıldız, C. (2026). Kur’an Tilâvetinde Güncel Problemler: Melodik Aşırılık, Tecvid İhlalleri, Vakf-İbtidâ ve Vurgu Hataları. Tefsir Araştırmaları Dergisi, 10(1), 334-352. https://doi.org/10.31121/tader.1888876
AMA
1.Yıldız C. Kur’an Tilâvetinde Güncel Problemler: Melodik Aşırılık, Tecvid İhlalleri, Vakf-İbtidâ ve Vurgu Hataları. TADER. 2026;10(1):334-352. doi:10.31121/tader.1888876
Chicago
Yıldız, Cafer. 2026. “Kur’an Tilâvetinde Güncel Problemler: Melodik Aşırılık, Tecvid İhlalleri, Vakf-İbtidâ Ve Vurgu Hataları”. Tefsir Araştırmaları Dergisi 10 (1): 334-52. https://doi.org/10.31121/tader.1888876.
EndNote
Yıldız C (April 1, 2026) Kur’an Tilâvetinde Güncel Problemler: Melodik Aşırılık, Tecvid İhlalleri, Vakf-İbtidâ ve Vurgu Hataları. Tefsir Araştırmaları Dergisi 10 1 334–352.
IEEE
[1]C. Yıldız, “Kur’an Tilâvetinde Güncel Problemler: Melodik Aşırılık, Tecvid İhlalleri, Vakf-İbtidâ ve Vurgu Hataları”, TADER, vol. 10, no. 1, pp. 334–352, Apr. 2026, doi: 10.31121/tader.1888876.
ISNAD
Yıldız, Cafer. “Kur’an Tilâvetinde Güncel Problemler: Melodik Aşırılık, Tecvid İhlalleri, Vakf-İbtidâ Ve Vurgu Hataları”. Tefsir Araştırmaları Dergisi 10/1 (April 1, 2026): 334-352. https://doi.org/10.31121/tader.1888876.
JAMA
1.Yıldız C. Kur’an Tilâvetinde Güncel Problemler: Melodik Aşırılık, Tecvid İhlalleri, Vakf-İbtidâ ve Vurgu Hataları. TADER. 2026;10:334–352.
MLA
Yıldız, Cafer. “Kur’an Tilâvetinde Güncel Problemler: Melodik Aşırılık, Tecvid İhlalleri, Vakf-İbtidâ Ve Vurgu Hataları”. Tefsir Araştırmaları Dergisi, vol. 10, no. 1, Apr. 2026, pp. 334-52, doi:10.31121/tader.1888876.
Vancouver
1.Cafer Yıldız. Kur’an Tilâvetinde Güncel Problemler: Melodik Aşırılık, Tecvid İhlalleri, Vakf-İbtidâ ve Vurgu Hataları. TADER. 2026 Apr. 1;10(1):334-52. doi:10.31121/tader.1888876