Araştırma Makalesi

Fındık zurufu–ahır gübresi karışımlarından elde edilen vermikompostların kimyasal özellikleri, buğday verimi ve toprak mikrobiyal biyokütle karbonu üzerine etkileri

Cilt: 14 Sayı: 1 26 Haziran 2026
PDF İndir
TR EN

Fındık zurufu–ahır gübresi karışımlarından elde edilen vermikompostların kimyasal özellikleri, buğday verimi ve toprak mikrobiyal biyokütle karbonu üzerine etkileri

Öz

Bu çalışmada, fındık zurufu ile ahır gübresinin farklı oranlarda karıştırılmasıyla elde edilen vermikompostların kimyasal özellikleri belirlenmiş ve bu vermikompostların farklı dozlarda uygulanmasının buğdayın dane verimi, bitki biyolojik verimi ve toprağın mikrobiyal biyokütle karbonu (MBC) üzerine etkileri araştırılmıştır. Vermikompost üretiminde %25 fındık zurufu + %75 ahır gübresi, %50 fındık zurufu + %50 ahır gübresi ve %75 fındık zurufu + %25 ahır gübresi karışımları kullanılmıştır. Elde edilen vermikompostlar sera koşullarında %2, %4, %6 ve %8 dozlarında toprağa uygulanmıştır. Sonuçlar, başlangıç materyali oranlarının vermikompostların kimyasal özelliklerini önemli ölçüde etkilediğini göstermiştir. Toprak kimyasal özellikleri bakımından %50 fındık zurufu + %50 ahır gübresi karışımı öne çıkarken, bitki verim parametreleri bakımından en başarılı sonuçlar %25 fındık zurufu + %75 ahır gübresi karışımında elde edilmiştir. Tüm vermikompost uygulamaları kontrole göre dane ve biyolojik verimi arttırmış, en yüksek dane verimi ve bitki biyolojik verim sırasıyla 606,40 ve 2457,87 kg da⁻¹ ile %25 fındık zurufu + %75 ahır gübresi karışımının %8 dozunda belirlenmiştir. Uygulamalar, mikrobiyal biyokütle karbon değerlerini olumlu yönde etkilerken, verim parametreleri üzerinde değişken etkiler göstermiştir. En yüksek MBC değeri 113,190 mg C 100 g⁻¹ ile %75 fındık zurufu + %25 ahır gübresi karışımının %6 dozunda saptanmıştır. Sonuç olarak, fındık zurufunun ahır gübresi ile uygun oranlarda vermikompostlanması, hem bölgesel bir tarımsal atığın değerlendirilmesi hem de buğday verimi ile toprak biyolojik kalitesinin iyileştirilmesi açısından önemli bir potansiyel taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Alagöz Z, Yılmaz E, Öktüren F, 2006. Organik materyal ilavesinin toprağın bazı fiziksel ve kimyasal özellikleri üzerine etkileri. Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 2006, 19(2), 245-254.
  2. Anderson JPE, Domsch KH, 1978. A physiological method for the quantitative measurement of microbial biomass in soils. Soil Biol. Biochem, 10:215–221.
  3. Anderson TH, Domsch KH, 1989. Ratios of microbial biomass carbon to total organic carbon in arable soils. Soil Biol. Biochem, 21:471–479.
  4. Ansari AA, Ismail SA, 2012. Role of earthworms in vermitechnology. Journal Agricultural Technology. 8(2):405–415.
  5. Arancon NQ, Edwards CA, Atiyeh R, Metzger JD, 2004. Effects of vermicomposts produced from food waste on the growth and yields of greenhouse peppers. Bioresour Technol. 93:139–144.
  6. Asmaa G, Najjar S, Seoudi O, 2025. Nutrients status of vermicompost produced from the medicinal and aromatic plants residue. Egypt J. Appl. Sci. 40 (7-8): 1-11.
  7. Atiyeh RM, Arancon N, Edwards CA, Metzger JD, 2000. Influence of earthworm-processed pig manure on the growth and yield of greenhouse tomatoes. Bioresour Technol. 75:175–180.
  8. Biruntha M, Karmegam N, Archana J, Selvi BK, Paul JAJ, Balamuralikrishnan B, Chang SW, Ravindran B, 2020. Vermiconversion of biowastes with low-to-high C/N ratio into value added vermicompost. Bioresour Technol. 297:122398.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Toprak Biyolojisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

26 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

5 Nisan 2026

Kabul Tarihi

21 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 14 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Toprak, T., & Kızılkaya, R. (2026). Fındık zurufu–ahır gübresi karışımlarından elde edilen vermikompostların kimyasal özellikleri, buğday verimi ve toprak mikrobiyal biyokütle karbonu üzerine etkileri. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi, 14(1), 25-34. https://doi.org/10.33409/tbbbd.1923772
AMA
1.Toprak T, Kızılkaya R. Fındık zurufu–ahır gübresi karışımlarından elde edilen vermikompostların kimyasal özellikleri, buğday verimi ve toprak mikrobiyal biyokütle karbonu üzerine etkileri. tbbbd. 2026;14(1):25-34. doi:10.33409/tbbbd.1923772
Chicago
Toprak, Tuba, ve Rıdvan Kızılkaya. 2026. “Fındık zurufu–ahır gübresi karışımlarından elde edilen vermikompostların kimyasal özellikleri, buğday verimi ve toprak mikrobiyal biyokütle karbonu üzerine etkileri”. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi 14 (1): 25-34. https://doi.org/10.33409/tbbbd.1923772.
EndNote
Toprak T, Kızılkaya R (01 Haziran 2026) Fındık zurufu–ahır gübresi karışımlarından elde edilen vermikompostların kimyasal özellikleri, buğday verimi ve toprak mikrobiyal biyokütle karbonu üzerine etkileri. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi 14 1 25–34.
IEEE
[1]T. Toprak ve R. Kızılkaya, “Fındık zurufu–ahır gübresi karışımlarından elde edilen vermikompostların kimyasal özellikleri, buğday verimi ve toprak mikrobiyal biyokütle karbonu üzerine etkileri”, tbbbd, c. 14, sy 1, ss. 25–34, Haz. 2026, doi: 10.33409/tbbbd.1923772.
ISNAD
Toprak, Tuba - Kızılkaya, Rıdvan. “Fındık zurufu–ahır gübresi karışımlarından elde edilen vermikompostların kimyasal özellikleri, buğday verimi ve toprak mikrobiyal biyokütle karbonu üzerine etkileri”. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi 14/1 (01 Haziran 2026): 25-34. https://doi.org/10.33409/tbbbd.1923772.
JAMA
1.Toprak T, Kızılkaya R. Fındık zurufu–ahır gübresi karışımlarından elde edilen vermikompostların kimyasal özellikleri, buğday verimi ve toprak mikrobiyal biyokütle karbonu üzerine etkileri. tbbbd. 2026;14:25–34.
MLA
Toprak, Tuba, ve Rıdvan Kızılkaya. “Fındık zurufu–ahır gübresi karışımlarından elde edilen vermikompostların kimyasal özellikleri, buğday verimi ve toprak mikrobiyal biyokütle karbonu üzerine etkileri”. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi, c. 14, sy 1, Haziran 2026, ss. 25-34, doi:10.33409/tbbbd.1923772.
Vancouver
1.Tuba Toprak, Rıdvan Kızılkaya. Fındık zurufu–ahır gübresi karışımlarından elde edilen vermikompostların kimyasal özellikleri, buğday verimi ve toprak mikrobiyal biyokütle karbonu üzerine etkileri. tbbbd. 01 Haziran 2026;14(1):25-34. doi:10.33409/tbbbd.1923772