Bir İnanç Köyünde Tarımsal Üretim ve Ekolojik Yıkım: Direnişin Olanakları

Öz

Köylülük ve kapitalizm arasındaki ilişkinin en çok tartışılan yönü küçük meta üreticiliğidir. Bu kavram, köylülerin üretim araçlarının sahibi oldukları halde nasıl kapitalistleşmediklerini ve kendi emeklerini kullanırken nasıl işçileşmediklerini (proleterleşme) açıklar. 21. yüzyılda “köylülük” yalnızca bu kavramla açıklanamayacak dönüşümlere uğramıştır. Bu dönüşümde şüphesiz küresel sermayenin dünyanın her yanına nüfuz etmesinin payı yüksektir. Köylerin kendi kültürel özellikleri de bu dönüşümle etkileşim halindedir. Bunu anlamak üzere, 2023 yılının Eylül ayında Antalya’nın Elmalı ilçesinin Tekke köyünde bir hafta süre ile yürüttüğümüz etnografik alan araştırmasının bulgularına dayanarak inanç ile üretim arasındaki ilişkiyi sorguluyoruz. Bu ilişkinin bir ucu köylülüğün varlığını sürdürebilme olanaklarına (strateji/direniş), dolayısıyla kapitalizme; bir ucu ise su kıtlığına, dolayısıyla “iklim krizine” dokunuyor. Böylesi geniş fakat birbirinden ayrılamaz nitelikte olan çeşitli ilişkiler ağının köyde nasıl bir değişime/dönüşüme yol açtığı ve gelecek için nasıl bir potansiyel taşıdığı ise araştırmamızın odak noktasını oluşturuyor. Buradan yola çıkarak, vahşi kapitalizmle ele ele yürüyen ekolojik yıkıma ve neoliberal politikalar neticesinde tarımı kendi “sefaletine” bırakan piyasa koşullarına karşı, Tekke köyü halkının farkında olarak ya da farkında olmadan yapıp ettiklerinin özgün bir örnek gösterdiğini ve bu stratejilerin potansiyel bir direniş alanı oluşturabileceğini iddia ediyoruz

Anahtar Kelimeler

• küçük meta üretimi
• köylülük
• kapitalizm
• ekolojik yıkım
• Bektaşilik

Agricultural Production and Ecological Degradation in a Faith Village: Possibilities of Resistance

Öz

One of the most debated aspects of the relationship between peasantry and capitalism is petty commodity production. This concept explains how peasants, despite owning their means of production, do not become capitalists nor proletarians while utilizing their own labor. In the 21st century, "peasantry" has undergone transformations that cannot be explained solely through this concept. Undoubtedly, the penetration of global capital into every corner of the world has played a significant role in this transformation. The cultural characteristics of villages also interact with this transformation. To understand this, we question the relationship between belief and production, drawing on findings from an ethnographic field study conducted in September 2023 in the village of Tekke, located in the Elmalı district of Antalya, Turkey. This relationship connects on one end to the possibilities of sustaining the existence of peasantry (strategy/resistance) and thus to capitalism, and on the other end to water scarcity, and therefore the "climate crisis." Our research focuses on how such a broad yet inseparable network of relationships leads to change/transformation in the village and what potential it holds for the future. From this perspective, we argue that the actions and practices of the people of Tekke village—whether consciously or unconsciously—offer a unique example of resistance against the ecological degradation accompanying rampant capitalism and the market conditions that, through neoliberal policies, leave agriculture to its own "misery." We further claim that these strategies could constitute a potential field of resistance.

Anahtar Kelimeler

• petty commodity production
• peasantry
• capitalism
• ecological degradation
• Bektashism

Kaynakça

1. Aydın, T. (2019). Elmalı ilçesinin coğrafyası. İksad Yayınevi.
2. Aydın, Z. (2018). Çağdaş tarım sorunu. İmge Kitabevi.
3. Bernstein, H. (2014). Tarımsal değişimin sınıfsal dinamikleri. Yordam Kitap.