Makrofungusların besin değeri ve biyolojik etkileri

Volume: 68 Number: 4 December 1, 2011
  • Osman Üstün
TR EN

Makrofungusların besin değeri ve biyolojik etkileri

Abstract

Makrofunguslar; klorofil içermeyen, Fungi aleminde bulunan Basidiomycetes ve Ascomycetes sınıflarında yer alan canlılardır. Ülkemizde doğal olarak yetişen ve kültürü yapılan makrofunguslar gıda olarak tüketilmektedirler. köylülerinin başlıca geçim kaynağını oluşturmakta ve ülkemize döviz girdisi sağlamaktadır. Makrofungusların yapısında su, protein, yağ ve karbonhidrat gibi bileşenler bulunmaktadır. Fruktifikasyon organları %80-95 oranında su içermektedir. En yüksek protein ve yağ içeriğine sahip olanlar Agaricus türleridir. Boletus edulis türü ise en yüksek oranda karbonhidrat içermektedir. Makrofungusların geneline bakıldığında %40’ın üzerinde karbonhidrat ve %20-40 arasında değişen oranda protein içerdikleri, buna rağmen yağ içeriklerinin %8’lerin altında kaldığı tespit edilmiştir. Makrofungusların içerdikleri aminoasitler arasında en yüksek orana sahip olanlar glütamin, asparajin ve metiyonindir. Makrofunguslarda doymamış yağ asidi oranı doymuş yağ asidi oranına göre yüksek miktarda olup linoleik, oleik ve palmitik asit en yüksek oranda içerdikleri yağ asitleridir. İnsan metabolizması için gerekli olan tiamin, riboflavin ve niasin gibi vitaminler de bileşimlerinde bulunmaktadır. Aynı zamanda makrofunguslar antioksidan etkiye sahip flavonoit, askorbik asit, β-karoten ve likopen yapısındaki maddeleri de içermektedirler. Makrofunguslardan izole edilen etkili maddeler arasında β-glukanlar, ergon, ganoderik asit vb. bulunmaktadır. Besin değerlerinin yanı sıra makrofunguslar antimikrobiyal, antioksidan, antikanserojen ve immünostimülan gibi biyolojik etkilere sahiptirler. Makrofungusların geniş bir biyolojik aktivite yelpazesine sahip oldukları gerçeği göz önünde bulundurularak günümüzde kullanılan ilaçlara alternatif olabilmeleri için yabani türlerinin kültürde üretilmesi yanı sıra aktif bileşiklerinin izolasyon ve standardizasyon çalışmalarına yoğunlaşılması gerekmektedir

Keywords

References

  1. Stern KR. Bidlack JE. Jansky SH. Kingdom Fungi. In: Stern KR, ed. Introductory plant biology. 11th ed. Newyork: McGraw-Hill Companies, Inc, 2008: 70.
  2. Rost TL, Barbour MG, Stocking CR, Murphy TM. Kingdom Fungi. In: Adams P, Alexander S, Arbogast M, Hopperstead K, Harkrader S, eds. Plant Biology. 2nd ed. Canada: Thomson Brooks/ Cole, 2006: 336-60.
  3. Weier TE, Stocking CR, Barbour MG. The higher fungi. In: Robbins WW, ed. Botany an introduction to plant biology. 4th ed. New York: John Wiley and sons, Inc, 1970: 499-537. www.tuik.gov.tr (2011).
  4. Jiskani MM. Energy potential of mushrooms. The DAWN Econ Bus Rev, 2001; 15-21.
  5. Pekşen A, Kibar B, Yakupoğlu G. Yenilebilir bazı Lactarius türlerinin morfolojik özelliklerinin, protein ve mineral içeriklerinin belirlenmesi. Omü Zir. Fak. Derg, 2007; 22(3): 301-5.
  6. Barros L, Baptista P, Correia DM, Casal S, Oliveira B, Ferreira ICFR. Fatty acid and sugar compositions, and nutritional value of five wild edible mushrooms from Northeast Portugal. Food Chem, 2007; 105: 140-5.
  7. Pushpa H, Puruskothama KB. Nutritional analysis of wild and cultivated edible medicinal mushrooms. World J Dairy Food Sci, 2010; 5(2): 4.
  8. Garcha HS, Khanna PK, Garcha GLS. Nutritional importance of mushrooms. In: Chang T, Buswell JA, Chiu SW, eds. Mushroom Biology and Mushroom Products. The Chinese University Press, Hong Kong, 1993: 227-36.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

-

Authors

Osman Üstün This is me

Publication Date

December 1, 2011

Submission Date

-

Acceptance Date

-

Published in Issue

Year 2011 Volume: 68 Number: 4

APA
Üstün, O. (2011). Makrofungusların besin değeri ve biyolojik etkileri. Türk Hijyen Ve Deneysel Biyoloji Dergisi, 68(4), 223-240. https://izlik.org/JA84MC54NG
AMA
1.Üstün O. Makrofungusların besin değeri ve biyolojik etkileri. Turk Hij Den Biyol Derg. 2011;68(4):223-240. https://izlik.org/JA84MC54NG
Chicago
Üstün, Osman. 2011. “Makrofungusların Besin Değeri Ve Biyolojik Etkileri”. Türk Hijyen Ve Deneysel Biyoloji Dergisi 68 (4): 223-40. https://izlik.org/JA84MC54NG.
EndNote
Üstün O (December 1, 2011) Makrofungusların besin değeri ve biyolojik etkileri. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi 68 4 223–240.
IEEE
[1]O. Üstün, “Makrofungusların besin değeri ve biyolojik etkileri”, Turk Hij Den Biyol Derg, vol. 68, no. 4, pp. 223–240, Dec. 2011, [Online]. Available: https://izlik.org/JA84MC54NG
ISNAD
Üstün, Osman. “Makrofungusların Besin Değeri Ve Biyolojik Etkileri”. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi 68/4 (December 1, 2011): 223-240. https://izlik.org/JA84MC54NG.
JAMA
1.Üstün O. Makrofungusların besin değeri ve biyolojik etkileri. Turk Hij Den Biyol Derg. 2011;68:223–240.
MLA
Üstün, Osman. “Makrofungusların Besin Değeri Ve Biyolojik Etkileri”. Türk Hijyen Ve Deneysel Biyoloji Dergisi, vol. 68, no. 4, Dec. 2011, pp. 223-40, https://izlik.org/JA84MC54NG.
Vancouver
1.Osman Üstün. Makrofungusların besin değeri ve biyolojik etkileri. Turk Hij Den Biyol Derg [Internet]. 2011 Dec. 1;68(4):223-40. Available from: https://izlik.org/JA84MC54NG