TR
EN
Halk sağlığı problemi olan talasemilerde laboratuvar
Abstract
Talasemi ya da diğer adıyla Akdeniz Anemisi; dünyada ve ülkemizde en sık görülen ailesel geçişi olan hematolojik bir hastalıktır. Otozomal resesif geçis gösteren, hemoglobin Hb zincirlerinden birinin veya birkaçının kalıtsal defekti sonucu gelişen hipokrom mikrositer anemi ile karakterize heterojen bir grup hastalıktır. Talasemi, α, β, γ, δ olarak tanımlanan hemoglobin zincirinin veya zincirlerinin az sayıda yapılması veya hiç yapılamaması ile oluşur. Αlfa α zincir yapım azlığı ya da yokluğu α talasemiye, beta β zincir yapım azlığı veya yokluğu β talasemiye neden olmaktadır. Talasemi de klinik bulguların şiddeti globulin zincirlerindeki defektin miktarına ve etkilenen zincirin tipine göre değişmekle birlikte; asemptomatik seyirli taşıyıcılıktan sürekli transfüzyon tedavisi gerektiren ciddi klinik seyirlerle karşımıza çıkabilmektedir. Laboratuvar testleri talasemilerin tanı ve takibinde geniş yelpazede yer almaktadır. Tam kan sayımı, periferik yayma ve klinik kimya testleri ile hipokrom mikrositer anemilerin tanısı için gerekli parametreler iken; talasemilerin tanısı için yüksek performanslı likid kromatografisi, elektroforez testleri laboratuvar tarama programları ile saptanması sonrası genetik danışma ve doğum öncesi tanı konabilmesiyle engellenebilir bir hastalık olmasına rağmen, dünyada her yıl en az 60.000 talasemi hastası doğmaktadır. Türkiye’de ise yaklaşık 1.300.000 talasemi taşıyıcısı ve 4.500 kadar talasemi hastası olduğu bildirilmektedir. Bu nedenle talesemililer ülkemiz için bir halk sağlığı problemidir. Talasemi tanısının zamanında ve doğru laboratuvar testleri ile konulması, gereksiz demir kullanımı gibi uygun olmayan tedavileri azaltacaktır. Genetik danışmanlık verilmesiyle taşıyıcı anne ve babaların hasta çocukları için alternatif tedaviler ile ilgili bilgi sahibi olmaları ve bir sonraki gebelik planlarında preimplantasyon genetik tanı PGT yönteminden faydalanmaları hedeflenmiştir. PGT, hasta bireylerin ömür boyu karşılaştıkları sağlık problemleri, hastalıkların tedavisindeki komplikasyonlar ve yüksek tedavi maliyetleriyle analiz edildiğinde, ailelerin sağlıklı çocuk sahibi olmalarına yardımcı olması nedeniyle kritik öneme sahip bir tekniktir. Bu derlemede talasemilerde, demir eksikliği anemisi ve diğer anemilerin ayrımında kullanılan eski ve yeni laboratuvar parametrelerinin neler olduğu ve nasıl kullanılacağı değerlendirilmiştir
Keywords
References
- 1. GH Whipple, WL Bradford. Mediteranean DiseaseThalassemia (erythroblasticanemia of Cooley). J Pediatr, 1936; 9: 279-311
- 2. Clarke GM. Higgins TN. Laboratory Investigation of Hemoglobinopathies and Thalassemias: Review and Update Clinical Chemistry, 2000; 46: 1284–90.
- 3. Rund D, Rachmilewitz E. B-Thalassemia. N Engl J Med, 2005; 353: 1135-46.
- 4. Aydınok Y. Thalassemia Hematology, 2012; 1: 28-31
- 5. Canatan D. Dünyada ve Türkiye’de Talasemi ve Anormal hemoglobinler Türk Hematoloji Derneği 5. Ulusal Talasemi Gençlik Kampı. İzmir-Türkiye. 2004
- 6. Higgins T, Eckfeldt JH, Barton JC, Doumas BT. Hemoblobin, Iron and Bilirubin Chapter 32. Burtis CA, Ashwood ER, Bruns DE eds. TietzTextbook of Clinical Chemistry and Moleculer Diagnostics Fifth Edition. USA: Elsevier Saunders, 2012: 985-1030.
- 7. Muncie HL Jr, Campbell J. Alpha and Β Thalassemia Am Fam Physician, 2009; 80: 339-44.
- 8. Olivieri NF. The β Thalassemias N. Engl J Med,1999; 341: 99-109.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
-
Publication Date
December 1, 2014
Submission Date
-
Acceptance Date
-
Published in Issue
Year 2014 Volume: 71 Number: 4
APA
Sönmez, Ç., Kaymak, A. Ö., & Güntaş, G. (2014). Halk sağlığı problemi olan talasemilerde laboratuvar. Türk Hijyen Ve Deneysel Biyoloji Dergisi, 71(4), 221-228. https://izlik.org/JA43NU86GE
AMA
1.Sönmez Ç, Kaymak AÖ, Güntaş G. Halk sağlığı problemi olan talasemilerde laboratuvar. Turk Hij Den Biyol Derg. 2014;71(4):221-228. https://izlik.org/JA43NU86GE
Chicago
Sönmez, Çiğdem, Ayşegül Öztürk Kaymak, and Gülcan Güntaş. 2014. “Halk Sağlığı Problemi Olan Talasemilerde Laboratuvar”. Türk Hijyen Ve Deneysel Biyoloji Dergisi 71 (4): 221-28. https://izlik.org/JA43NU86GE.
EndNote
Sönmez Ç, Kaymak AÖ, Güntaş G (December 1, 2014) Halk sağlığı problemi olan talasemilerde laboratuvar. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi 71 4 221–228.
IEEE
[1]Ç. Sönmez, A. Ö. Kaymak, and G. Güntaş, “Halk sağlığı problemi olan talasemilerde laboratuvar”, Turk Hij Den Biyol Derg, vol. 71, no. 4, pp. 221–228, Dec. 2014, [Online]. Available: https://izlik.org/JA43NU86GE
ISNAD
Sönmez, Çiğdem - Kaymak, Ayşegül Öztürk - Güntaş, Gülcan. “Halk Sağlığı Problemi Olan Talasemilerde Laboratuvar”. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi 71/4 (December 1, 2014): 221-228. https://izlik.org/JA43NU86GE.
JAMA
1.Sönmez Ç, Kaymak AÖ, Güntaş G. Halk sağlığı problemi olan talasemilerde laboratuvar. Turk Hij Den Biyol Derg. 2014;71:221–228.
MLA
Sönmez, Çiğdem, et al. “Halk Sağlığı Problemi Olan Talasemilerde Laboratuvar”. Türk Hijyen Ve Deneysel Biyoloji Dergisi, vol. 71, no. 4, Dec. 2014, pp. 221-8, https://izlik.org/JA43NU86GE.
Vancouver
1.Çiğdem Sönmez, Ayşegül Öztürk Kaymak, Gülcan Güntaş. Halk sağlığı problemi olan talasemilerde laboratuvar. Turk Hij Den Biyol Derg [Internet]. 2014 Dec. 1;71(4):221-8. Available from: https://izlik.org/JA43NU86GE