Research Article

SWOT Uydu Verilerinin Dar Nehir Kesitlerinde Kullanım Potansiyeli

Number: Advanced Online Publication Early Pub Date: May 11, 2026
TR EN

SWOT Uydu Verilerinin Dar Nehir Kesitlerinde Kullanım Potansiyeli

Abstract

Akarsulardaki akıma ait güvenilir bilgi, hidrolojik su döngüsünün anlaşılması, su kaynaklarının yönetilmesi, taşkın ya da kuraklık tehlikelerinin değerlendirilmesi, sulama, hidroelektrik enerji üretimi, taşımacılık vb. süreçler için hayati önem taşımaktadır. Bu bilgi, akarsular üzerinde kurulan akım gözlem istasyonları ile elde edilmektedir. Akım gözlem istasyonlarının sayısı özellikle topografik olarak ulaşılması zor yerlerde azalmaktadır. Akım gözlem istasyonlarının kurulması ve işletilmesi için belli bir maliyet gereklidir. Bu nedenle bazı akarsu havzalarında akım gözlem ağındaki istasyon sayısı yeterli değildir, hatta bazı akarsu ya da kollarında hiç akım gözlemi yapılmamaktadır. Bu nedenle, uzaktan algılama gibi alternatif ya da tamamlayıcı ölçme tekniklerine önemle ihtiyaç duyulmaktadır. Akımı ölçmek için kullanılan uzaktan algılama gözlemlerinden nehir genişliği, akım derinliği ve su yüzeyi eğimi elde edilebilir. 2022 yılının Aralık ayında uzaya fırlatılan bir uydu olan SWOT (Surface Water Ocean Topography - Yüzey Suyu ve Okyanus Topografyası), adından da anlaşılacağı üzere bu amaçla oşinografi ve hidroloji ile ilgili uygulamalarda kullanılmaktadır. Bu çalışmada da SWOT uydusu ürünlerinin performansının su yüksekliği bazında Türkiye’nin batısındaki Gediz Havzası için yerinde gözlemler kullanılarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Bu uydu ile ilgili Türkiye’de henüz bir çalışma yapılmamış olmasının yanında uluslararası literatürde de çok geniş olmayan akarsular için kullanımının sınırlı kalmasından dolayı SWOT uydusunun performansı ile ilgili belirsizlikler bulunmaktadır. Bu çalışma, SWOT’un Türkiye koşullarında uygulanabilirliğini ortaya koyma ve geniş olmayan akarsulardaki performansını belirleyebilme motivasyonu ile yapılmıştır. Uygulama alanı olarak seçilen Gediz ana kolu üzerinde 18 km’lik bir geçkide yerinde ölçümler yapılmış ve uydu verileri incelenmiştir. Sonuçlar, SWOT’un 7–20 m genişlikteki dar nehir kesitlerinde bile saha ölçümleriyle yüksek düzeyde uyum sağladığını göstermiş; bu yönüyle çalışma SWOT’un Türkiye’de, üstelik geniş olmayan akarsularda uygulanabilirliğini ve akım ölçümü olmayan akarsu uygulamalarında kullanılabilirliğini ortaya konmuştur.

Keywords

Supporting Institution

Turkish National Union of Geodesy and Geophysics

Project Number

TUJJB-TUMEHAP-24-02

Ethical Statement

The authors declare no conflict of interest.

Thanks

This study is supported by the Turkish National Union of Geodesy and Geophysics (TUJJB) under the TÜMEHAP program (Project No: TUJJB-TUMEHAP-24-02).

References

  1. Biancamaria, S., Lettenmaier, D., Pavelsky, T. The SWOT Mission and Its Capabilities for Land Hydrology, Surveys in Geophysics, 37 (2), 307-337, 2016.
  2. Torres, R., P. Snoeij, D. Geudtner, D. Bibby, M. Davidson, E. Attema, P. Potin, B. Rommen, N. Floury, M. Brown, I. Navas Traver, P. Deghaye, B. Duesmann, B. Rosich, N. Miranda, C. Bruno, M. L'Abbate, R. Croci, A. Pietropaolo, M. Huchler, Rostan, F. GMES Sentinel-1 mission, Remote Sensing of Environment, 120, 9–24, 2012.
  3. Drusch, M., Del Bello, U., Carlier, S., Colin, O., Fernandez, V., Gascon, F., Hoersch, B., Isola, C., Laberinti, P., Martimort, P., Meygret, A., Spoto, F., Sy, O., Marchese, F., Bargellini, P. Sentinel-2: ESA's Optical High-Resolution Mission for GMES Operational Services, Remote Sensing of Environment, 120, 25-36, 2012.
  4. Wulder, M.A., Loveland, T.R., Roy, D.P., Crawford, C.J., Masek, J.G., Woodcock, C.E., Allen, R.G., Anderson, M.C., Belward, A.S., Cohen, W.B. and Dwyer, J. Current status of Landsat program, science, and applications, Remote Sensing of Environment, 225, 127–147, 2019.
  5. Tapley, B.D., Watkins, M.M., Flechtner, F. et al. Contributions of GRACE to understanding climate change, Nature Climate Change, 9, 358–369, 2019.
  6. Öztürk, D., Sesli, F.A. Kızılırmak Nehrinin Sinüsellik ve Örgülülük Karakteristiklerindeki Zamansal Değişimlerin Belirlenmesi, 15. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı, Ankara, 25 - 28 Mart, 2015.
  7. Bor, A., Hazar, O., Elçi, Ş. Morphological Analysis of Büyük Menderes River over the Years Using Satellite Imagery, Proceedings of the 40th IAHR World Congress, ISSN-L 2521-7119, Viyana, 21-25 Ağustos, 2023.
  8. Turoğlu, H., Duran, A. Shoreline change in the Filyos River Delta on the Black Sea and indications for near future, Turkish Geographical Review, 78, 61-74, 2021.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Water Resources Engineering, Water Resources and Water Structures

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

May 11, 2026

Publication Date

-

Submission Date

January 8, 2026

Acceptance Date

April 17, 2026

Published in Issue

Year 2026 Number: Advanced Online Publication

APA
Yerdelen, C., Ay, G., Eriş, E., Şen, M. S., Tokatli, T., Kartal, M. S., Aksakalli, T., Özbek, N., & Aksoy, H. (2026). SWOT Uydu Verilerinin Dar Nehir Kesitlerinde Kullanım Potansiyeli. Turkish Journal of Civil Engineering, Advanced Online Publication. https://doi.org/10.18400/tjce.1858946
AMA
1.Yerdelen C, Ay G, Eriş E, et al. SWOT Uydu Verilerinin Dar Nehir Kesitlerinde Kullanım Potansiyeli. TJCE. 2026;(Advanced Online Publication). doi:10.18400/tjce.1858946
Chicago
Yerdelen, Cahit, Gülnur Ay, Ebru Eriş, et al. 2026. “SWOT Uydu Verilerinin Dar Nehir Kesitlerinde Kullanım Potansiyeli”. Turkish Journal of Civil Engineering, no. Advanced Online Publication. https://doi.org/10.18400/tjce.1858946.
EndNote
Yerdelen C, Ay G, Eriş E, Şen MS, Tokatli T, Kartal MS, Aksakalli T, Özbek N, Aksoy H (May 1, 2026) SWOT Uydu Verilerinin Dar Nehir Kesitlerinde Kullanım Potansiyeli. Turkish Journal of Civil Engineering Advanced Online Publication
IEEE
[1]C. Yerdelen et al., “SWOT Uydu Verilerinin Dar Nehir Kesitlerinde Kullanım Potansiyeli”, TJCE, no. Advanced Online Publication, May 2026, doi: 10.18400/tjce.1858946.
ISNAD
Yerdelen, Cahit - Ay, Gülnur - Eriş, Ebru - Şen, Mert Sitki - Tokatli, Tuğrul - Kartal, Mustafa Serkan - Aksakalli, Tolga - Özbek, Nesrin - Aksoy, Hafzullah. “SWOT Uydu Verilerinin Dar Nehir Kesitlerinde Kullanım Potansiyeli”. Turkish Journal of Civil Engineering. Advanced Online Publication (May 1, 2026). https://doi.org/10.18400/tjce.1858946.
JAMA
1.Yerdelen C, Ay G, Eriş E, Şen MS, Tokatli T, Kartal MS, Aksakalli T, Özbek N, Aksoy H. SWOT Uydu Verilerinin Dar Nehir Kesitlerinde Kullanım Potansiyeli. TJCE. 2026. doi:10.18400/tjce.1858946.
MLA
Yerdelen, Cahit, et al. “SWOT Uydu Verilerinin Dar Nehir Kesitlerinde Kullanım Potansiyeli”. Turkish Journal of Civil Engineering, no. Advanced Online Publication, May 2026, doi:10.18400/tjce.1858946.
Vancouver
1.Cahit Yerdelen, Gülnur Ay, Ebru Eriş, Mert Sitki Şen, Tuğrul Tokatli, Mustafa Serkan Kartal, Tolga Aksakalli, Nesrin Özbek, Hafzullah Aksoy. SWOT Uydu Verilerinin Dar Nehir Kesitlerinde Kullanım Potansiyeli. TJCE. 2026 May 1;(Advanced Online Publication). doi:10.18400/tjce.1858946