Demografik Sürdürülebilirlikte Göçmen ve Yerli Nüfusun Rolü: 1990–2020 Arası Dönemde Küresel Eğilimler ve Politikaya Yansımaları

Abstract

Bu araştırma, 1990–2020 döneminde 23 ülkenin nüfus artışı, göç akımları ve doğurganlık oranları arasındaki ilişkileri inceleyerek demografik dönüşümün uzun vadeli eğilimlerini değerlendirmektedir. OECD, Eurostat ve Dünya Bankası’ndan elde edilen ikincil verilerle ülkelerin toplam, yerli ve göçmen nüfusları hesaplanmış; bu veriler tanımlayıcı istatistiksel yöntemlerle analiz edilmiştir. Ardından Göçmen Katkı Oranları (GKO) oluşturularak ülkeler bu oranlara göre sınıflandırılmış ve doğurganlık oranlarıyla birlikte kümeleme analizi uygulanmıştır. Bulgular, pek çok ülkede göçün toplam nüfus artışının önemli bir bileşeni hâline geldiğini, bazı ülkelerde ise yerli nüfustaki gerilemenin göçmen nüfusla kısmen dengelendiğini göstermektedir. Çalışma, göçün demografik planlama süreçlerine sistematik entegrasyonunun önemini vurgularken, göç–nüfus etkileşimine ilişkin literatüre ampirik katkı sunmakta ve politika yapıcılar için karşılaştırmalı, veri temelli bir çerçeve geliştirmektedir.

Keywords

• Uluslararası göç
• nüfus artışı
• doğurganlık
• demografik sürdürülebilirlik.
• göçmen katkı oranı

The Role of Migrant and Native Populations in Demographic Sustainability: Global Trends and Policy Implications, 1990–2020

Abstract

This study examines demographic transformations by analysing relationships among population growth, migration flows, and fertility rates in 23 countries between 1990 and 2020. Using secondary data from OECD, Eurostat, and the World Bank, native and migrant population figures were calculated and assessed through descriptive statistical methods. Migrant Contribution Ratios (MCR) were then computed to classify countries based on the extent to which migrants contribute to population change, followed by a clustering analysis incorporating fertility indicators. The findings show that migration constitutes a significant component of population growth in many countries, while declines in native populations are partially offset by migrant inflows in others. The study provides empirical insights and offers policymakers with a comparative, data-driven analytical framework for understanding demographic dynamics.

Keywords

• International migration
• population growth
• fertility
• demographic sustainability.
• migrant contribution rate

References

1. Acar A. C. (1992). İktisadi faaliyetlerde kadınların üretici faaliyetlerinin görünmezliği sorunu. Journal of Social Policy Conferences, (40),195–202.
2. Ayyıldız, A. A., & Karataş, K. (2021). Bugünün Türkiye’sinde göç gerçeği: Küresel hareketliliğin neresin deyiz? İstanbul Aydın Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13 (2), 473–500.
3. Ayyıldız, Ş. (2023). Zorunlu göçü anlamak: Teorik bir sentez geliştirmenin önemi. Göç Dergisi, 10(2), 157–172. https://doi.org/10.33182/gd.v10i2.852
4. Bimay, M. (2022). Küresel göç krizleri ve uluslararası göçlerin geleceğine ilişkin bir değerlendirme. Kah ramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 12(2), 87–106. https://doi.org/10.47147/ksuiibf.1173561
5. Bagavos, C. (2022). On the contribution of foreign-born populations to overall population change in Europe: Methodological insights and contemporary evidence for 31 European countries. De mographic Research, 46(7), 179–216. https://doi.org/10.4054/DemRes.2022.46.7
6. Castles, S., & Miller, M. J. (1998). The Age of Migration: International Population Movements in the Mo dern World (6nd ed.). Palgrave Macmillan. https://doi.org/10.1007/978-1-349-26846-7
7. de Haas, H., Castles, S., & Miller, M. J. (2020). The Age of Migration: International Population Move ments in the Modern World (6th ed.). Guilford Press.
8. Dustmann, C., & Frattini, T. (2014). The fiscal effects of immigration to the UK. The Economic Journal, 124(580), F593–F643. https://doi.org/10.1111/ecoj.12181

9. Ergün, Y., Mertol, H., & Çetin, Ş. (2024). Göç stoğunun Türkiye’nin demografik yapısına etkisi: TÜİK verileri ışığında bir değerlendirme. In Proceedings of the 3rd International Lake Van Social Scien ces Congress (pp. 123–139).
10. European Commission. (2024). Migration and population dynamics in the EU. https://ec.europa.eu Eurostat. (2024). Population and social conditions. https://ec.europa.eu/eurostat
11. Gedik, M. (2025). Avrupa’da Türk iş gücü göçü ve yaşlı Türk göçmenler. In M. Gedik, Z. Hiçdurmaz, & H. Yüksel (Eds.), Avrupa’da Yaşlı Türk göçmenler: Sosyal Politika Önerileri (ss. 27–84). GAV Perspektif Yayınları.
12. Gest, J., & Boucher, A. K. (2021). A segmented theory of immigration regime development. Polity, 53(3), 323–349. https://doi.org/10.1086/714325
13. Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2014). Multivariate data analysis (7. baskı). Pearson Education Limited.
14. Massey, D. S., Arango, J., Hugo, G., Kouaouci, A., Pellegrino, A., & Taylor, J. E. (1993). Theories of international migration: A review and appraisal. Population and Development Review, 19(3), 431–466.
15. Migration Data Portal. (2024). International migrant stock as a percentage of the total population (mid2024). https://www.migrationdataportal.org/international-data
16. Migration Policy Institute. (2023, April 11). What role can immigration play in addressing current labor shortages? https://www.migrationpolicy.org/research/immigration-addressing-labor-shortages
17. Muttarak, R. (2021). Applying concepts and tools in demography for estimating, analyzing, and forecasting forced migration. Journal on Migration and Human Security, 9(3), 182–196. https://doi. org/10.1177/23315024211042850
18. OECD. (2023). International migration outlook 2023 (47th ed.). Organisation for Economic Co-operation and Development. https://www.oecd.org/content/dam/oecd/en/publications/reports/2023/10/international-migration-outlook-2023_0faed233/b0f40584-en.pdf
19. Peri, G. (2020, March). Can immigration solve the demographic dilemma? Finance & Development, 57(1). International Monetary Fund. https://www.imf.org/en/Publications/fandd/ issues/2020/03/can-immigration-solve-the-demographic-dilemma-peri
20. TUİK. (2025). Türkiye İstatistik Kurumu. (2025, Temmuz 9). Dünya Nüfus Günü, 2025 (No. 54078). https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Dunya-Nufus-Gunu-2025-54078
21. UNPFA. (2023). United Nations Population Fund. (2023). State of world population 2023: 8 billion lives, infinite possibilities – The case for rights and choices. https://www.unfpa.org/publications/ state-world-population-2023-8-billion-lives-infinite-possibilities
22. UN. (2022). United Nations, Department of Economic and Social Affairs, Population Division. World Population Prospects 2022. https://population.un.org/wpp/
23. Wise, R. D. (2013). The migration and labor question today: Imperialism, unequal development, and forced migration. Monthly Review, 64(9), 1–14. https://doi.org/10.14452/MR-064-09-2013-02_3
24. World Bank. (2024). World Development Indicators. https://databank.worldbank.org/source/ world-development-indicators