SEZAİ KARAKOÇ’UN ÇOCUKLUĞUMUZ ŞİİRİNDE CENKNAMELERİN İZLERİ
Abstract
İnsan ve çevre arasındaki sınırsız ilişki hayat tarzından inanç biçimine, iktisadi durumdan geleceğin planlanmasına kadar pek çok alandaki sürecin belirleyicisi olmuştur. Kahramanlık ve yiğitlik mefhumlarına büyük önem veren Türkler, İslâmiyet ile tanıştıktan sonra kadim gelenek ve kültürlerini İslâmiyet’in esasına muhalefet etmeyecek şekilde dönüştürmüşlerdir. Bu değişim ve dönüşümden kuşaktan kuşağa anlatılan kahramanlık hikâyeleri de nasibini alırken özellikle Anadolu’nun fethiyle ortaya çıkan yeni şartların da eklenmesiyle bu gelenek Cenkname olarak yeni bir forma bürünmüştür. İslâm tarihinde büyük kahramanlıklarıyla bilinen Hz. Ali de yiğitliğinden dolayı Türklerin yeni bir form kazandırdıkları anlatılarının ana figürü olmuştur. Hz. Ali’nin Hz. Peygamber ile yakınlığı da ona ayrı bir hürmet duyulmasına sebep olurken destansı özelliklerle anlatılan kahramanlık hikâyelerinin Hz. Ali’ye isnat edilmesi sürecini de doğurmuştur ki Cenkname olarak gelişen bu gelenek asırlar boyunca devam etmiştir. Hatta ortaya çıktığı ve yaygınlaştığı Osmanlı Devleti’nden sonra Cumhuriyet Türkiye’sine de miras kalan Hz. Ali Cenknameleri modern Türk edebiyatının büyük şairlerinden Sezai Karakoç’un hayatında da yer edinerek bir şiirine konu olmuştur. Şair Karakoç, Çocukluğumuz şiirinde Hz. Ali Cenknamelerinin çocukluk dönemindeki anlatım sürecine ve bir çocuk olan kendisiyle arkadaşlarına hissettirdiklerini ifade etmeye gayret etmiştir. Bu çalışma; adı geçen bilgiler ışığında ve Türklerin inanç dünyasından hareketle kahramanlık kavramının Türkler için önemini, Cenkname geleneğini, Hz. Ali Cenknamelerinin Türk kültüründeki yerini ve buradan Karakoç’un şiirindeki izlerini incelemeyi amaçlamaktadır.
Anahtar Kelimeler: Hz. Ali, Cenknameler, Kahramanlık, Sezai Karakoç.
Keywords
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Regional Studies
Journal Section
Review Article
Publication Date
March 29, 2023
Submission Date
March 29, 2023
Acceptance Date
March 29, 2023
Published in Issue
Year 2023 Number: 105
APA
Gökçek, G., Hüdaverdi, E., & Sülçevsi, N. (2023). SEZAİ KARAKOÇ’UN ÇOCUKLUĞUMUZ ŞİİRİNDE CENKNAMELERİN İZLERİ. Türk Kültürü Ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi, 105, 347-358. https://izlik.org/JA82CZ46HY
AMA
1.Gökçek G, Hüdaverdi E, Sülçevsi N. SEZAİ KARAKOÇ’UN ÇOCUKLUĞUMUZ ŞİİRİNDE CENKNAMELERİN İZLERİ. Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi. 2023;(105):347-358. https://izlik.org/JA82CZ46HY
Chicago
Gökçek, Gökhan, Esin Hüdaverdi, and Nebahat Sülçevsi. 2023. “SEZAİ KARAKOÇ’UN ÇOCUKLUĞUMUZ ŞİİRİNDE CENKNAMELERİN İZLERİ”. Türk Kültürü Ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi, nos. 105: 347-58. https://izlik.org/JA82CZ46HY.
EndNote
Gökçek G, Hüdaverdi E, Sülçevsi N (March 1, 2023) SEZAİ KARAKOÇ’UN ÇOCUKLUĞUMUZ ŞİİRİNDE CENKNAMELERİN İZLERİ. Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi 105 347–358.
IEEE
[1]G. Gökçek, E. Hüdaverdi, and N. Sülçevsi, “SEZAİ KARAKOÇ’UN ÇOCUKLUĞUMUZ ŞİİRİNDE CENKNAMELERİN İZLERİ”, Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi, no. 105, pp. 347–358, Mar. 2023, [Online]. Available: https://izlik.org/JA82CZ46HY
ISNAD
Gökçek, Gökhan - Hüdaverdi, Esin - Sülçevsi, Nebahat. “SEZAİ KARAKOÇ’UN ÇOCUKLUĞUMUZ ŞİİRİNDE CENKNAMELERİN İZLERİ”. Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi. 105 (March 1, 2023): 347-358. https://izlik.org/JA82CZ46HY.
JAMA
1.Gökçek G, Hüdaverdi E, Sülçevsi N. SEZAİ KARAKOÇ’UN ÇOCUKLUĞUMUZ ŞİİRİNDE CENKNAMELERİN İZLERİ. Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi. 2023;:347–358.
MLA
Gökçek, Gökhan, et al. “SEZAİ KARAKOÇ’UN ÇOCUKLUĞUMUZ ŞİİRİNDE CENKNAMELERİN İZLERİ”. Türk Kültürü Ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi, no. 105, Mar. 2023, pp. 347-58, https://izlik.org/JA82CZ46HY.
Vancouver
1.Gökhan Gökçek, Esin Hüdaverdi, Nebahat Sülçevsi. SEZAİ KARAKOÇ’UN ÇOCUKLUĞUMUZ ŞİİRİNDE CENKNAMELERİN İZLERİ. Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi [Internet]. 2023 Mar. 1;(105):347-58. Available from: https://izlik.org/JA82CZ46HY