EN
TR
Evde bakım hizmet modellerinin Türkiye’deki uygulanabilirliği: 65 yaş ve üzeri bireylere yönelik aile üyeleri ile bir çalışma
Abstract
Türkiye'de yaşam sürelerinin uzaması ve yaşlı nüfusunun artmasıyla birlikte, yaşlı bireylerin günlük yaşam aktivitelerini yerine getirmekte artan ihtiyaçlar ortaya çıkmaktadır. Bu ihtiyaçların karşılanması, yaşlı bireylerin yaşam kalitesini artırmak ve sağlıklı yaşlanma süreçlerini desteklemek için önemli bir adımdır. Ev ve toplum temelli bakım hizmetlerinin, yaşlı bireylerin ihtiyaçlarını karşılama sürecinde kritik bir rol oynayabileceği düşünülmektedir. Bu nedenle, yeni yaklaşımlara ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışmanın amacı, aile üyelerinin yaşlılara sundukları bakım hizmetlerini detaylı bir şekilde incelemek ve bu hizmetlerin ev ve toplum temelli bakım modelleri aracılığıyla sunulmasına yönelik tutumlarını ve bu tutumları belirleyen faktörleri araştırmaktır. 213 yaşlı bireyin bakımını üstlenen aile üyeleriyle yapılan görüşmelerde, Evde Yaşlı Bakım Hizmetleri Taksonomisi kullanılarak anketler uygulanmıştır. Anketlerin değerlendirilmesi betimsel analiz ve lojistik regresyon yöntemleri kullanılarak gerçekleştirilmiş, açık uçlu sorular ise tematik analizle incelenmiştir. Çalışmada, bakım koordinasyonu, ev temizliği ve ulaşım gibi alanlarda artan destek ihtiyacı öne çıkmıştır. Araştırmada, aile üyelerinin resmi hizmetlere yönelik kabul oranlarını yaşlı bireyin bakım süresini, yakınlık derecesi ve yaşı gibi sosyo-demografik faktörlerin etkilediği görülmüştür. Ayrıca, aile içinde çözüm bulma eğilimi, devlete bağımlı olmama isteği, güvensizlik ve mahremiyet kaygısı gibi temalar belirlenmiştir. Bu çalışmanın sonuçları, yaşlı bireylerin yaşam kalitesini artırmak ve haklarını korumak adına sosyal hizmet ve politika alanlarında düzenlemeler yapılmasının gerekliliğini vurgulamaktadır.
Keywords
Supporting Institution
Çankırı Karatekin Üniversitesi Bireysel Araştırma Projeleri
Project Number
GTMO260722B18
Ethical Statement
Araştırmanın yapılabilmesi için Çankırı Karatekin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Etik Kurulundan 19.10.2022 tarihinde etik kurul izni alınmıştır. Kurul toplantısında çalışmanın yapılması kabul edilmiştir. Projenin uygulanabilirliği konusunda bilimsel araştırmalar etiği açısından bir sakınca yoktur kararı verilmiştir. Görüşme yapılacak öznelerin isimleri değiştirilerek bilgilendirilmiş onam formu öznelerle paylaşılmıştır.
References
- Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. (2023). Yaşlanma Vizyon Belgesi. https://aile.gov.tr/media/135665/yaslanma_vizyon_belgesi_.pdf adresinden 27 Şubat 2024 tarihinde alındı.
- Aktaş, C., & Kızıltan, G. (2022). Sağlık okuryazarlığı. Başkent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 7(2), 79-92.
- Altun, Z. (2021). Yaşlılara yönelik sosyal politikalar ve sosyal hizmetler: Sivil toplum kuruluşları üzerinden bir değerlendirme. Toplumsal Politika Dergisi, 2(1), 30-44.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Social Work (Other)
Journal Section
Research Article
Authors
Publication Date
April 25, 2025
Submission Date
February 27, 2024
Acceptance Date
February 18, 2025
Published in Issue
Year 2025 Volume: 36 Number: 2
APA
Swearinger, H., & Ulucan Özkan, E. (2025). Evde bakım hizmet modellerinin Türkiye’deki uygulanabilirliği: 65 yaş ve üzeri bireylere yönelik aile üyeleri ile bir çalışma. Toplum Ve Sosyal Hizmet, 36(2), 223-251. https://doi.org/10.33417/tsh.1443839
AMA
1.Swearinger H, Ulucan Özkan E. Evde bakım hizmet modellerinin Türkiye’deki uygulanabilirliği: 65 yaş ve üzeri bireylere yönelik aile üyeleri ile bir çalışma. Toplum ve Sosyal Hizmet. 2025;36(2):223-251. doi:10.33417/tsh.1443839
Chicago
Swearinger, Hazal, and Elvan Ulucan Özkan. 2025. “Evde Bakım Hizmet Modellerinin Türkiye’deki Uygulanabilirliği: 65 Yaş Ve üzeri Bireylere Yönelik Aile üyeleri Ile Bir çalışma”. Toplum Ve Sosyal Hizmet 36 (2): 223-51. https://doi.org/10.33417/tsh.1443839.
EndNote
Swearinger H, Ulucan Özkan E (April 1, 2025) Evde bakım hizmet modellerinin Türkiye’deki uygulanabilirliği: 65 yaş ve üzeri bireylere yönelik aile üyeleri ile bir çalışma. Toplum ve Sosyal Hizmet 36 2 223–251.
IEEE
[1]H. Swearinger and E. Ulucan Özkan, “Evde bakım hizmet modellerinin Türkiye’deki uygulanabilirliği: 65 yaş ve üzeri bireylere yönelik aile üyeleri ile bir çalışma”, Toplum ve Sosyal Hizmet, vol. 36, no. 2, pp. 223–251, Apr. 2025, doi: 10.33417/tsh.1443839.
ISNAD
Swearinger, Hazal - Ulucan Özkan, Elvan. “Evde Bakım Hizmet Modellerinin Türkiye’deki Uygulanabilirliği: 65 Yaş Ve üzeri Bireylere Yönelik Aile üyeleri Ile Bir çalışma”. Toplum ve Sosyal Hizmet 36/2 (April 1, 2025): 223-251. https://doi.org/10.33417/tsh.1443839.
JAMA
1.Swearinger H, Ulucan Özkan E. Evde bakım hizmet modellerinin Türkiye’deki uygulanabilirliği: 65 yaş ve üzeri bireylere yönelik aile üyeleri ile bir çalışma. Toplum ve Sosyal Hizmet. 2025;36:223–251.
MLA
Swearinger, Hazal, and Elvan Ulucan Özkan. “Evde Bakım Hizmet Modellerinin Türkiye’deki Uygulanabilirliği: 65 Yaş Ve üzeri Bireylere Yönelik Aile üyeleri Ile Bir çalışma”. Toplum Ve Sosyal Hizmet, vol. 36, no. 2, Apr. 2025, pp. 223-51, doi:10.33417/tsh.1443839.
Vancouver
1.Hazal Swearinger, Elvan Ulucan Özkan. Evde bakım hizmet modellerinin Türkiye’deki uygulanabilirliği: 65 yaş ve üzeri bireylere yönelik aile üyeleri ile bir çalışma. Toplum ve Sosyal Hizmet. 2025 Apr. 1;36(2):223-51. doi:10.33417/tsh.1443839