Research Article

“Evde Kendin Olmak”: Yerel Yönetimlerle Destekli Yaşlanma ve Yaşlı Yetişkinlerin Yerinde Yaşlanma Algıları

Volume: 36 Number: 4 October 31, 2025
EN TR

“Evde Kendin Olmak”: Yerel Yönetimlerle Destekli Yaşlanma ve Yaşlı Yetişkinlerin Yerinde Yaşlanma Algıları

Abstract

Türkiye’de birçok belediye, yaşlı bireylere yönelik hizmetler sunarak onların kendi evlerinde rahat, güvenli ve ihtiyaçlarının karşılandığı bir yaşam sürdürmelerine katkı sağlamaktadır. Bu çalışma, yerinde yaşlanma olgusunu, Samsun Büyükşehir Belediyesi Yaşlılara Bakım Merkez Biriminden evde sağlık ve bakım hizmeti alan yaşlıların deneyimleri üzerinden incelemektedir. Araştırmada, yerel yönetimlerin evde yaşlı bireylere sunduğu hizmetlerin yerinde yaşlanma süreçlerine katkıları ele alınmıştır. Çalışma, nitel araştırma yaklaşımı çerçevesinde fenomenolojik yorumlama deseni kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında 50 yaşlı yetişkin ile derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Elde edilen veriler tematik ve betimsel analiz yöntemleriyle değerlendirilmiştir. Araştırma, yerinde yaşlanma teorisi, bağlanma teorisi ve çevre–mekân ilişkisi bağlamında ele alınmış; katılımcıların ev ve çevresine dair düşünce, duygu ve algıları ayrıntılı biçimde ortaya konulmuştur. Bulgular, yaşlı yetişkinlerin yerinde yaşlanma süreçlerinde yerel yönetimlerin önemli bir rol üstlendiğini ortaya koymaktadır. Yerel yönetimlerin, yaşlı bireyler ile aileleri arasında tampon bir kurum işlevi üstlenerek dengeleyici bir mekanizma olarak rol aldığı ve bu durumun yaşlı yetişkinlerin yerinde yaşlanma isteğini desteklediği sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, yaşlı yetişkinlerin evlerinde giderek daha yalnız yaşadıkları ve aile bağlarının zayıflama eğiliminde olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak, belediyenin dengeleyici ve destekleyici konumu, yaşlı yetişkinlerin yerinde yaşlanma süreçlerine daha rahat, güvenli ve gönüllü bir şekilde devam etmelerini sağlamaktadır.

Keywords

Thanks

Çalışmaya katkılarından dolayı Prof.Dr. Ayşe Canatan'a teşekkür ederim.

References

  1. Akdemir, N., Çınar, F., & Görgülü, Ü. (2007). Yaşlılığın algılanması ve yaşlı ayrımcılığı. Türk Geriatri Dergisi, 10(4), 215–220.
  2. Alpay, A. H. (2024). Yerinde yaşlanmada gerontolojik paradigma. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15(2), 288–298.
  3. Anggraini, L. M. (2015). Place attachment, place identity and tourism in Jimbaran and Kuta, Bali (Doctoral dissertation). Institute for Culture and Society, University of Western Sydney.
  4. Arun, Ö. (2016). Çağdaş Türkiye’de yaşlılık ve eşitsizlik. Mediterranean Journal of Humanities, 6(2), 29–48.
  5. Arun, Ö., Binark, M., Özsoy Taylan, D., Kandemir, B., & Şahinkaya, G. (2022). Yaşlıların toplumsal sınıfı, dijital sermayeleri ve COVID-19 salgınında bağlantıda kalma pratikleri. İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Dergisi, 42(2), 387–410.
  6. Berg, B. L., & Lune, H. (2019). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (H. Aydın, Çev.). Konya: Eğitim Yayınevi.
  7. Bergeman, C. S. (1997). Aging: Genetic and environmental influences. Thousand Oaks, CA: SAGE Publications.
  8. Canatan, A. (2018). Türkiye’de profesyonel yaşlı bakımı. In İ. Tufan & M. Durak (Eds.), Gerontoloji, bakım, sağlık (Cilt 2, ss. 187–201). Nobel Yayıncılık.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Sociology (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

October 31, 2025

Submission Date

September 18, 2024

Acceptance Date

September 7, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 36 Number: 4

APA
Özel, F. B. (2025). “Evde Kendin Olmak”: Yerel Yönetimlerle Destekli Yaşlanma ve Yaşlı Yetişkinlerin Yerinde Yaşlanma Algıları. Toplum Ve Sosyal Hizmet, 36(4), 719-748. https://doi.org/10.33417/tsh.1552097
AMA
1.Özel FB. “Evde Kendin Olmak”: Yerel Yönetimlerle Destekli Yaşlanma ve Yaşlı Yetişkinlerin Yerinde Yaşlanma Algıları. Toplum ve Sosyal Hizmet. 2025;36(4):719-748. doi:10.33417/tsh.1552097
Chicago
Özel, Fatma Begüm. 2025. “‘Evde Kendin Olmak’: Yerel Yönetimlerle Destekli Yaşlanma Ve Yaşlı Yetişkinlerin Yerinde Yaşlanma Algıları”. Toplum Ve Sosyal Hizmet 36 (4): 719-48. https://doi.org/10.33417/tsh.1552097.
EndNote
Özel FB (October 1, 2025) “Evde Kendin Olmak”: Yerel Yönetimlerle Destekli Yaşlanma ve Yaşlı Yetişkinlerin Yerinde Yaşlanma Algıları. Toplum ve Sosyal Hizmet 36 4 719–748.
IEEE
[1]F. B. Özel, “‘Evde Kendin Olmak’: Yerel Yönetimlerle Destekli Yaşlanma ve Yaşlı Yetişkinlerin Yerinde Yaşlanma Algıları”, Toplum ve Sosyal Hizmet, vol. 36, no. 4, pp. 719–748, Oct. 2025, doi: 10.33417/tsh.1552097.
ISNAD
Özel, Fatma Begüm. “‘Evde Kendin Olmak’: Yerel Yönetimlerle Destekli Yaşlanma Ve Yaşlı Yetişkinlerin Yerinde Yaşlanma Algıları”. Toplum ve Sosyal Hizmet 36/4 (October 1, 2025): 719-748. https://doi.org/10.33417/tsh.1552097.
JAMA
1.Özel FB. “Evde Kendin Olmak”: Yerel Yönetimlerle Destekli Yaşlanma ve Yaşlı Yetişkinlerin Yerinde Yaşlanma Algıları. Toplum ve Sosyal Hizmet. 2025;36:719–748.
MLA
Özel, Fatma Begüm. “‘Evde Kendin Olmak’: Yerel Yönetimlerle Destekli Yaşlanma Ve Yaşlı Yetişkinlerin Yerinde Yaşlanma Algıları”. Toplum Ve Sosyal Hizmet, vol. 36, no. 4, Oct. 2025, pp. 719-48, doi:10.33417/tsh.1552097.
Vancouver
1.Fatma Begüm Özel. “Evde Kendin Olmak”: Yerel Yönetimlerle Destekli Yaşlanma ve Yaşlı Yetişkinlerin Yerinde Yaşlanma Algıları. Toplum ve Sosyal Hizmet. 2025 Oct. 1;36(4):719-48. doi:10.33417/tsh.1552097