PDF EndNote BibTex Cite

A CHAGATAI-OGHUZ SHORT GLOSSARY BETWEEN TURKEY MANUSCRIPTS

Year 2013, Volume 20, Issue 2, 79 - 90, 01.08.2013
https://doi.org/10.1501/Trkol_0000000258

Abstract

The lexicography of Chagatai (Eastern Turkish) has many contributions to the development of Turkish language. Especially, the main aim of the dictionaries in the field of Chagatai is to understand the language of Nevâyî. It is possible to see the same approach in Anatolia too. Among the small dictionaries of Chagatai produced in Anatolia, there are Abuşka ve the Dictionary of Şeyh Süleyman Efendi, Lûgat-i Şinasi, Der Beyān-ı Istılāhāt-ı Emlahu’ş-şuarā Mevlānā Nevāyî, and the Dictionary of İmes. The interest in the writings of Nevâyî, and the need for dictionaries of Chagatai resulted from this interest, led studies towards writing dictionaries of this language. The subject of this study is to examine a glossary of Chagatai words written in the field of Anatolia and their meanings in Oghuz Turkish

References

  • Atalay, Besim, (1970). Abuska Lûgati veya Çağatay Sözlügü, Ayyıldız Matbaası, Ankara.
  • Clauson, Sır Gerard, (1960). Sanglax, A Persian Guide to the Turkish Language by Muhammad Mahdi Xan,(“E. J. W. Gibb Memorial” Series. New Series, XX), London.
  • Courteille, Pavet de, (1870). Dictionnaire Turc-Oriental, Paris.
  • Demirci, Ümit Özgür, Korkmaz, Şenol (2008). Yusuf u Zeliha, Kaknüs Yayınları, İstanbul.
  • Eckmann, János, (1988). Çagatayca El Kitabı, (Çev. Günay Karaağaç), İ. Ü. Edebiyat Fakültesi Yay., İstanbul. [Orijinali: Eckmann, Janos: Chagatay manual, Bloomington: Americaan Council of Learned Societies, 1966].
  • Güzeldir, Muharrem, (2002). Abuşka Lügati (Giriş-Metin-İndeks), Erzurum, 652 s. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı Doktora Tezi. YÖK Tez Merkezi Nu. 112154.
  • İlker, Ayşe, (1998). Çağatay Türkçesinden Osmanlı Türkçesine Küçük Bir Sözlük ‘İmes Sözlügü’ (Metin-Degerlendirme-Dizin), Manisa.
  • Mehmed Sadık (1895). Üss-i Lisân-ı Türkî, Hazırlayanlar: Recep Toparlı - Ali Ilgın, TDK Yay., Ankara. 2006.
  • Şeyh Süleyman Efendi-i Buhari (1881). Lugat-i Çagatay ve Türki-i Osmani, İstanbul.
  • Özkan, Fatma, (1996). “Nevayi Eserleri İçin Yazılmıs Bir Lügat: Der Beyan-ı Istılahat-ı Emlahu’ş-şuara Mevlana Nevayi”, Bilig, Bilim ve Kültür Dergisi, Sayı: 1, Bahar, Ankara, s, 198-243.
  • Nalbant, Bilge, (2009) “Türkistan, İran, Anadolu Sahası Doğu Türkçesi Sözlük ve Gramerleri”, Tarihselden Moderne Özbekistan: Timur Dönemi Ve Sonrası Kaynak Araştırmaları Sempozyumu, 13-17 Temmuz, Ankara.

Türkiye yazmaları arasında bir Çağatayca-Oğuzca kısa sözlükçe

Year 2013, Volume 20, Issue 2, 79 - 90, 01.08.2013
https://doi.org/10.1501/Trkol_0000000258

Abstract

Çağatay (Doğu Türkçesi) sözlükçülüğünün Türk dilinin gelişmesine çok büyük bir katkısı vardır. Özellikle Çağatay (Doğu Türkçesi) sahasında yazılmış sözlüklerin temel amacı Nevâyî’nin dilini anlamaktır. Bu gelenekten Anadolu sahası da nasibini almıştır. Anadolu sahasında oluşturulan Abuşka ve Şeyh Süleyman Efendi Sözlüğü’nün yanında Lûgat-i Şinasi ve Der Beyān-ı Istılāhāt-ı Emlahu’ş-şuarā Mevlānā Nevāyî, İmes Sözlüğü gibi küçük Çağatayca sözlükler de bulunmaktadır. Bu sözlüklerin oluşturulmasında özellikle Nevâyî eserlerine duyulan ilgi ve bu ilginin sonucunda bu dile ilişkin olarak sözlüklere duyulan ihtiyacın karşılanması isteği etkin olmuştur. İncelememize konu olan metin Anadolu sahasında yazılmış Çağatayca sözcüklerin ve yer yer bunların Oğuz Türkçesi ile karşılıklarının verildiği bir sözlükçedir

References

  • Atalay, Besim, (1970). Abuska Lûgati veya Çağatay Sözlügü, Ayyıldız Matbaası, Ankara.
  • Clauson, Sır Gerard, (1960). Sanglax, A Persian Guide to the Turkish Language by Muhammad Mahdi Xan,(“E. J. W. Gibb Memorial” Series. New Series, XX), London.
  • Courteille, Pavet de, (1870). Dictionnaire Turc-Oriental, Paris.
  • Demirci, Ümit Özgür, Korkmaz, Şenol (2008). Yusuf u Zeliha, Kaknüs Yayınları, İstanbul.
  • Eckmann, János, (1988). Çagatayca El Kitabı, (Çev. Günay Karaağaç), İ. Ü. Edebiyat Fakültesi Yay., İstanbul. [Orijinali: Eckmann, Janos: Chagatay manual, Bloomington: Americaan Council of Learned Societies, 1966].
  • Güzeldir, Muharrem, (2002). Abuşka Lügati (Giriş-Metin-İndeks), Erzurum, 652 s. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı Doktora Tezi. YÖK Tez Merkezi Nu. 112154.
  • İlker, Ayşe, (1998). Çağatay Türkçesinden Osmanlı Türkçesine Küçük Bir Sözlük ‘İmes Sözlügü’ (Metin-Degerlendirme-Dizin), Manisa.
  • Mehmed Sadık (1895). Üss-i Lisân-ı Türkî, Hazırlayanlar: Recep Toparlı - Ali Ilgın, TDK Yay., Ankara. 2006.
  • Şeyh Süleyman Efendi-i Buhari (1881). Lugat-i Çagatay ve Türki-i Osmani, İstanbul.
  • Özkan, Fatma, (1996). “Nevayi Eserleri İçin Yazılmıs Bir Lügat: Der Beyan-ı Istılahat-ı Emlahu’ş-şuara Mevlana Nevayi”, Bilig, Bilim ve Kültür Dergisi, Sayı: 1, Bahar, Ankara, s, 198-243.
  • Nalbant, Bilge, (2009) “Türkistan, İran, Anadolu Sahası Doğu Türkçesi Sözlük ve Gramerleri”, Tarihselden Moderne Özbekistan: Timur Dönemi Ve Sonrası Kaynak Araştırmaları Sempozyumu, 13-17 Temmuz, Ankara.

Details

Other ID JA37RF26HY
Journal Section Research Article
Authors

Bilge NALBANT This is me
Pamukkale Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, e-Posta: bnalbant@pau.edu.tr

Publication Date August 1, 2013
Application Date August 1, 2013
Acceptance Date
Published in Issue Year 2013, Volume 20, Issue 2

Cite

Bibtex @ { turkoloji526693, journal = {Türkoloji Dergisi}, eissn = {2602-4934}, address = {Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, 06100 Sıhhiye/ANKARA}, publisher = {Ankara University}, year = {2013}, volume = {20}, number = {2}, pages = {79 - 90}, doi = {10.1501/Trkol\_0000000258}, title = {Türkiye yazmaları arasında bir Çağatayca-Oğuzca kısa sözlükçe}, key = {cite}, author = {Nalbant, Bilge} }
APA Nalbant, B. (2013). Türkiye yazmaları arasında bir Çağatayca-Oğuzca kısa sözlükçe . Türkoloji Dergisi , 20 (2) , 79-90 . DOI: 10.1501/Trkol_0000000258
MLA Nalbant, B. "Türkiye yazmaları arasında bir Çağatayca-Oğuzca kısa sözlükçe" . Türkoloji Dergisi 20 (2013 ): 79-90 <https://dergipark.org.tr/en/pub/turkoloji/issue/43313/526693>
Chicago Nalbant, B. "Türkiye yazmaları arasında bir Çağatayca-Oğuzca kısa sözlükçe". Türkoloji Dergisi 20 (2013 ): 79-90
RIS TY - JOUR T1 - Türkiye yazmaları arasında bir Çağatayca-Oğuzca kısa sözlükçe AU - Bilge Nalbant Y1 - 2013 PY - 2013 N1 - doi: 10.1501/Trkol_0000000258 DO - 10.1501/Trkol_0000000258 T2 - Türkoloji Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 79 EP - 90 VL - 20 IS - 2 SN - -2602-4934 M3 - doi: 10.1501/Trkol_0000000258 UR - https://doi.org/10.1501/Trkol_0000000258 Y2 - 2022 ER -
EndNote %0 Türkoloji Dergisi Türkiye yazmaları arasında bir Çağatayca-Oğuzca kısa sözlükçe %A Bilge Nalbant %T Türkiye yazmaları arasında bir Çağatayca-Oğuzca kısa sözlükçe %D 2013 %J Türkoloji Dergisi %P -2602-4934 %V 20 %N 2 %R doi: 10.1501/Trkol_0000000258 %U 10.1501/Trkol_0000000258
ISNAD Nalbant, Bilge . "Türkiye yazmaları arasında bir Çağatayca-Oğuzca kısa sözlükçe". Türkoloji Dergisi 20 / 2 (August 2013): 79-90 . https://doi.org/10.1501/Trkol_0000000258
AMA Nalbant B. Türkiye yazmaları arasında bir Çağatayca-Oğuzca kısa sözlükçe. Türkoloji Dergisi. 2013; 20(2): 79-90.
Vancouver Nalbant B. Türkiye yazmaları arasında bir Çağatayca-Oğuzca kısa sözlükçe. Türkoloji Dergisi. 2013; 20(2): 79-90.
IEEE B. Nalbant , "Türkiye yazmaları arasında bir Çağatayca-Oğuzca kısa sözlükçe", Türkoloji Dergisi, vol. 20, no. 2, pp. 79-90, Aug. 2013, doi:10.1501/Trkol_0000000258