Research Article

Muharip Bir Kalem: Mareşal Fevzi Çakmak’ın Askerî Tarihçiliği

Volume: 6 Number: 2 October 31, 2025
EN TR

Muharip Bir Kalem: Mareşal Fevzi Çakmak’ın Askerî Tarihçiliği

Abstract

Mareşal Fevzi Çakmak’ın (1876-1950) askerî ve siyasî yaşamı Türkiye’de farklı şekillerde ve gerek akademik gerekse de popüler bağlamda ele alınmış ve tartışılmıştır. Fakat hayatının derinlikli analizi, yani bir genelkurmay başkanı olarak yaptıkları/yapmadıkları, ciddi bir askerî entelektüel oluşu, savunma sanayi ve ordudaki yenilikçiliğe bakışı, Balkan Harbi travmasının Paşa’nın üzerindeki etkileri, silah arkadaşlarıyla değişen ve gelişen ilişkileri, siyasî-askerî kişiliğinin farkları ve ortak yönleri gibi pek çok konu hakkında henüz ciddi eserler kaleme alınmış değildir. Bu alt başlıklardan biri de “Fevzi Çakmak’ın askerî tarihçiliği”dir. Çakmak elbette akademik anlamda bir askerî tarihçi değildir, ancak yazdığı bazı eserler askerî tarihçilik kapsamında ele alınabilecek niteliktedir. Türkiye’de askerî tarihçiliğin kurumsal ve kolektif gelişimi vesilesiyle “askerî tarih” kadar “askerî tarihçiler” de mercek altına alınmaya başlansa da bu çalışmaya değin Fevzi Çakmak üzerine bu hususta herhangi bir değerlendirme yapılmamıştır. Bu çalışmada, Fevzi Çakmak’ın siyasî ve askerî hayatını müteakip Türk askerî tarih yazımına etkisi ve eserlerinin tahlil ve tenkidi üzerinden kendisinin askerî tarihçi kimliğinin tespitine ve niteliksel sınırlarının saptanmasına çalışılmıştır.

Keywords

Ethical Statement

Bu çalışmada yazarın çıkar çatışması bulunmamaktadır.

Thanks

Katkı ve eleştirileri için Doç. Dr. Mehmet Beşikçi'ye teşekkür ederim.

References

  1. Arıkoğlu, Damar. Hâtıralarım. İstanbul: Tan Gazetesi ve Matbaası, 1961.
  2. Çakmak, Fevzi. Büyük Harp’te Şark Cephesi Hareketleri. Haz. Dindar Negiş. İstanbul: Harp Sanat Yayınları, 2025.
  3. Çakmak, Fevzi. Büyük Harpte Şark Cephesi Hareketleri. Ankara: Genelkurmay Matbaası, 1936.
  4. Çakmak, Fevzi. Rumeli'de Son Demler ve Ötesi. Haz. Ali Birinci ve Yusuf Turan Günaydın. İstanbul: Kopernik Yayınları, 2019.
  5. Hatemi, Nilüfer. Mareşal Fevzi Çakmak ve Günlükleri, Cilt I-II. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 2002.
  6. “Kadınların Askerlik Meselesi Hakkında Sabiha Gökçen’in İfadeleri.” YouTube. 4https://youtu.be/3FdtbHaB0hw? feature=shared (Erişim 19 Haziran 2025).
  7. Külçe, Süleyman. Mareşal Fevzi Çakmak 1. Kitap: Askeri, Hususi Hayatı, 2.Bs. İstanbul: Cumhuriyet Matbaası, 1953.
  8. Külçe, Süleyman. Mareşal Fevzi Çakmak 2. Kitap: Siyasi, Hususi Hayatı, 2.Bs. İstanbul: Cumhuriyet Matbaası, 1953.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

War Studies

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

October 31, 2025

Publication Date

October 31, 2025

Submission Date

June 25, 2025

Acceptance Date

August 17, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 6 Number: 2

APA
Negiş, D. (2025). Muharip Bir Kalem: Mareşal Fevzi Çakmak’ın Askerî Tarihçiliği. Türk Savaş Çalışmaları Dergisi, 6(2), 171-187. https://doi.org/10.52792/tws.1726757
AMA
1.Negiş D. Muharip Bir Kalem: Mareşal Fevzi Çakmak’ın Askerî Tarihçiliği. TJWS. 2025;6(2):171-187. doi:10.52792/tws.1726757
Chicago
Negiş, Dindar. 2025. “Muharip Bir Kalem: Mareşal Fevzi Çakmak’ın Askerî Tarihçiliği”. Türk Savaş Çalışmaları Dergisi 6 (2): 171-87. https://doi.org/10.52792/tws.1726757.
EndNote
Negiş D (October 1, 2025) Muharip Bir Kalem: Mareşal Fevzi Çakmak’ın Askerî Tarihçiliği. Türk Savaş Çalışmaları Dergisi 6 2 171–187.
IEEE
[1]D. Negiş, “Muharip Bir Kalem: Mareşal Fevzi Çakmak’ın Askerî Tarihçiliği”, TJWS, vol. 6, no. 2, pp. 171–187, Oct. 2025, doi: 10.52792/tws.1726757.
ISNAD
Negiş, Dindar. “Muharip Bir Kalem: Mareşal Fevzi Çakmak’ın Askerî Tarihçiliği”. Türk Savaş Çalışmaları Dergisi 6/2 (October 1, 2025): 171-187. https://doi.org/10.52792/tws.1726757.
JAMA
1.Negiş D. Muharip Bir Kalem: Mareşal Fevzi Çakmak’ın Askerî Tarihçiliği. TJWS. 2025;6:171–187.
MLA
Negiş, Dindar. “Muharip Bir Kalem: Mareşal Fevzi Çakmak’ın Askerî Tarihçiliği”. Türk Savaş Çalışmaları Dergisi, vol. 6, no. 2, Oct. 2025, pp. 171-87, doi:10.52792/tws.1726757.
Vancouver
1.Dindar Negiş. Muharip Bir Kalem: Mareşal Fevzi Çakmak’ın Askerî Tarihçiliği. TJWS. 2025 Oct. 1;6(2):171-87. doi:10.52792/tws.1726757

18811     193532034320474   2123522979


23505


TJWS is under the monitoring process of 20538.


Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.