Masabaşı Çalışanlarda Fiziksel Aktivite Düzeyi, Beden Kütle İndeksi ve Sosyal Görünüş Kaygısı İlişkisi: ÇOMÜ İdari Personeli Örneği

Öz

Fiziksel aktivite bireylerin fiziksel ve mental sağlığını koruması ve geliştirmesi açısından önemli bir davranıştır. Beden Kütle İndeksi (BKİ) fiziksel sağlığın önemli bir göstergesi olmakla birlikte, mental sağlığı etkileyebilen bir parametredir. Bu araştırmada masabaşı çalışanların fiziksel aktivite, BKİ ve sosyal görünüş kaygıları arasındaki ilişkileri incelemek, sosyal görünüş kaygısının fiziksel aktivite düzeyi ve BKİ gruplarına göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek amaçlanmıştır. Araştırma ilişkisel tarama modelinde yürütülmüş kesitsel bir araştırmadır. Araştırma örneklemi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi idari personeli olarak görev yapan masa başı çalışanlardan oluşmuştur. Katılımcılara ait demografik bilgiler, fiziksel aktivite düzeyi, BKİ ve sosyal görünüş kaygısına ilişkin veriler elde edilmiştir. Araştırma analizlerinde parametrik olmayan testler kullanılmıştır. Araştırma sonucunda fiziksel aktivite düzeyi ile sosyal görünüş kaygısı arasında negatif yönlü anlamlı ilişki belirlenmiş (p<.01) fiziksel aktivite düzeyi düşük olan katılımcıların sosyal görünüş kaygısı puanlarının daha yüksek olduğu saptanmıştır (p< .05). Katılımcıların BKİ ile sosyal görünüş kaygısı puanları arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır. (p> .05). Bununla birlikte sosyal görünüş kaygısı BKİ gruplarına göre farklılık göstermemiştir (p> .05). Ayrıca yaş ile BKİ arasında pozitif yönlü ilişki bulunurken (p< .001) erkek katılımcıların BKİ değerlerinin kadınlardan, bekar katılımcıların ise fiziksel aktivite düzeylerinin evli katılımcılardan daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p< .05). Elde edilen bulgular, özellikle masabaşı çalışanlarda fiziksel aktivitenin artırılmasının yalnızca fiziksel sağlık açısından değil, sosyal görünüş kaygısının azaltılması açısından da önemli katkılar sağlayabileceğini düşündürmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Beden Kütle İndeksi
• Fiziksel Aktivite
• Sosyal Görünüş Kaygısı

Etik Beyan

Bu araştırma için Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimler Etik Kurulundan (21.11.2025 tarih ve 65/119 sayılı ) etik izin alınmıştır.

Relationship Between Physical Activity Level, Body Mass Index, and Social Appearance Anxiety in Desk-Based Employees: The Case of Administrative Staff at Çanakkale Onsekiz Mart University

Öz

Physical activity is an important behavior for maintaining and improving individuals' physical and mental health. Although Body Mass Index (BMI) is an important indicator of physical health, it is also a parameter that may affect mental health. This study aimed to examine the relationships among physical activity, BMI, and social appearance anxiety in desk-based employees and to determine whether social appearance anxiety differs according to physical activity level and BMI groups. This study was a cross-sectional study conducted using a correlational survey model. The study sample consisted of desk-based employees working as administrative staff at Çanakkale Onsekiz Mart University. Data on the participants' demographic characteristics, physical activity level, BMI, and social appearance anxiety were obtained. Non-parametric tests were used in the data analysis. The results of the study revealed a significant negative relationship between physical activity level and social appearance anxiety (p < .01), and participants with low physical activity levels were found to have higher social appearance anxiety scores (p < .05). No significant relationship was found between BMI and social appearance anxiety scores (p > .05). In addition, social appearance anxiety did not differ according to BMI groups (p > .05). Furthermore, while a positive relationship was found between age and BMI (p < .001), male participants had higher BMI values than female participants, whereas single participants had higher physical activity levels than married participants (p < .05). The findings suggest that increasing physical activity among desk-based employees may make an important contribution not only to physical health but also to reducing social appearance anxiety.

Anahtar Kelimeler

• Body Mass Index
• Physical Activity
• Social Appearance Anxiety.

Etik Beyan

Ethical approval for this study was obtained from the Çanakkale Onsekiz Mart University Social and Human Sciences Ethics Committee (dated 21 November 2025, and numbered 65/119).

Kaynakça

1. Açıkgöz, A., Yılmaz, A., Yıldırım, B., Yıldız, C., Yıldız, L., & Yıldırım, U. (2022). Sağlık alanında öğrenim gören üniversite birinci sınıf öğrencilerinde sosyal görünüş kaygısını etkileyen faktörlerin belirlenmesi: gözlemsel araştırma. Pamukkale Medical Journal, 15(2), 319-330.
2. Alemdağ, S., & Öncü, E. (2015). The investigation of participation physical activity and social appearance anxiety at the preservice teachers. International Journal of Sport Culture and Science, 3(Special Issue 3), 287-300. https://doi.org/10.14486/IJSCS291.
3. Atasoy, S., & Güngör, A. E. (2022). Üniversite öğrencilerinin beslenme bilgi düzeyi ve obezite durumunun değerlendirilmesi. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care, 16(2), 340-349. https://doi.org/10.21763/tjfmpc.1020845.
4. Biddle, S. J., Ciaccioni, S., Thomas, G., & Vergeer, I. (2019). Physical activity and mental health in children and adolescents: An updated review of reviews and an analysis of causality. Psychology of Sport and Exercise, 42, 146-155.
5. Çakır Biçer, N., & Kahrıman, M. (2025). Yetişkin bireylerde seçici yeme ve diğer yeme davranışlarının akdeniz diyetine uyum ile ilişkisi. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 14(3), 909-919. https://doi.org/10.37989/gumussagbil.1733418.
6. Çat, G., & Yıldırım, İ. (2022). Ofis çalışanlarının yeme davranışları fiziksel aktivite düzeyleri ve yaşam kalitelerinin incelenmesi. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 16(3), 290-305.
7. Centers for Disease Control and Prevention. (2024). About body mass index (BMI). Görüntüleme: 17.11.2024. Erişim: https://www.cdc.gov/bmi/about/index.html
8. Cleveland Clinic. (2022). Body mass index (BMI). Görünütüleme: 17.11.2024. Erişim: https://my.clevelandclinic.org/health/articles/9464-body-mass-index-bmi.

9. Demirel, H. (2019). Social appearance anxiety and rosenberg self-esteem scores in young physical disabled athletes. Universal Journal of Educational Research, 7(3), 664-667.
10. Doğan, T. (2010). Sosyal Görünüş Kaygısı Ölçeği’nin (SGKÖ) Türkçe uyarlaması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 39(39), 151-159.
11. Durukan, E., & Aydın, G. (2025). Fiziksel aktivitenin sosyal görünüş kaygısı ve özgüven düzeylerine etkisi. CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 20(1), 13-24. https://doi.org/10.33459/cbubesbd.1481301.
12. Ekelund, U., Steene-Johannessen, J., Brown, W. J., Fagerland, M. W., Owen, N., Powell, K. E., ... & Lee, I. M. (2016). Does physical activity attenuate, or even eliminate, the detrimental association of sitting time with mortality? A harmonised meta-analysis of data from more than 1 million men and women. The Lancet, 388(10051), 1302-1310.
13. Erdoğan, M., Certel, Z., & Güvenç, A. (2011). Masa başı çalışanlarda fiziksel aktivite düzeyi: Obezite ve diğer özelliklere göre incelenmesi (Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Örneği). Spor Hekimliği Dergisi, 46(3), 097-107.
14. Hart, T. A., Flora, D. B., Palyo, S. A., Fresco, D. M., Holle, C., & Heimberg, R. G. (2008). Development and examination of the social appearance anxiety scale. Assessment, 15(1), 48-59.
15. Kalkavan, A., Özkara, A. B., Alemdağ, C., & Çavdar, S. (2016). Akademisyenlerin fiziksel aktiviteye katılım düzeyleri ve obezite durumlarının incelenmesi. International Journal of Sport Culture and Science, 4(Special Issue 1), 329-339. https://izlik.org/JA87KR56XU.
16. Kanter, R., & Caballero, B. (2012). Global gender disparities in obesity: a review. Advances in Nutrition, 3(4), 491–498. https://doi.org/10.3945/an.112.002063
17. Katra, H., & Korkmaz, N. H. (2021). Investigation of covid-19 fear according to physical activity levels of desk workers (Example From Çanakkale Onsekiz Mart University). RESS Journal, 8(5), 335-344.
18. Kohl, H. W., Craig, C. L., Lambert, E. V., Inoue, S., Alkandari, J. R., Leetongin, G., & Kahlmeier, S. (2012). The pandemic of physical inactivity: Global action for public health. The Lancet, 380(9838), 294-305.
19. Lee, I. M., Shiroma, E. J., Lobelo, F., Puska, P., Blair, S. N., & Katzmarzyk, P. T. (2012). Effect of physical inactivity on major non-communicable diseases worldwide: an analysis of burden of disease and life expectancy. The Lancet, 380(9838), 219-229.
20. Mikkelsen, K., Stojanovska, L., Polenakovic, M., Bosevski, M., & Apostolopoulos, V. (2017). Exercise and mental health. Maturitas, 106, 48-56.
21. Noh, J. W., Kim, J., Park, J., Oh, I. H., & Kwon, Y. D. (2016). Age and gender differential relationship between employment status and body mass index among middle-aged and elderly adults: A cross-sectional study. BMJ Open, 6(11), e012117.
22. Puciato, D., & Rozpara, M. (2021). Physical activity and socio-economic status of single and married urban adults: a cross-sectional study. PeerJ, 9, e12466. https://doi.org/10.7717/peerj.12466.
23. Pugle, M. (2023). Social Anxiety Disorder. Verywellhealth. Görüntüleme: 17.11.2024. Erişim: https://www.verywellhealth.com/social-anxiety-5091930.
24. Rebar, A. L., Stanton, R., Geard, D., Short, C., Duncan, M. J., & Vandelanotte, C. (2015). A meta-meta-analysis of the effect of physical activity on depression and anxiety in non-clinical adult populations. Health Psychology Review, 9(3), 366-378.
25. Schuch, F. B., Vancampfort, D., Firth, J., Rosenbaum, S., Ward, P. B., Silva, E. S., ... & Stubbs, B. (2018). Physical activity and incident depression: a meta-analysis of prospective cohort studies. American Journal of Psychiatry, 175(7), 631-648.
26. Titchener, K., & Wong, Q. J. (2015). A weighty issue: Explaining the association between body mass index and appearance-based social anxiety. Eating Behaviors, 16, 13-16.
27. Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı. (2014). Türkiye fiziksel aktivite rehberi. Editör: Demirel, H., Kayıhan, H., Özmert, E. N., Doğan, A. (2. Baskı). T.C. Sağlık Bakanlığı, Kuban Matbaacılık Yayıncılık.
28. Uzun Çoban, M., Kocatürk, R. R., Özcan, Ö. Ö., & Karahan, M. (2022). Masabaşı işlerde çalışanların fiziksel aktivite düzeyleri, beslenme ve antropometrik ölçümlerinin değerlendirilmesi. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, 17, 588-602. https://doi.org/10.38079/igusabder.973528.
29. World Health Organization. (2010). Global recommendations on physical activity for health. Geneva: World Health Organization. Görüntüleme: 09.10.2025. Erişim: https://iris.who.int/server/api/core/bitstreams/d0972fd5-8f7d-4c87-b092-889e0f5f4618/content
30. World Health Organization. (2020). Guidelines on physical activity and sedentary behaviour. Görüntüleme: 09.10.2025. Erişim: https://iris.who.int/server/api/core/bitstreams/faa83413-d89e-4be9-bb01-b24671aef7ca/content
31. Zartaloudi, A., & Christopoulos, D. (2021). Social physique anxiety and physical activity. European Psychiatry, 64(S1), S759–S759. https://doi.org/10.1192/j.eurpsy.2021.2011.
32. Zierle-Ghosh, A., & Jan, A. (2023). Physiology, body mass index. In StatPearls [Internet]. StatPearls Publishing. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK535456/.