İSİM DEĞİŞİKLİĞİNE DAİR BİR MESELE: OSMANLI DEVLETİNDEN TÜRKİYE CUMHURİYETİNE
Öz
6 1604’te Fransızlara verilen kapitülasyonlarda “la famille des monarques ottoman” (Osmanlı hanedanı ailesi) şeklinde geçmektedir. 7 1664 tarihli Vasvar Barışı’nda (Eisenburg): “Empire ottoman” (Osmanlı İmparatorluğu) (ilk kez geçmiştir?) şeklinde geçmiştir. 1669 tarihli Venedik Barışı’nda: “Porte Ottomane” (Osmanlı Devleti); 1673 tarihli Fransız Kapitülasyonları’nda: “Monnoye Ottomane” (Osmanlı Devleti); 1699 tarihli Karlofça Barışı’nda: “İmperiali Ottoannicae potestati subjecti”, “İmperator Ottomannorum” (Osmanlı İmparatorluğu); 1606 tarihli Zitvatorok Barışı’nda: “Turcarum Imperator” (Türk İmparatorluğu); 1718 tarihinde Avusturya ile yapılan ticaret anlaşmasında: “navires ottomans” (Osmanlı gemileri), “confins ottomans” (Osmanlı sınırları), “langue turque” (Türk dili) şeklinde geçmektedir. Örnek olarak 1918 Mondros Mütarekesi gösterilebilinir: İngilizcesinde “Türk”, Türkçe çevirisinde (3 Kasım 1918 tarihli günlük gazetede) sadece “Osmanlı” ifadesi yer almıştır. 1913 tarihli anayasadan, § 23: lisan-ı Osmanî, § 26: Türkçe lisanı ( ); Kélékian, Dictionnaire Turc-Français, s. 838: osmanlydjé – Türk dili, Osmanlı dili; bkz. WI, Cilt IV, s. 256 ve 1876 Kanun-i Esasi, Madde 18, 68: Türkçe. Paul Horn, Geschichte Der Türkischen Moderne (1909), s. 32: Namık Kemal’in Vatan adlı oyununun yasaklanması; Tarih IV, s. 18: Vatan ve Hürriyet Cemiyeti, 1906 yılında Mustafa Kemal tarafından Şam’da kurulmuştur. 11. (7. ?) Haziran 1869 tarihinde doğmuştur, soyadı: Yurdakul (Ulus, 12 Haziran 1939); Bkz. Hâkimiyet-i Milliye, 08. 06. 1929 ve Türk Yurdu No: 211-212. Mehmet Emin Yurdakul, Türkçe Şiirler, s. 37: Ben bir Türküm, dinim, cinsim, uludur; s. 40: Biz Türkleriz. Mehmet Emin Yurdakul, Türkçe Şiirler, s. 44: Ey Türk eli, ey vatan Sen her bir yerden ulusun (Şiir: Şehid yahud Osmanın yüreği). Günümüz nadir eserlerine örnek olan Türkçe Şiirler’i Prof. Dr. F. Giese Ausland-Hochschule kütüphanesine bağışlamıştır, bkz. Mehmet Emin’in çalışmaları için ZDMG (Zeitschrift der Deutschen Morgenländischen Gesellschaft), Cilt 58, s. 117 ve MSOS, Cilt 13
Anahtar Kelimeler
