Suha Arın Filmografyasında Aykırı Bir Belgesel Tahtacı Fatma (1979): Sinematografik Analiz

Kurtuluş Özgen

doi:10.32739/etkilesim.2020.5.89

Suha Arın Filmografyasında Aykırı Bir Belgesel Tahtacı Fatma (1979): Sinematografik Analiz

Abstract

Suha Arın modern Türk Belgesel Sineması’nın kurucusu olarak tanımlanabilir. Arın; hem belgesel sinemanın Türkiye’de kurumsallaşma sürecini başlatmıştır (Çelik Gülersoy’la birlikte) hem de belgeselleri aracılığıyla, belgesel sinemayı geniş kitlelerle tanıştırmıştır. Suha Arın belgesellerinin biçemsel yapısı betimleyici belgesel modalitesi ile örtüşmektedir. Nüvesini Suha Arın’ın öğrencilerinin ve yakın çalışma arkadaşlarının oluşturduğu Suha Arın Ekolü belgeselcileri (ve TRT) günümüze değin yaygın olarak betimleyici belgesel modalitesinde filmler üretegelmişlerdir. Arın’ın filmografisinde gözlemci belgesel olarak tanımlayabileceğimiz Tahtacı Fatma (1979) belgeseli ise analog ses kayıt cihazı (Nagra) kullanılarak kaydedilmiş mülakatlara dayalı ses düzeni ve görsel yorumu ile öne çıkmış, aykırı bir belgeseldir. Bu çalışmanın temel amacı, Suha Arın’ın Tahtacı Fatma belgeselinde yaratmış olduğu özgün sinematografik dili açıklamaya çalışmaktır. Bu amaçla önce belgesel sinemadaki sinematografiye değinilmiş sonra Suha Arın’dan ve sinemasının genel özelliklerinden bahsedilmiştir. Son aşamada Tahtacı Fatma belgeselinin yapım süreci ve koşulları ele alındıktan sonra sinematografik analizi yapılmıştır. Bu çalışmada Bill Nichols’un Belgesel Sinemaya Giriş kitabındaki ‘Belgesel Modalite’ tanımlarından yararlanılmıştır.

Keywords

References

Aytekin, H. (2017). Türkiye’de Toplumsal Değişme ve Belgesel Sinema. İstanbul: BSB Yayınları.
Brown, B. (2014). Sinematografi: Kuram ve Uygulama. (S. Taylaner, çev.). İstanbul: Hil Yayın.
Cumhuriyet Dergi. (11 Şubat 2001). “Yasaklı Filmlerin Yönetmeni”.
Çölgeçen, A. B. (2006). Yaşamı ve Belgeselleriyle Suha Arın. Konya: Tablet Yayınları.
Griffith, D. W. (1968). “Sinema, Modern Fotoğrafın Müzesi”. (N. Özön, çev.). Türk Dili Sinema Özel Sayısı. 17(196).
Güngör, A. Ş. (1994). Sinemada Görüntü Yönetmeni. Ankara: Kitle Yayınları.
Karakaya, S. (2005). “Sinema-Resim İlişkisi ve Sanat Olarak Sinemanın Resimsel Estetiği”. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi. 3(12). 134-141.
Nichols, B. (2017). Belgesel Sinemaya Giriş. (D. Eruçman, çev.). İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınevi.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Communication and Media Studies

Journal Section

Research Article

Authors

Kurtuluş Özgen
0000-0003-1906-2263
Türkiye

Publication Date

April 6, 2020

Submission Date

October 17, 2019

Acceptance Date

February 13, 2020

Published in Issue

Year 2020 Number: 5

DOI

https://doi.org/10.32739/etkilesim.2020.5.89

IZ

https://izlik.org/JA88SD62CX

Cite

RIS / Bibtex

APA

Özgen, K. (2020). Suha Arın Filmografyasında Aykırı Bir Belgesel Tahtacı Fatma (1979): Sinematografik Analiz. Etkileşim, 5, 170-185. https://doi.org/10.32739/etkilesim.2020.5.89

AMA

1.Özgen K. Suha Arın Filmografyasında Aykırı Bir Belgesel Tahtacı Fatma (1979): Sinematografik Analiz. Etkileşim. 2020;(5):170-185. doi:10.32739/etkilesim.2020.5.89

Chicago

Özgen, Kurtuluş. 2020. “Suha Arın Filmografyasında Aykırı Bir Belgesel Tahtacı Fatma (1979): Sinematografik Analiz”. Etkileşim, nos. 5: 170-85. https://doi.org/10.32739/etkilesim.2020.5.89.

EndNote

Özgen K (April 1, 2020) Suha Arın Filmografyasında Aykırı Bir Belgesel Tahtacı Fatma (1979): Sinematografik Analiz. Etkileşim 5 170–185.

IEEE

[1]K. Özgen, “Suha Arın Filmografyasında Aykırı Bir Belgesel Tahtacı Fatma (1979): Sinematografik Analiz”, Etkileşim, no. 5, pp. 170–185, Apr. 2020, doi: 10.32739/etkilesim.2020.5.89.

ISNAD

Özgen, Kurtuluş. “Suha Arın Filmografyasında Aykırı Bir Belgesel Tahtacı Fatma (1979): Sinematografik Analiz”. Etkileşim. 5 (April 1, 2020): 170-185. https://doi.org/10.32739/etkilesim.2020.5.89.

JAMA

1.Özgen K. Suha Arın Filmografyasında Aykırı Bir Belgesel Tahtacı Fatma (1979): Sinematografik Analiz. Etkileşim. 2020;:170–185.

MLA

Özgen, Kurtuluş. “Suha Arın Filmografyasında Aykırı Bir Belgesel Tahtacı Fatma (1979): Sinematografik Analiz”. Etkileşim, no. 5, Apr. 2020, pp. 170-85, doi:10.32739/etkilesim.2020.5.89.

Vancouver

1.Kurtuluş Özgen. Suha Arın Filmografyasında Aykırı Bir Belgesel Tahtacı Fatma (1979): Sinematografik Analiz. Etkileşim. 2020 Apr. 1;(5):170-85. doi:10.32739/etkilesim.2020.5.89