PAMUK LİFLERİNİN KİTOSAN İLE YÜZEY MODİFİKASYONU SONRASI POLİELEKTROLİT POLİ (AKRİLİK ASİDİN SODYUM TUZU) VARLIĞINDA REAKTİF BOYANMASI
Abstract
Reaktif boyarmaddeler pamuğun boyanmasında en yaygın kullanılan boyarmaddelerdir. Pamuklu kumaşların reaktif boyanması için yüksek miktarda kullanılan elektrolit kaçınılmaz olarak çevresel tehditler oluşturmaktadır. Kitosan üstün özelliklerinden dolayı tekstilde birçok alanda farklı amaçlarla kullanılmaktadır. Bu çalışmada, sentetik polielektrolit poli(akrilik asidin sodyum tuzu) reaktif boyamada inorganik elektrolit sodyum klorür yerine kullanımı ve kitosanın kumaşın reaktif boyama davranışı üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Ayrıca kumaşların yıkama haslıkları ve ultraviyole koruma faktörleri de gözlemlenmiştir. Boyamadan önce kitosan ile muamele ve boyamada sodyum klorür kullanımı konvansiyonel boyamalara göre renk derinliklerini arttırmış ve bu artış kitosan konsantrasyonundaki artışla devam etmiştir. Öyle ki, %8 konsantrasyonda kitosan uygulamasını takiben %2 konsantrasyonda yapılan boyamadan, %3 konvansiyonel boyamanın renk kuvvetine benzer değerler elde edilmiştir. Sodyum klorür konsantrasyon artışının renk derinliği üzerindeki etkisi polielektrolitten daha belirgin olarak gözlemlenmiştir. Poli (akrilik asidin sodyum tuzunun) pamuğun reaktif boyamasındaki çalışma prensibinin iyonlaşamaması, sıcaklık-konsantrasyon-pH duyarlılığı ve hidrofobik boya kombinasyonları oluşturması nedeniyle nispeten karmaşık olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca boyarmaddelerin farklı tuz duyarlılıklarının da elektrolitlerin etkisinde farklılık yaratmış olabileceği düşünülmüştür. Kitosan aplike edilen ve boyanan numunelerin yıkama haslıkları iyi-mükemmel seviyede iken, kitosan aplikasyonunda kullanılan çapraz bağlayıcının bu değerleri 0,5 puan kadar artırdığı görülmüştür. Boyarmaddelerin ultraviyole koruma faktörünü arttırmada kitosandan daha etkili olduğu gözlemlenmiştir.
Keywords
Supporting Institution
Project Number
Thanks
References
- 1. Abdel-Halim, E.S., Abdel-Mohdy, F.A., Al-Deyab, S.S., El-Newehy, M.H. (2010) Chitosan and Monochlorotriazinyl-β-Cyclodextrin Finishes Improve Antistatic Properties of Cotton/Polyester Blend and Polyester Fabrics, Carbohydrate Polymers, 82 (1): 202–8. https://doi.org/10.1016/j.carbpol.2010.04.077.
- 2. Agarwal, B.J., Bhattacharya, S.D.(2010) Possibilities of Polymer-Aided Dyeing of Cotton Fabricwith Reactive Dyes at Neutral pH, Journal of Applied Polymer Science,118: 1257-1269. https://doi.org/10.1002/app.32469
- 3. Ahmad, A., Mohd-Setapar, S.H., Chuong, C.S., Khatoon, A., Wani, W.A., Kumar, R., Rafatullah, M. (2015) Recent Advances in New Generation Dye Removal Technologies: Novel Search for Approaches to Reprocess Wastewater, RSC Advances, 5 (39): 30801–18. https://doi.org/10.1039/c4ra16959j.
- 4. Ahmed, N.S.E. (2005) The Use of Sodium Edate in the Dyeing of Cotton with Reactive Dyes, Dyes and Pigments, 65 (3): 221–25. https://doi.org/10.1016/j.dyepig.2004.07.014.
- 5. Ahmed, N.S.E., Youssef, Y.A., El-Shishtawy, R.M., Mousa, A.A. (2006) Urea/Alkali-Free Printing of Cotton with Reactive Dyes, Coloration Technology, 122 (6): 324–28. https://doi.org/10.1111/j.1478- 4408.2006.00047.x.
- 6. Akgun, M., Becerir, B., Alpay, H.R. (2014) Reflectance Prediction of Colored Polyester Fabrics by A Novel Formula, Fibers and Polymers, 15 (1): 126–37. https://doi.org/10.1007/s12221-014-0126-y.
- 7. Ali, R., Ali, S., Khatri, A., Javeed, A. (2022) Using Biodegradable Organic Salt for Cotton Garment Dyeing to Reduce Effluent Pollution, Coloration Technology, 1–9. https://doi.org/10.1111/cote.12599.
- 8. Alonso, D., Gimeno, M., Olayo, R., Vázquez-Torres, H., Sepúlveda-Sánchez, J.D., Shirai, K., (2009) Cross-Linking Chitosan into UV-Irradiated Cellulose Fibers for The Preparation of Antimicrobial-Finished Textiles, Carbohydrate Polymers, 77 (3): 536–43. https://doi.org/10.1016/j.carbpol.2009.01.027.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Wearable Materials
Journal Section
Research Article
Publication Date
December 31, 2022
Submission Date
June 11, 2022
Acceptance Date
October 23, 2022
Published in Issue
Year 2022 Volume: 27 Number: 3