Necip Tosun'un Öykü Terimleri Sözlüğü Hakkında
Abstract
Öykü, Tanzimat döneminden itibaren Türk edebiyatında edebi bir türün adı olarak kullanılan bir terim olmakla birlikte köken olarak Eski Türkçe dönemine ait, Divanü Lügat-it-Türk’te de ötkünç olarak geçen ve öykünmek, taklit etmek anlamlarına gelen bir sözcüktür. “Öykü” Arapça kökenli hikâye sözcüğüne öz Türkçe bir karşılık olarak sunulmuşsa da bugün geleneksel anlatı türlerini de kapsayacak şekilde kullanılabilen “hikaye”den yalnızca modern kısa hikayeyi (story) adlandırmak için kullanılmasıyla ayrılır. Öykü dendiğinde; mekân, zaman, kişi unsurlarının gerçekleşebilecek bir olayı, durumu anlatmak için işe koşulduğu edebi metin türü anlaşılır. İnsan insan olalı hikâyesi vardır, bir hikâyenin konusudur. Bu incelemenin konusu Öykü Terimleri Sözlüğü’nün yazarı Necip Tosun, dünyada her şeyin “hikâye” üzerine bina edildiğini, insanların hikâyelerden oluştuğunu, dünyanın bir hikâyeler toplamı olduğunu ve hikâyenin gerçek anlatıcısını bulunca tamamlandığını belirtir. Bir hikâyeyi estetik bir bütünlük içinde sanat katına yükseltmenin ise öykücünün işi olduğunu ekleyerek öykü ve hikâye sözcüklerine özgün bir anlam katmıştır. Öykü üzerinde yapılan kuramsal çalışmaların roman, şiir gibi türlerin üzerindeki çalışmalardan daha az olduğundan yakınan Necip Tosun bu alandaki çalışmalarına bir yenisini eklemiştir. Ketebe Yayınlarınca yayımlanan Necip Tosun’un Öykü Terimleri Sözlüğü 525 sayfalık hacimli bir kaynak olarak edebi dünyaya öykü açısından bir katkı sunmaktadır. Sözlükte öykü terimleri kırk madde başlığı altında Türk ve dünya edebiyatından öykü örnekleriyle açıklanmaktadır. Bu yönüyle hem sözlük olarak maddeleri açıklamakta hem de iyi bir öykü seçkisi oluşturmaktadır. Bu çalışmada Necip Tosun’un öykü okuyucularına, öykü üzerinde çalışmak isteyenlere ve öykü yazmak isteyenlere dönük eseri Öykü Terimleri Sözlüğü tanıtılacaktır.
Keywords
About Necip Tosun's Glossary of Story Terms
Abstract
Story is the name of a literary genre that has existed in Turkish literature since the Tanzimat period, and its origins belong to the Old Turkish period. Story (öykü) differs from the story, which can be used today to include traditional narrative types, by using it only to naming the modern short story. Story is a type of literary text in which place, time and person elements are used to describe an event or situation. Since man has become human, there is a story, it is the subject of a story. The issue of this study, Necip Tosun, the author of the Glossary of Story Terms, says that everything in the world is built on "story", people are made up of stories, the world is a collection of stories, and adds that the story is completed when it finds its actual narrator. Necip Tosun, who complained that the theoretical studies on the story were less than the studies on the genres such as novels and poetry, added a new one to his studies in this field. Glossary of Story Terms published by Ketebe Publications contributes to the literary world in terms of stories. In the glossary the terms of short stories are explained with examples from Turkish and world literature under the title of forty items. In this study, Necip Tosun's Dictionary of Story Terms, written for those interested in stories, will be introduced.
Keywords
