Anöstrüs Döneminde Koyunlara β-karoten veya E Vitamini + Selenyum Enjeksiyonlarının Döl Verimi Üzerine Etkisi

Öz

Effect of injections of β-carotene or Vitamin E+Selenium (Vit E + Se) before the estrus on fertility in synchronized ewes during anestrus season were elucidated in the present study. Ewes (n=58) were synchronized for d 10 by intravaginal impregnant-progesterone sponge. One day before sponge withdrawal, 400 IU Pregnant Mare Serum Gonadotropin (PMSG) and 125  g prostaglandinF2alfa (PGF  ) were intramuscularly injected. After that, synchronized ewes were divided into three groups, randomly. β-carotene (1 mg/kg β-carotene, the first group, n=22) or Vit E+Se injections (200 mg DLalfa tocopherol acetate+0,67 mg selenium, the second group, n=22) were applied on sponge withdrawal day. The third group ewes (n=14) was considered as control. Pregnancy examinations were performed 35 d after mating via transrectal ultrasonography. Pregnancy rate and lambing performance were obtained 59.1%, 45.5% in the first group, 50.0%, 68.2% in the second group, and 64.3%, 57.1% in the third group, respectively. In conclusion, it is concluded that the injections of βcarotene or Vit E + Se before estrus didn’t have a positive effect on fertility in synchronized ewes in anestrus season.

Anahtar Kelimeler

• β-Carotene, Vitamin E + Selenium, Anestrus season, Fertility, Ewes

Anöstrüs Döneminde Koyunlara β-karoten veya E Vitamini + Selenyum Enjeksiyonlarının Döl Verimi Üzerine Etkisi

Öz

Sunulan bu çalışmada anöstrüs döneminde östrüsleri senkronize edilen koyunlarda fertilite üzerine östrüs öncesi β-karoten veya Vitamin E + Selenyum (Vit E + Se) enjeksiyonunun etkisi incelendi. Koyunların (n=58) östrüsleri 10 gün süreyle vaginal yolla uygulanan progesteron emdirilmiş sünger ile senkronize edildi. Süngerlerin çıkarılmasından 1 gün önce 400 IU gebe kısrak serum gonadotrophin (PMSG) ve 125  g prostaglandinF2alfa (PGF ) kas içi uygulandı. Bundan sonra koyunlar rast gele üç gruba ayrıldı. Süngerlerin çıkarıldığı gün koyunlara (1 mg/kg β-karoten, Grup I, n=22) β-karoten veya Vit E+Se (200 mg DL-alfa tokoferol asetat+0,67 mg selenyum, Grup II, n=22) uygulandı. Üçüncü gruptaki koyunlar (Grup III, n=14) ise kontrol olarak bırakıldı. Gebelik muayeneleri aşım sonrası 35. günde transrektal ultrasonografi ile yapıldı. Gebelik oranı ve kuzu verimi sırasıyla birinci grupta %59.1, %45.5, ikinci grupta %50.0, %68.2 ve üçüncü grupta %64.3 ve %57.1 oldu. Sonuç olarak, anöstrüs döneminde senkronize koyunlarda östrüs öncesi β-karoten veya Vit E + Se enjeksiyonunun fertilite parametreleri üzerine olumlu etkisinin olmadığı kanısına varıldı.

Anahtar Kelimeler

• Β-Karoten, Vitamin E + Selenyum, Anöstrüs sezonu, Fertilite, Koyun

Kaynakça

1. Afshari G, Hasanpoor A, Hagpanah H, Amoughli-Tabrizi B (2008). Seasonal variation of vitamin A and beta-carotene levels in Ghezel Sheep. Turk J Vet Anim Sci, 32 (2), 127-129.
2. Akçapınar H (2000). Koyun Yetiştiriciliği. İsmat Matbaacılık, Ankara.
3. Akordor FY, Stone JB, Walton JS, Leslie KE; Buchanan-Smith JG (1986). Reproductive performance of lactating Holstein cows fed supplemental β-carotene. J Dairy Sci, 69, 2173-2178.
4. Aréchiga CF, Vázguez-Flores S, Ortíz O, Porras A, McDowell LR, Hansen PJ (1998). Effect of injection β-carotene or Vitamin E and selenium on fertility of lactating dairy cows. Theriogenology, 50, 65-76.
5. Aslan S, Arbeiter K, Handler J (1998). Frühgravidität und embryonale bzw.frühfetale mortalität bei der Kuh-gelbkörperdynamik, progesteron, vitamin-E, vitamin-B12, beta-carotin und Folsäurekonzentrationen im peripheren Blut. Wien Tierärztl Mschr, 85, 141-1
6. Atsan T, Emsen E, Yaprak M, Dagdemir V, Diaz CAG (2007). An economic assessment of differently managed sheep flocks in eastern Turkey. Ital J Anim Sci, 6, 407-414.
7. Ayaşan T, Karakozak E (2010). Hayvan beslemede β-karoten kullanılması ve etkileri. Kafkas Üniv Vet Fak Derg, 16 (4), 697-705.
8. Balicka-Ramisz A, Pilarczyk B, Ramisz A, Wieczorek M (2006). Effects of selenium administration on blood serum Se content and on selected reproductive characteristics of sheep. Archiv Fur Tierzucht-Archives of Animal Breeding, 49 (2), 176-180.

9. Beytut E, Kamiloğlu NN, Gökçe G, Beytut E (2005). Kars İli ve yöresinde koyunların plazmaları ile yem ve çayır otlarında mevsimlere göre A ve E vitaminleri ile β-karoten düzeyleri. Kafkas Üniv Vet Fak Derg, 11 (1), 17Boscos CM, Samartzi FC, Dellis S, Rogge A, Stefanakis A, Krambovitis E (2002). Use of progestagen-gonadotrophin treatment in estrus synchronization of sheep. Theriogenology, 58, 1261-1272.
10. Brzezinska Slebodzinska E, Miller JK, Quigley JD (1994). Antioxidant status of dairy cows supplemented pre-partum with vitamin E and selenium. J Dairy Sci, 77, 3087–3095.
11. Çelik HA, Avcı G, Aydın İ, Bülbül A, Bülbül T (2009). Effect of β-carotene on ovarium functions and ovsynch success in repeat breeder cows. Kafkas Üniv Vet Fak Derg, 15 (1), 87-94.
12. Gabryszuk M, Klewiec J (1997). Effect of injecting 2- and 3-year-old ewes with calcium and magnesium on reproduction and rearing of lambs. Small Ruminant Research, 23 (2–3), 151–155.
13. Graves-Hoagland RL, Hoagland TA, Woody CO (1989). Relationship of plasma β-carotene and vitamin A to luteal function in postpartum cattle. J Dairy Sci, 72, 1854-1858.
14. Harrison JH, Hancock DD, Conrad HR (1984). Vitamin E and selenium for reproduction of dairy cow. J Dairy Sci, 67, 123–132.
15. Hemken RW, Brewel DH (1982). Possible role of Beta-carotene in improving fertility in dairy cattle. J Dairy Sci, 65, 1069-1073.
16. Kaçar C, Kamiloğlu NN, Uçar Ö, Arı UÇ, Pancarcı ŞM, Güngör Ö (2008a). İneklerde β-karoten + E vitamini uygulamasıyla kombine edilen ovsynch ve cosynch senkronizasyon programlarının gebelik oranı üzerine etkisi. Kafkas Üniv Vet Fak Derg, 14 (1), 45-50.
17. Kaçar C, Kamiloğlu NN, Gürbulak K, Pancarcı ŞM, Güngör Ö,Güvenç K, Saban E (2008b). Üreme mevsimi dışındaki Tuj Irkı koyunlarda testosteron antikoru ile β-karoten ve e vitamini uygulamalarının çoğul gebelik ve mda (malondialdehit) üzerine etkisi. Kafkas Üniv Vet Fak Derg, 14 (1), 51-56.
18. Koyuncu M, Yerlikaya H (2007). Effect of selenium-vitamin E injections of ewes on reproduction and growth of their lambs. South African Journal of Animal Science, 37 (3), 233-236.
19. Koyuncu M, Kara Uzun Ş, Öziş Ş, Yerlikaya H (2006). Effects of seleniumvitamin E or progestagen-PMSG injections on reproductive performance of ewes. J Appl Anim Res, 29, 137-140.
20. Morris D, Diskin M (2008). Effect of progesterone on embryo survival. Animal, 2 (8), 1112-1119.
21. Nazıroğlu M, Çay M, Karataş F, Çimtay İ, Aksakal M (1998). Plasma levels of some vitamins and elements in aborted ewes in Elazığ Region. Tr J of Veterinary and Animal Sicences, 22, 171-174.
22. Panousis N, Giadinis N, Roubies N, Fytianou A, Kalaitzakis E, Pourliotis K, Polizopoulou Z, Karatzias H (2007). Selenium, vitamin E and vitamin A status in dairy sheep reared under different feeding systems in Greece. J Vet Med A, 54, 123–127.
23. Ramírez-Bribiesca JE, Tórtora JL, Huerta M, Hernández LM, López R, Crosby MM (2005). Effect of selenium-vitamin E injection in selenium-deficient dairy goats and kids on the Mexican plateau. Arq Bras Med Vet Zootec, 57 (1), 77-84.
24. Sánchez J, Jiménez A, Regodón S, Andrés S (2008). Inhibitory effect of selenium supplementation on the reproductive performance in synchronized Merino Sheep at range conditions in a selenium-deficient area. Reprod Dom Anim, 43, 328–332.
25. Smith BP (1996). Large animal internal medicine: diseases of horses, cattle, sheep, and goats. 2nd ed. Mosby Year Book, Inc. 2040 pp.
26. Trojaćanec S, Boboš S, Pajić M (2012). Influence of β-carotene and vitamin A supplementation on ovarian activity of dairy cows with choronic fertility impairment. Veterinarski Arhiv, 82 (6), 567-575.
27. Vanegas JR, Reynolds ERA (2004). Effects of an injectable trace mineral supplement on first-service conception rate of dairy cows. J Dairy Sci, 87, 3665–3671.
28. Wildeus S (2000). Current concepts in synchronization of estrus: Sheep and goats. J Anim Sci, 77, 1-14.
29. Yokus B, Cakır DU, Kanay Z, Gulten T, Uysal E (2006) Effects of seasonal and physiological variations on the serum chemistry, vitamins and thyroid hormone concentrations in sheep. J Vet Med A, 53, 271–276.