Problem Çözmeye Yönelik Yansıtıcı Düşünme Becerisinin Açıklanmasında Hiyerarşik Lineer Modeller Yaklaşımı

Abstract

Bu çalışmanın amacı, ilkokul öğrencilerinin problem çözme yönelik yansıtıcı düşünme becerilerini açıklayan öğrenci ve öğretmen düzeyindeki faktörleri belirlemektir. Araştırma, Van'ın üç ilçesindeki (İpekyolu, Tuşba ve Edremit) devlet ilköğretim okullarında yürütülmüştür: Araştırmanın örneklemini 52 matematik öğretmeni ve 1126 ilkokul öğrencisi oluşturmaktadır. "Katılımcı Bilgi Formu", "Problem Çözmeye Yönelik Yansıtıcı Düşünme Becerisi Ölçeği" ve "Matematik Problemi Çözme Tutum Ölçeği" öğrenciler için veri toplama araçlarıdır. Öğretmenlerin verileri “Katılımcı Bilgi Formu”, “Öğretmen ve Öğretmen Adayları için Yansıtıcı Düşünme Eğilimi Ölçeği” ve “Öğrenen Özerkliğini Destekleme Ölçeği” kullanılarak toplanmıştır. Sonuçlara göre bağımlı değişkendeki varyansın %90'ının öğrenci düzeyi değişkenler tarafından açıklanabildiği belirlenmiştir. Öğretmen düzeyindeki değişkenler, bağımlı değişkendeki varyansının %10'unu açıklayabilmektedir. Öğrencilerin cinsiyeti, özel ders alma durumu, kitap okuma sıklığı, matematiğe ayrılan zaman ve problem çözmeye yönelik tutum bağımlı değişkeni yordayan önemli faktörlerdir. Ayrıca, öğretmenlerin problem çözme adımlarına ilişkin bilgi düzeyi ve yansıtıcı düşünme eğilimi gibi öğretmen düzeyindeki faktörler öğrencinin yansıtıcı düşünme yeteneğini manidar bir biçimde yordamaktadır. Yazarlar, matematik öğretmenliği lisans programlarında öğretmenlerin yansıtıcı düşünme eğilimlerini ve problem çözme derslerini geliştirecek eğitim veya seminerlerin verilmesini önermektedir. Öğrencilere okuma alışkanlığı kazandırılması ve öğrencilerin problem çözme tutumlarına olumlu etkisi olan etkinlikler desteklenmelidir.

Keywords

• Yansıtıcı düşünme
• hiyerarşik lineer modeller
• problem çözme

A Hierarchical Linear Models Approach to Explaining Reflective Thinking Skill Through Problem Solving

Abstract

The purpose of this study is to identify the student and teacher level factors that explain the reflective thinking skills through problem solving of elementary school pupils. The research was conducted in public elementary schools in three Van districts: Pekyolu, Tuşba, and Edremit. The study's sample consists of 52 mathematics teachers and 1126 elementary school pupils. "Participant Information Form," "Reflective Thinking Ability Through Problem Solving Scale," and "Mathematics Problem Solving Attitude Scale" are data gathering tools for pupils. Teachers' data was gathered using the "Participant Information Form," the "Reflective Thinking Tendency Scale for Teachers and Preservice Teachers," and the "Scale for Learner Autonomy Support." According to the results, it is found that the 90 % of variance in dependent variable can be explained by student level variables. Teacher level variables could explain 10% of outcome variance. The gender of students, receiving private tuition, book reading frequency, time devoted to studying mathematics, and attitude through problem solving are significant factors that can predict the dependent variable. Moreover, students' reflective thinking ability can be significantly influenced by teacher-level factors, such as teachers' knowledge of problem-solving steps and their tendency for reflective thinking. The authors recommend education or seminars that develop teachers’ reflective thinking tendency and problem-solving courses be provided in mathematics teaching undergraduate programs. Students should be supported in gaining reading habit and activities that have positive impact on the students’ problem-solving attitude.

Keywords

• Reflective thinking
• hierarchical linear models
• problem solving

References

1. Arnold, C. L. (1992). An introduction to hierarchical linear models. Measurement and Evaluation in Counseling and Development, 25, 58–90.
2. Aydın, M., & Çelik, T. (2013). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının yansıtıcı düşünme becerilerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 34 (2), 169-181.
3. Barnhart, T. and Es, E. v. (2015). Studying teacher noticing: examining the relationship among pre-service science teachers' ability to attend, analyze and respond to student thinking. Teaching and Teacher Education, 45, 83-93. https://doi.org/10.1016/j.tate.2014.09.005
4. Boyd, E. M., & Fales, A. W. (1983) Reflective learning: Key to learning from experience. Journal of Humanistic Psychology, 23, (2,) pp.99-117.
5. Bryk, A. S., Raudenbush, S. W., & Congdon, R. (2010). HLM7 for Windows [Computer software]. Chicago, IL: Scientific Software International, Inc.
6. Can, S. (2015). Pre-service science teachers reflective thinking skills toward problem solving. Educational Research and Reviews, 10(10), 1449-1457. https://doi.org/10.5897/err2015.2228
7. Ceylan, G. (2014). Üniversite öğrencilerinin yansıtıcı düşünme düzeyleri ve araştırmaya yönelik kaygılarının çeşitli değişkenler açısından cart analizi ile incelenmesi [Master's thesis, Van Yücüncü Yıl Üniversitesi].
8. Çanakçı, O., & Özdemir, A. Ş. (2011). Matematik problemi çözme tutum ölçeğinin geliştirilmesi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(1).

9. Demirel, M., Derman, İ., & Karagedik, E. (2015). A study on the relationship between reflective thinking skills towards problem solving and attitudes towards mathematics. Procedia- Social and Behavioral Sciences, 197, 2086-2096. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2015.07.326
10. Dewey, J. (1933). How we think. Prometheus Books.
11. Duban, N., & Yelken, T. Y. (2010). Öğretmen adaylarının yansıtıcı düşünme eğilimleri ve yansıtıcı öğretmen özellikleriyle ilgili görüşleri. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 19(2).
12. Epstein, A. S. (2003). How planning and reflection develop young children's thinking skills. Young Children, 58(5), 28-36.
13. Fraenkel, J. R., Wallen, N. E., & Hyun, H. H. (2012). How to design and evaluate research in education (8th ed.). McGraw-Hill Humanities.
14. Gedik, H., Akhan, N. E., & Kılıçoğlu, G. (2014). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının yansıtıcı düşünme eğilimleri. Mediterranean Journal of Humanities, 4(2), 113-113. https://doi.org/10.13114/mjh.201428432
15. Gelman, A., & Hill, J. (2006). Data analysis using regression and multilevel/hierarchical models. Cambridge University Press.
16. Gencel, İ. E., & Saracaloğlu, A. S. (2018). The effect of layered curriculum on reflective thinking and on self-directed learning readiness of prospective teachers. International Journal of Progressive Education, 14(1), 8-20. https://doi.org/10.29329/ijpe.2018.129.2
17. Groom, B., & Maunonen-Eskelinen, I. (2006). The use of portfolios to develop reflective practice in teacher training: a comparative and collaborative approach between two teacher training providers in the UK and Finland. Teaching in Higher Education, 11(3), 291-300.
18. Hassan, S. R., Rosli, R., & Zakaria, E. (2016). The use of i-think map and questioning to promote higher-order thinking skills in mathematics. Creative Education, 07(07), 1069-1078. https://doi.org/10.4236/ce.2016.77111
19. Hatton, N., & Smith, D. D. (1995). Reflection in teacher education: towards definition and implementation. Teaching and Teacher Education, 11(1), 33-49. https://doi.org/10.1016/0742-051x(94)00012-u
20. Hayden, H. E., & Chiu, M. M. (2013). Reflective teaching via a problem exploration–teaching adaptations–resolution cycle. Journal of Mixed Methods Research, 9(2), 133-153. https://doi.org/10.1177/1558689813509027
21. Hegedus, S. J. (2002). The Nature of reflective thinking in multivariable calculus. Columbus: ERIC/CSMEE Publications.
22. Hofmann, D. A. (1997). An Overview of the Logic and Rationale of Hierarchical Linear Models. Journal of Management, 23(6), 723–744. https://doi.org/10.1177/014920639702300602
23. Hox, J. J. (2010). Multilevel analysis: Techniques and applications (2nd ed, Quantitative methodology series). Routledge.
24. Hox, J., & Roberts, J. K. (2011). Handbook of Advanced Multilevel Analysis. Routledge. https://doi.org/10.4324/9780203848852
25. Kember, D. (2008). Reflective teaching and learning in the health professions: Action research in professional education. John Wiley & Sons.
26. Kheirzadeh, S., & Sistani, N. (2018). The effect of reflective teaching on Iranian ELF students’ achievement: the case of teaching experience and level of education. Australian Journal of Teacher Education, 43(2), 143-156. https://doi.org/10.14221/ajte.2018v43n2.8
27. Kırnık, D. (2010). İlköğretim 5. sınıf Türkçe dersinde yansıtıcı düşünmeyi geliştirici etkinliklerin öğrenci başarısına etkisi. Fırat Üniversitesi: Yayınlanmış yüksek lisans tezi. Kızılkaya, G., & Aşkar, P. (2009). Problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme becerisi ölçeğinin geliştirilmesi. Eğitim ve Bilim, 34(154), 82-92.
28. Leeuw, J. d., & Meijer, E. (2008). Handbook of multilevel analysis. Springer.
29. Maas, C. J. M., & Hox, J. J. (2005). Sufficient sample sizes for multilevel modeling. Methodology: European Journal of Research Methods for the Behavioral and Social Sciences, 1(3), 86–92. doi:10.1027/1614-2241.1.3.86
30. Oğuz, A. (2013). Öğrenen özerkliğini destekleme ölçeği’nin geliştirilmesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 13(4).
31. Orakcı, Ş., Dilekli, Y., & Erdağ, C. (2020). The structural relationship between accountability felt and responsible teaching in turkish teachers: The mediating effect of innovative thinking. Thinking Skills and Creativity, 36, 100662. https://doi.org/10.1016/j.tsc.2020.100662
32. Rakhmawati, Y. and Mustadi, A. (2021). Examining the necessity of reflective module: literacy numeracy skill of students elementary school. AL-ISHLAH: Jurnal Pendidikan, 13(1), 597-609. https://doi.org/10.35445/alishlah.v13i1.534
33. Saygılı, G., & Atahan, R. (2014). Üstün zekâlı çocukların problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme becerilerinin çeşitli değişkenler bakımından incelenmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, (31).
34. Töman, U. (2017). Investigation to improve the process of pre-service teachers' reflective thinking skills through an action research. Universal Journal of Educational Research, 5(9), 1535-1548. https://doi.org/10.13189/ujer.2017.050911
35. Ünver, G. (2003). Yansıtıcı düşünme. PegemA Yayıncılık.
36. Woldt, J. L., &Nenad, M. W. (2021). Reflective writing in dental education to improve critical thinking and learning: a systematic review. Journal of Dental Education, 85(6), 778-785. https://doi.org/10.1002/jdd.12561
37. Wopereis, I., Sloep, P., & Poortman, S. (2010). Weblogs as instruments for reflection on action in teacher education. Interactive Learning Environments, 18(3), 245-261. https://doi.org/10.1080/10494820.2010.500530
38. Yeşilbursa, A. (2011). Reflection at the interface of theory and practice: an analysis of pre-service English language teachers’ written reflections. Australian Journal of Teacher Education, 36(3). https://doi.org/10.14221/ajte.2011v36n3.5
39. Yıldırım, Ö. (2012). Okuduğunu anlama başarısıyla ilişkili faktörlerin aşamalı doğrusal modellemeyle belirlenmesi. PISA 2009 Hollanda, Kore ve Türkiye karşılaştırması. [Doctoral dissertation, Ankara Üniversitesi].