Research Article

Şanlıurfa'da yayılış gösteren endemik Verbascum stepporum Murb., ve Verbascum tenue Hub.-Mor., (Scrophulariaceae) türleri üzerinde anatomik araştırmalar

Volume: 16 Number: 2 August 15, 2023
EN TR

Şanlıurfa'da yayılış gösteren endemik Verbascum stepporum Murb., ve Verbascum tenue Hub.-Mor., (Scrophulariaceae) türleri üzerinde anatomik araştırmalar

Abstract

Genel olarak "sıracaotu" olarak bilinen Scrophulariaceae familyası, otsu bitkilerden ve bir cinsi ise çalıdan oluşur. Familyanın yaklaşık olarak 62 cinsi ve 1830 tanınmış türü vardır. Türkiye’de “sığırkuyruğu” olarak tanınan Verbascum L. (Scrophulariaceae, Lamiales) cinsi, Avrupa, Afrika ve Asya'daki ılıman bölgelerde geniş bir dağılım gösteren yaklaşık 360 türden oluşur. Bu cinsin gen merkezi, 256 tür, 131 hibrit ve 13 kısmen yapay gruba bölünmüş 6 ise tam olarak bilinmeyen veya şüpheli kayıt ile temsil edildiği Türkiye'dir. Bunlardan 201 tür Türkiye'ye endemiktir, bu da yaklaşık %80'lik bir endemizm oranını işaret etmektedir. Bu cins, morfolojik olarak otsu ve nadiren küçük çalılar, alternat veya çok nadiren karşılıklı basit veya bölünmüş yapraklara sahip, tabandaki yapraklar bir rozet oluşturur. Çiçekler üstte rasemoz, spika veya panikuladır. Korolla sarı, nadiren menekşe veya mor, kahverengi veya sarımsı veya mavimsi yeşil, rotat, aktinomorfik veya biraz zigomorfik, tek yıllık, iki yıllık veya çok yıllık bitkilerle karakterize edilir. Verbascum türleri geleneksel tıpta uzun süredir kullanılmaktadır. Yaprakları idrar söktürücü, terletici, balgam söktürücü, yatıştırıcı olarak kullanılmış olup, çiçekleri mukolitik ve balgam söktürücü özelliklere sahiptir. İlk kez bu çalışmada Şanlıurfa’da yayılış gösteren endemik Verbascum stepporum ve V. tenue türlerinin kök, gövde ve yapraklarından alınan enine kesitlerle anatomik yapıları karşılaştırılmış ve aydınlatılmıştır.

Keywords

Thanks

Şanlıurfa ilinde yapılan arazi çalışmaları esnasında türlerin toplanılmasında yardımlarını esirgemeyen Dr. Mehmet Maruf BALOS’a ve Doktora Öğrencisi Cahit ÇEÇEN’e teşekkür ederiz.

References

  1. [1] Dong, X., Mkala, E.M., Mutinda, E.S., Yang, J-X., Wanga, V.O., Oulo, M.A… & Wang, Q-F. (2022). Taxonomy, comparative genomics of Mullein (Verbascum, Scrophulariaceae), with implications for the evolution of Verbascum and Lamiales. BMC Genomics, 23, 566. https://doi.org/10.1186/s12864-022-08799-9
  2. [2] Duman, H., Uzunhısarcıklı, M.E., & Özbek, F. (2021). A new natural hybrid of Verbascum L. (Scrophulariacae) from Turkey. Gazi University Journal of Science, 34(4), 937-946.
  3. [3] Firat, M. (2022). Verbascum zerdust (Scrophulariaceae), a new species from Bitlis province (Turkey) belonging to section Bothrosperma. Nordic Journal of Botany, doi: 10.1111/njb.03649
  4. [4] Huber-Morath, A. (1978). Verbascum L.. In P.H. Davis (Ed.), Flora of Turkey and the East Aegean Islands (6th ed., pp. 461-603). Edinburgh, Edinburgh Univ. Press.
  5. [5] Karavelioğulları, F.A. (2012). Verbascum L.. In A. Güner, S. Aslan, T. Ekim, M. Vural & M.T. Babaç (Eds.), Türkiye Bitkileri Listesi (Damarlı Bitkiler) (pp. 850-870). İstanbul, Nezahat Gökyiğit Botanik Bahçesi ve Flora Araştırmaları Derneği Yayını.
  6. [6] Jan, F., Jan, B., Dar, M.A., Sofi, F.A., Alsuwayni, B.M., Afzal, S., & Mahomoodally, M.F. (2022). A Review on Traditional Uses, Phytochemistry, and Pharmacological Activities of Verbascum thapsus. In M.H. Masoodi & M.U. Rehman (Eds.), Edible Plants in Health and Diseases (pp. 483-500). Singapore, Springer. https://doi.org/10.1007/978-981-16-4959-2_16
  7. [7] Kaur, V., & Upadhyaya, K. (2016). Antibacterial activity of Verbascum chinense (Scrophulariaceae) extracts. Int J Curr Microbiol App Sci., 5(4), 578-84.
  8. [8] Şanlıurfa Valiliği. (2022). Türkiye Cumhuriyeti, Şanlıurfa Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü, Şanlıurfa İli 2021 Yılı Çevre Durum Raporu. https://webdosya.csb.gov.tr/db/ced/icerikler/sanliurfa-ilcdr-2021-20221011144631.pdf

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Structural Biology

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

August 8, 2023

Publication Date

August 15, 2023

Submission Date

February 18, 2023

Acceptance Date

March 27, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 16 Number: 2

APA
Mungan Kılıç, F., & Kılıç, M. (2023). Şanlıurfa’da yayılış gösteren endemik Verbascum stepporum Murb., ve Verbascum tenue Hub.-Mor., (Scrophulariaceae) türleri üzerinde anatomik araştırmalar. Biological Diversity and Conservation, 16(2), 132-139. https://doi.org/10.46309/biodicon.2023.1252992
AMA
1.Mungan Kılıç F, Kılıç M. Şanlıurfa’da yayılış gösteren endemik Verbascum stepporum Murb., ve Verbascum tenue Hub.-Mor., (Scrophulariaceae) türleri üzerinde anatomik araştırmalar. BioDiCon. 2023;16(2):132-139. doi:10.46309/biodicon.2023.1252992
Chicago
Mungan Kılıç, Fatma, and Murat Kılıç. 2023. “Şanlıurfa’da Yayılış Gösteren Endemik Verbascum Stepporum Murb., Ve Verbascum Tenue Hub.-Mor., (Scrophulariaceae) Türleri üzerinde Anatomik Araştırmalar”. Biological Diversity and Conservation 16 (2): 132-39. https://doi.org/10.46309/biodicon.2023.1252992.
EndNote
Mungan Kılıç F, Kılıç M (August 1, 2023) Şanlıurfa’da yayılış gösteren endemik Verbascum stepporum Murb., ve Verbascum tenue Hub.-Mor., (Scrophulariaceae) türleri üzerinde anatomik araştırmalar. Biological Diversity and Conservation 16 2 132–139.
IEEE
[1]F. Mungan Kılıç and M. Kılıç, “Şanlıurfa’da yayılış gösteren endemik Verbascum stepporum Murb., ve Verbascum tenue Hub.-Mor., (Scrophulariaceae) türleri üzerinde anatomik araştırmalar”, BioDiCon, vol. 16, no. 2, pp. 132–139, Aug. 2023, doi: 10.46309/biodicon.2023.1252992.
ISNAD
Mungan Kılıç, Fatma - Kılıç, Murat. “Şanlıurfa’da Yayılış Gösteren Endemik Verbascum Stepporum Murb., Ve Verbascum Tenue Hub.-Mor., (Scrophulariaceae) Türleri üzerinde Anatomik Araştırmalar”. Biological Diversity and Conservation 16/2 (August 1, 2023): 132-139. https://doi.org/10.46309/biodicon.2023.1252992.
JAMA
1.Mungan Kılıç F, Kılıç M. Şanlıurfa’da yayılış gösteren endemik Verbascum stepporum Murb., ve Verbascum tenue Hub.-Mor., (Scrophulariaceae) türleri üzerinde anatomik araştırmalar. BioDiCon. 2023;16:132–139.
MLA
Mungan Kılıç, Fatma, and Murat Kılıç. “Şanlıurfa’da Yayılış Gösteren Endemik Verbascum Stepporum Murb., Ve Verbascum Tenue Hub.-Mor., (Scrophulariaceae) Türleri üzerinde Anatomik Araştırmalar”. Biological Diversity and Conservation, vol. 16, no. 2, Aug. 2023, pp. 132-9, doi:10.46309/biodicon.2023.1252992.
Vancouver
1.Fatma Mungan Kılıç, Murat Kılıç. Şanlıurfa’da yayılış gösteren endemik Verbascum stepporum Murb., ve Verbascum tenue Hub.-Mor., (Scrophulariaceae) türleri üzerinde anatomik araştırmalar. BioDiCon. 2023 Aug. 1;16(2):132-9. doi:10.46309/biodicon.2023.1252992

Cited By

❖  Indexes
Additional Web of Science Indexes: Zoological Record, TR Dizin, Medical Reads (RRS), CrossRef;10.46309/biodicon.

❖  Libraries
Aberystwyth University; All libraries; Bath University; Birmingham University; Cardiff University; City University London; CONSER (Not UK Holdings); Edinburgh University; Essex University;Eskisehir Technical University Library, Exeter University; EZB Electronic Journals Library; Feng Chia University Library; GAZİ Gazi University Library; Glasgow University; HEC-National Digital Library; Hull University; Imperial College London; Kaohsiung Medical University Library; ANKOS; Anadolu University Library; Lancaster University; Libros PDF; Liverpool University; London Metropolitan University; London School of Economics and Political Science; Manchester University; National Cheng Kung University Library; National ILAN University Library; Nottingham University; Open University; Oxford University; Queen Mary, University of London; Robert Gordon University; Royal Botanic Gardens, Kew; Sheffield Hallam University; Sheffield University; Shih Hsin University Library; Smithsonian Institution Libraries; Southampton University; Stirling University; Strathclyde University; Sussex University; The National Agricultural Library (NAL); The Ohio Library and Information NetWork; Trinity College Dublin; University of Washington Libraries; Vaughan Memorial Library; York University. 

❖ Articles published in the journal “Biological Diversity and Conservation” are freely accessible. No article processing charge (APC) is charged.

❖ Additional Web of Science Indexes: Zoological Record
❖ This journal is a member of CrossRef;10.46309/biodicon. 
❖ For published articles and full details about the journal, please visit http://www.biodicon.com; https://dergipark.org.tr/tr/yayin/biodicon. 


❖  Correspondence Address:: Prof. Ersin YÜCEL, Sazova Mahallesi, Ziraat Caddesi, No.277 F Blok, 26005 Tepebaşı-Eskişehir/Türkiye 
E-mail: biodicon@gmail.com; 
❖ Web Address: http://www.biodicon.com;  https://dergipark.org.tr/tr/pub/biodicon 
❖ Biological Diversity and Conservation 
❖ ISSN 1308-5301 Print; ISSN 1308-8084 Online 
Publication Start Date 2008 
© Copyright by Biological Diversity and Conservation/Biyolojik Çeşitlilik ve Koruma;  Available online at www.biodicon.com. All rights reserved.
. ❖ Publisher: ERSİN YÜCEL (https://www.ersinyucel.com.tr) 
❖ This Journal is published four times a year. It is printed in Eskişehir, Türkiye. 
❖ The authors are solely responsible for the articles published in this Journal . 
Editör-in Chief  : Prof.Dr. Ersin YÜCEL, https://orcid.org/0000-0001-8274-7578