Şampiyonluk ve Yenilgi Arasında Bir Kimlik: Wushu’da Üretilen Erkeklik Formları
Öz
Toplumsal cinsiyet ilişkileri, kadınlık ve erkekliğe dair kültürel normlar üretir. Bu normlar genellikle kadınları ikincil konuma taşısa da, erkekler arasında da farklı ezilme ve dışlama pratiklerini bünyesinde barındırır. Hegemonik erkeklik değerleri ideal bir erkeklik oluşturma yolunda ilerlerken aynı zamanda yeni karşıtlıklar oluşturur. Egemen değerlere uyan ve bunların dışında kalan erkeklikler arasında oluşan bu asimetriyi ya da farklı erkeklikler arasındaki iktidar örüntülerini incelemek, toplumsal cinsiyet rejimini çözümlemede faydalı bir analiz sunar. Bu çalışmada, kültürel olarak erkeklikle ilişkilendirilen bir spor dalı olan wushuda, erkeklik kimliğinin nasıl kurulduğu, hangi erkeklikleri onaylayıp hangilerini dışladığını incelemek amaçlanmıştır. Nitel araştırma yöntemlerinden fenomenoloji deseninin kullanıldığı bu araştırmada, 7 erkek wushu sporcusu (48, 52, 56, 60, 70, 75, 80 kg) ile bireysel görüşmeler (yarı yapılandırılmış görüşme formu) yapılmış, veriler içerik analizi tekniği ile analiz edilmiştir. Araştırmanın bulgularına göre, ideal bir erkek wushu sporcusu sert olmalı, ringte ağlamamalı, düşük siklet olmamalı ve kadınsı niteliklerden uzak durmalıdır. Bu bağlamda bu değerlerin dışındaki sporcular, özellikle düşük siklet (48, 52, 56, 60 kg) ve şampiyon olamayan sporcular marjinalleştirilmektedir. Ayrıca alanın erkek egemen yapısı, hem öteki erkekler üzerinde hem de kadın sporcular üzerinde tahakküm kurmaktadır. Sonuç olarak wushu, toplumsal cinsiyetlendirilmiş bir alan olarak hem hegemonik erkeklik değerlerine uymayan erkeklerin hem de kadın sporcuların dışlanmasına yol açmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Adams, M. L. (2007). The manly history of a ‘girls' sport’: Gender, class and the development of nineteenth-century figure skating. The International Journal of the History of Sport, 24(7), 872-893.
- Akcan, F. (2016). Dağlardan yükselen kadın sesleri: Dağcı kadınların deneyimlerine dair bir inceleme. C. Koca (Ed) içinde, Sporun toplumsal cinsiyet halleri (s. 166-183). Ankara: Spor Yayınevi.
- Aktaş, G. (2013). Feminist söylemler bağlamında kadın kimliği: Erkek egemen bir toplumda kadın olmak. Edebiyat Fakültesi Dergisi, 30(1), 53-72.
- Atay, T. (2004). “Erkeklik” en çok erkeği ezer! Toplum ve Bilim, 101, 11-30.
- Atencio, M. & Koca, C. (2011). Gendered communities of practice and the construction of masculinities in Turkish physical education. Gender and Education, 23(1), 59-72.
- Berktay, F. (2012). Tarihin cinsiyeti. (4. Baskı). İstanbul: Metis Yayınları.
- Berktay, F. (2014). Tek tanrılı dinler karşısında kadın. (5. Baskı). İstanbul: Metis Yayınları.
- Bora, T. (2007). Erkeklik ve futbol: Beşik yeme kaygısı. Kaos GL, 32, 16-17.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Spor Hekimliği
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
İrem Kavasoğlu
*
0000-0003-3969-1163
Türkiye
Aydın Yıkılmaz
Bu kişi benim
0000-0002-2434-4524
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2018
Gönderilme Tarihi
25 Eylül 2018
Kabul Tarihi
22 Aralık 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 13 Sayı: 2
Cited By
BİRAZ DA “ERKEKLERDEN” KONUŞALIM MI? HEGEMONİK ERKEKLİK KAVRAMININ FEMİNİST BİR ELEŞTİRİSİ
Moment Journal
https://doi.org/10.17572/mj2021.2.368387Cinsiyetlendirilmiş Bir Egzersizin Sınırlarında: Ada-na’daki Erkeklerin Pilates Deneyimleri
OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.26466/opus.587527EŞ-TOPLUMSALLIK HEGEMONİK ERKEKLİK VE KABUL SINAMASI ÜÇGENİNDE TAKIM SPORLARININ İRDELENMESİ
Moment Journal
https://doi.org/10.17572/mj2021.1.424BOKS ANTRENÖRLERİNİN PERSPEKTİFİNDEN SPORCULAR VE EBEVEYNLERİN BOKSA YÖNELİK TUTUMLARI
Ankara Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.33689/spormetre.810892Is Burnout a Determinant of Moral Disengagement in Team and Individual Sports?
CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.33459/cbubesbd.1258788A qualitative research on exploring candidate sport managers’ awareness of gender equality in sport
International Journal of Sport Policy and Politics
https://doi.org/10.1080/19406940.2025.2583974