Derleme

Anoreksiya Nervoza ve Karaciğer Sağlığı

Cilt: 9 Sayı: 3 30 Eylül 2022
PDF İndir
TR EN

Anoreksiya Nervoza ve Karaciğer Sağlığı

Öz

Sinirsel iştah kaybı anlamına gelen Anoreksiya Nervoza (AN), düşük vücut ağırlığı, devam eden besin kısıtlaması ve bozuk beden algısı ile karakterize psikiyatrik bir hastalıktır. Her yaş grubunda görülebilen AN, genellikle erken ve orta ergenlik döneminde başlamakta olup, kadınlarda erkeklere göre daha sık görülmektedir. Anoreksiya nervoza tanılı bireyler, enerji alımının kısıtlanması veya alınan enerjinin telafi edilmesi için birtakım davranışlar (kendini kusturma, laksatif-diüretik kullanma, aşırı egzersiz yapma gibi) sergilemektedir. Bunun sonucunda, vücut ağırlığı kaybıyla doğrudan ilişkili olarak tüm organları etkileyebilecek tıbbi komplikasyonlar gelişebilmektedir. Literatürde, AN’ya özgü hepatik komplikasyonların artış gösterdiği belirtilmektedir. Açlıkla uyarılan, hepatosit hasarına ve ölümüne neden olan otofajinin, AN’da karaciğer fonksiyon bozukluğuna neden olan temel mekanizma olduğu ileri sürülmektedir. Aminotransferaz düzeylerinin artması ve karaciğer hasarının ilerlemesi, ciddi bir komplikasyon olan hipoglisemiye neden olmaktadır. Anoreksiya nervoza tedavisinde, psikiyatri, beslenme ve tıbbi uzmanlardan oluşan ekiple ortak bir yaklaşım uygulanmalıdır. Tıbbi beslenme tedavisi, enerji alımını ve ağırlık kazanımını sağlayacak şekilde bireyin ihtiyaçlarına uygun olarak planlanmalıdır. Ayrıca, davranış değişikliği ve düzenli yeme alışkanlığı kazandırmak için bireye beslenme eğitimi verilmesi faydalı olmaktadır. Yapılan çalışmalar, AN tanılı bireylerde karaciğer fonksiyon bozuklukları ve hepatik komplikasyonlarla ilişkili tıbbi durumların iyileştirilebilmesinde tıbbi beslenme tedavisinin etkili olduğunu göstermektedir. Bu derlemede, AN’da yaygın olarak görülen hepatik komplikasyonlar ve tıbbi beslenme tedavisinin karaciğer fonksiyon bozukluğu üzerine etkileri incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Moskowitz, L, Weiselberg, E, Anorexia Nervosa/Atypical Anorexia Nervosa, Current Problems in Pediatric and Adolescent Health Care, 2017, 47(4), 70-84.
  2. Schorr, M, Miller, K.K, The endocrine manifestations of anorexia nervosa: mechanisms and management. Nature Reviews Endocrinology, 2017, 13(3), 174-186.
  3. Silverman, J.A, Sir William Gull (1819-1890). Limner of anorexia nervosa and myxoedema. An historical essay and encomium, Eating and Weight Disorders, 1997, 2(3), 111-116.
  4. Yücel, B, Estetik bir kaygıdan hastalığa uzanan yol: Yeme bozuklukları, İlk Söz, 2009, 22(4), 39-45.
  5. Mustelin, L, Silén, Y, Raevuori, A, Hoek, H.W, Kaprio, J, Keski-Rahkonen, A, The DSM-5 diagnostic criteria for anorexia nervosa may change its population prevalence and prognostic value, Journal of Psychiatric Research, 2016, 77, 85-91.
  6. Zipfel, S, Giel, K.E, Bulik, C.M, Hay, P, Schmidt, U, Anorexia nervosa: aetiology, assessment, and treatment, Lancet Psychiatry, 2015, 2(12), 1099-1111.
  7. Winston, A.P, The clinical biochemistry of anorexia nervosa, Annals of Clinical Biochemistry, 2012, 49(Pt 2), 132-143.
  8. Smink, F.R.E, van Hoeken, D, Hoek, H.W, Epidemiology, course, and outcome of eating disorders, Current Opinion in Psychiatry, 2013, 26(6), 543-548.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Klinik Tıp Bilimleri

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2022

Gönderilme Tarihi

19 Ekim 2021

Kabul Tarihi

22 Mart 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 9 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Uçar, K., & Açıkgöz Pınar, A. (2022). Anoreksiya Nervoza ve Karaciğer Sağlığı. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 9(3), 436-442. https://doi.org/10.34087/cbusbed.1012038
AMA
1.Uçar K, Açıkgöz Pınar A. Anoreksiya Nervoza ve Karaciğer Sağlığı. CBU-SBED. 2022;9(3):436-442. doi:10.34087/cbusbed.1012038
Chicago
Uçar, Kübra, ve Aylin Açıkgöz Pınar. 2022. “Anoreksiya Nervoza ve Karaciğer Sağlığı”. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 9 (3): 436-42. https://doi.org/10.34087/cbusbed.1012038.
EndNote
Uçar K, Açıkgöz Pınar A (01 Eylül 2022) Anoreksiya Nervoza ve Karaciğer Sağlığı. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 9 3 436–442.
IEEE
[1]K. Uçar ve A. Açıkgöz Pınar, “Anoreksiya Nervoza ve Karaciğer Sağlığı”, CBU-SBED, c. 9, sy 3, ss. 436–442, Eyl. 2022, doi: 10.34087/cbusbed.1012038.
ISNAD
Uçar, Kübra - Açıkgöz Pınar, Aylin. “Anoreksiya Nervoza ve Karaciğer Sağlığı”. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 9/3 (01 Eylül 2022): 436-442. https://doi.org/10.34087/cbusbed.1012038.
JAMA
1.Uçar K, Açıkgöz Pınar A. Anoreksiya Nervoza ve Karaciğer Sağlığı. CBU-SBED. 2022;9:436–442.
MLA
Uçar, Kübra, ve Aylin Açıkgöz Pınar. “Anoreksiya Nervoza ve Karaciğer Sağlığı”. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, c. 9, sy 3, Eylül 2022, ss. 436-42, doi:10.34087/cbusbed.1012038.
Vancouver
1.Kübra Uçar, Aylin Açıkgöz Pınar. Anoreksiya Nervoza ve Karaciğer Sağlığı. CBU-SBED. 01 Eylül 2022;9(3):436-42. doi:10.34087/cbusbed.1012038