TR
EN
Nörodejeneratif Hastalıklarda Yeni Bir Yaklaşım: Mitokondri Hedefli Tedavi
Abstract
Mitokondri hücrenin enerji metabolizmasında, oksidatif fosforilasyonda ve hücre ölümünde rol alan temel organeli olup pek çok hastalıkta olduğu gibi nörodejeneratif hastalıkların da patogenezine katkı sağlar. Günümüzde çoğu nörodejeneratif hastalığın etiyopatogenezinde reaktif oksijen ve nitrojen türlerine bağlı oksidatif hasar sorumlu tutulmakla birlikte antioksidan tedaviler bu hasarın önlenmesi ve iyileştirilmesi konusunda yeterli olmamaktadır. Bu nedenle son yıllarda mitokondriyi direkt olarak hedefleyen ve içerisinde biriken farklı farmakolojik ajanlar geliştirilmiş olup birçok nörodejenerasyon hayvan modelinde iyileştirici etkileri görülmüştür. Aynı zamanda bu ajanlardan bazılarının insan klinik çalışmalarında güvenilir ve etkili olduğu kanıtlanmıştır. Bu derlemede, Alzheimer ve Parkinson hastalıkları başta olmak üzere nörodejeneratif hastalıklarda mitokondri disfonksiyonu ve bu hastalıkların tedavisinde etkili olacağı düşünülen mitokondri hedefli tedavi ile ilgili güncel bilgiler tartışılmıştır.
Keywords
References
- 1. Johnson, J., Mercado-Ayon, E., Mercado-Ayon, Y., Dong, Y. N., Halawani, S., Ngaba, L., Lynch, D. R. Mitochondrial dysfunction in the development and progression of neurodegenerative diseases. Archives of biochemistry and biophysics, 2021,702, 108698.
- 2. Mani, S., Swargiary, G., Ralph, S. J. Targeting the redox imbalance in mitochondria: A novel mode for cancer therapy. Mitochondrion, 2022, 62, 50-73.
- 3. Tang, Y., Wang, L., Qin, J., Lu, Y., Shen, H. M., & Chen, H. B. Targeting mitophagy to promote apoptosis is a potential therapeutic strategy for cancer. Autophagy, 2023 19(3), 1031-1033.
- 4. Li, W., & Xu, X. Advances in mitophagy and mitochondrial apoptosis pathway-related drugs in glioblastoma treatment. Frontiers in Pharmacology, 2023,14, 1211719.
- 5. Xu, J., Shamul, J. G., Kwizera, E. A., He, X. Recent advancements in mitochondria-targeted nanoparticle drug delivery for cancer therapy. Nanomaterials, 2022, 12(5), 743.
- 6. Johnson, J., Mercado-Ayon, E., Mercado-Ayon, Y., Dong, Y. N., Halawani, S., Ngaba, L., & Lynch, D. R. Mitochondrial dysfunction in the development and progression of neurodegenerative diseases. Archives of biochemistry and biophysics, 2021, 702, 108698.
- 7. Chandel NS. Mitochondria. Cold Spring Harb Perspect Biol 2021, 13(3), a040543.
- 8. Smith, A. L., Whitehall, J. C., & Greaves, L. C. Mitochondrial DNA mutations in aging and cancer. Molecular Oncology, 2022,16(18), 3276-3294.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Biochemistry and Cell Biology (Other), Neurosciences
Journal Section
Review
Publication Date
September 30, 2024
Submission Date
April 11, 2023
Acceptance Date
August 12, 2024
Published in Issue
Year 2024 Volume: 11 Number: 3
APA
Çelik, K., & Taşkıran, D. (2024). Nörodejeneratif Hastalıklarda Yeni Bir Yaklaşım: Mitokondri Hedefli Tedavi. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal, 11(3), 487-493. https://doi.org/10.34087/cbusbed.1281151
AMA
1.Çelik K, Taşkıran D. Nörodejeneratif Hastalıklarda Yeni Bir Yaklaşım: Mitokondri Hedefli Tedavi. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal. 2024;11(3):487-493. doi:10.34087/cbusbed.1281151
Chicago
Çelik, Kübra, and Dilek Taşkıran. 2024. “Nörodejeneratif Hastalıklarda Yeni Bir Yaklaşım: Mitokondri Hedefli Tedavi”. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal 11 (3): 487-93. https://doi.org/10.34087/cbusbed.1281151.
EndNote
Çelik K, Taşkıran D (September 1, 2024) Nörodejeneratif Hastalıklarda Yeni Bir Yaklaşım: Mitokondri Hedefli Tedavi. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal 11 3 487–493.
IEEE
[1]K. Çelik and D. Taşkıran, “Nörodejeneratif Hastalıklarda Yeni Bir Yaklaşım: Mitokondri Hedefli Tedavi”, CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal, vol. 11, no. 3, pp. 487–493, Sept. 2024, doi: 10.34087/cbusbed.1281151.
ISNAD
Çelik, Kübra - Taşkıran, Dilek. “Nörodejeneratif Hastalıklarda Yeni Bir Yaklaşım: Mitokondri Hedefli Tedavi”. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal 11/3 (September 1, 2024): 487-493. https://doi.org/10.34087/cbusbed.1281151.
JAMA
1.Çelik K, Taşkıran D. Nörodejeneratif Hastalıklarda Yeni Bir Yaklaşım: Mitokondri Hedefli Tedavi. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal. 2024;11:487–493.
MLA
Çelik, Kübra, and Dilek Taşkıran. “Nörodejeneratif Hastalıklarda Yeni Bir Yaklaşım: Mitokondri Hedefli Tedavi”. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal, vol. 11, no. 3, Sept. 2024, pp. 487-93, doi:10.34087/cbusbed.1281151.
Vancouver
1.Kübra Çelik, Dilek Taşkıran. Nörodejeneratif Hastalıklarda Yeni Bir Yaklaşım: Mitokondri Hedefli Tedavi. CBU-SBED: Celal Bayar University-Health Sciences Institute Journal. 2024 Sep. 1;11(3):487-93. doi:10.34087/cbusbed.1281151