Investigation of the Relationship Between Healthy Living Awareness and Health Literacy Levels of Thermal Power Plant Coal Plant Employees

Yıl 2025, Cilt: 12 Sayı: 4, 474 - 481, 31.12.2025

Ali Ağar , İsmail Tuğrul

https://doi.org/10.34087/cbusbed.1580703

Öz

Aim; Thermal power plant coal plant employees face many hazards and risks due to the environment they work in, and are therefore exposed to various events such as occupational diseases as well as occupational accidents. Therefore, healthy living awareness and health literacy level are more important for these individuals than anyone else. The aim of this study is to examine the relationship between healthy life awareness and health literacy levels of thermal power plant coal workers.
Method; The population of the study consisted of employees working in thermal power plant coal enterprises located in the Aegean region of our country. Personal information form, Healthy Living Awareness Scale and Health Literacy Scale were used as data collection tools. Mann-Whitney U, Kruskal Wallis and Spearman correlation analysis were used to evaluate the data.
Results; According to the findings obtained from the research results; it was determined that there was a statistically significant difference between the level of education and the level of healthy life awareness, and there was a statistically significant difference between marital status, alcohol use and years of professional experience and health literacy levels (p˂0.05). In addition, a positive, statistically significant and weak relationship was found between the level of healthy living awareness and the level of health literacy.
Conclusion; Studies should be increased to increase the levels of healthy living awareness and health literacy, and suggestions were made to conduct awareness trainings for employees.

Anahtar Kelimeler

Health Literacy , Healthy Life Awareness , Thermal Power Plant Coal Plant Employees

Etik Beyan

Written permission was obtained from Artvin Çoruh University Clinical Research Ethics Committee for the conduct of the study (Date (14.06.2023) Issue: E-18457941-050.99-94463). In addition, the necessary permissions were obtained from the company where the research was conducted and for the scales used in the research. Voluntary declaration of consent was obtained from the employees participating in the study.

Destekleyen Kurum

There are no supporting institutions.

Investigation Of The Relationship Between Healthy Living Awareness And Health Literacy Levels Of A Thermal Power Plant Coal Plant Employees

Öz

Giriş ve Amaç: Termik santral kömür işletmesi çalışanları, çalıştıkları ortam nedeniyle birçok tehlike ve riskle karşılaşırlar dolayısıyla iş kazalarının yanı sıra meslek hastalıkları gibi çeşitli olaylara maruz kalırlar. Bu nedenle bu bireylerde sağlıklı yaşam farkındalığı ve sağlık okuryazarlık düzeyi herkesten daha çok önem arz etmektedir. Bu çalışmanın amacı termik santral kömür işletmesi çalışanlarının sağlıklı yaşam farkındalığı ile sağlık okuryazarlığı düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir.
Gereç ve Yöntemler: Çalışmanın evrenini, Ülkemiz Ege bölgesi sınırları içerisinde bulunan termik santral kömür işletmesinde çalışanlar oluşturmaktadır. Veri toplamı aracı olarak kişisel bilgi formu, Sağlıklı Yaşam Farkındalığı Ölçeği ve Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde MannWhitney U, Kruskal Wallis ve Spearman korelasyon analizi kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırma sonuçlarından elde edilen bulgulara göre; eğitim durumu ile sağlıklı yaşam farkındalık düzeyleri arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark olduğu medeni durum, alkol kullanma ve mesleki deneyim yılı ile sağlık okuryazarlık düzeyleri ile arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark olduğu tespit edilmiştir (p˂0,05). Ayrıca sağlıklı yaşam farkındalığı düzeyi ile sağlık okuryazarlık düzeyi arasında pozitif yönde, istatistiksel olarak anlamlı ve zayıf bir ilişki tespit edilmiştir.
Sonuç: Sağlıklı yaşam farkındalığı ile sağlık okuryazarlığı düzeylerini arttırmak için çalışmalar çoğaltılmalı ve çalışanlara yönelik farkındalık eğitimlerinin yapılması hakkında öneriler sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Sağlık Okuryazarlığı , Sağlıklı Yaşam Farkındalığı , Termik Santral Kömür İşletmesi Çalışanları

Destekleyen Kurum

There is no supporting institution.

Kaynakça

• 1. WHO. Health Promotion Glossary of Terms 2021. 2021; Available from: https://www.who.int/publications/i/item/9789240038349.
• 2. Sørensen, K., et al., Health literacy in Europe: comparative results of the European health literacy survey (HLS-EU). Eur J Public Health, 2015. 25(6): p. 1053-8. https://doi.org/10.1093/eurpub/ckv043
• 3. Wittenberg, E., et al., Health Literacy: Exploring Nursing Challenges to Providing Support and Understanding. Clin J Oncol Nurs, 2018. 22(1): p. 53-61. DOI:10.1188/18.CJON.53-61
• 4. Li, Y., et al., The development and progress of health literacy in China. Front Public Health, 2022. 10: p. 1034907. https://doi.org/10.3389/fpubh.2022.1034907
• 5. Wang, D., et al., Incidence and disease burden of coal workers' pneumoconiosis worldwide, 1990-2019: evidence from the Global Burden of Disease Study 2019. Eur Respir J, 2021. 58(5).
• 6. Liu, W., et al., Prevalence of coal worker's pneumoconiosis: a systematic review and meta-analysis. Environ Sci Pollut Res Int, 2022. 29(59): p. 88690-88698. https://doi.org/10.1183/13993003.01669-2021
• 7. Hivert, M.F., et al., Training Health Professionals to Deliver Healthy Living Medicine. Prog Cardiovasc Dis, 2017. 59(5): p. 471-478. https://doi.org/10.1016/j.pcad.2017.02.004
• 8. Faghy, M.A., et al., A united approach to promoting healthy living behaviours and associated health outcomes: a global call for policymakers and decisionmakers. J Public Health Policy, 2023. 44(2): p. 285-299. doi: 10.1057/s41271-023-00409-6
• 9. Guazzi, M., et al., Worksite health and wellness in the European union. Prog Cardiovasc Dis, 2014. 56(5): p. 508-14. https://doi.org/10.1016/j.pcad.2013.11.003
• 10. Hall, G., R. Arena, and R. Severin, Social justice as it relates to healthy living behaviors and medicine: The current state of inequity and the path forward. Prog Cardiovasc Dis, 2022. 71: p. 1-3. DOI: 10.1016/j.pcad.2022.04.002
• 11. Ayaz-Alkaya, S. and H. Dülger, Fear of coronavirus and health literacy levels of older adults during the COVID-19 pandemic. Geriatr Nurs, 2022. 43: p. 45-50. https://doi.org/10.1016/j.gerinurse.2021.11.001
• 12. Tümer, A. and A. Sümen, E-health literacy levels of high school students in Turkey: results of a cross-sectional study. Health Promot Int, 2022. 37(2). https://doi.org/10.1093/heapro/daab174
• 13. Adandom, H.C., S.M. Ofori-Dei, and L.K. Hallstrom, Health and well-being of Hutterite farmers in Alberta: Results from the Sustainable Farm Families Alberta program. Can J Rural Med, 2023. 28(3): p. 123-130. DOI:10.4103/cjrm.cjrm_96_22
• 14. Niroula, S., et al., Levels of Health Literacy and Associated Factors Among Adults in a Rural Municipality of Nepal: A Cross-sectional Study. J Community Health, 2024. 49(5): p. 879-886. https://doi.org/10.1007/s10900-024-01375-0
• 15. Aygun, O. and S. Cerim, The relationship between general health behaviors and general health literacy levels in the Turkish population. Health Promot Int, 2021. 36(5): p. 1275-1289. https://doi.org/10.1093/heapro/daaa151
• 16. Özer, E. and N. Yılmaz, Sağlıklı Yaşam Farkındalığı: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması. Journal of Traditional Medical Complementary Therapies, 2020. 3(1). DOI: 10.5336/jtracom.2019-72138
• 17. Suka, M., et al., The 14-item health literacy scale for Japanese adults (HLS-14). Environmental health and preventive medicine, 2013. 18: p. 407-415. DOI 10.1007/s12199-013-0340-z
• 18. Türkoğlu, N. and D. Kılıç, Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlilik ve Güvenirlik Çalışması. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 2021. 24(1): p. 25-33. https://doi.org/10.17049/ataunihem.662054
• 19. Akgün, Ş., H.H. Tok, and D. Oztaş, Hemşirelik öğrencilerinin sağlıklı yaşam biçimi davranışları ve sağlık okuryazarlık düzeyleri. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2021. 10(2): p. 247-256. https://doi.org/10.37989/gumussagbil.930482
• 20. Bükecik, N. and F. Adana, Hastane çalışanlarının sağlık okuryazarlık düzeyleri ve ilişkili faktörler: Konya ili örneği. Caucasian Journal of Science, 2021. 8(1): p. 1-13. https://doi.org/10.48138/cjo.759578
• 21. Yakar, B., M. Gömleksiz, and E. Pirinççi, Bir üniversite hastanesi polikliniğine başvuran hastaların sağlık okuryazarlığı düzeyleri ve etkileyen faktörler. Eurasian Journal of Family Medicine, 2019. 8(1): p. 27-35. doi:10.33880/ejfm.2019080104
• 22. Kolaç, N., et al., Fabrika çalışanlarında sağlıklı yaşam biçimi davranışı ve sağlık algısı. Bakırköy Tıp Dergisi, 2018. 14(3): p. 267-274. DOI: 10.5350/BTDMJB.20170328092601
• 23. Sekmen, M. and M.A. Zengin, Türkiye madencilik sektörü iş kazalarının analizi ve gelecek perspektifleri. International Journal of Advances in Engineering and Pure Sciences, 2023. 35(2): p. 246-258. https://doi.org/10.7240/jeps.1242698
• 24. Yılmaz, N. and E. Özer, Y kuşağı bireylerin sağlıklı yaşam farkındalık düzeylerinin incelenmesi. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2021. 10(4): p. 955-963. https://doi.org/10.37989/gumussagbil.889608
• 25. Karaca, Ş., Sağlık haber algısının sağlıklı yaşam farkındalığı üzerindeki etkisinin incelenmesi. İstanbul University Journal of Sociology, 2021. 41(2): p. 289-318. https://doi.org/10.26650/SJ.2021.41.2.0001
• 26. Kıraç, R. and Y.E. Öztürk, Halkın Sağlık Okuryazarlık Düzeyi İle Sağlık Kaygısı Arasındaki İlişkisi. Sosyoloji Araştırmaları Dergisi, 2020. 23(2): p. 214-243. https://doi.org/10.18490/sosars.819000
• 27. Çelikyürek, N.A., N.M. Acımış, and B. Özcan, Bir üniversite hastanesi dahiliye polikliniğine başvuranlarda sağlık okuryazarlığı düzeyi ve ilişkili etmenler. Pamukkale Medical Journal, 2020. 13(2): p. 258-266. https://doi.org/10.31362/patd.602380
• 28. Doğan, M. and F. Çetinkaya, Akademisyenlerde sağlık okuryazarlığı düzeyinin olumlu sağlık davranışlarıyla ilişkisi. Sağlık Bilimleri Dergisi, 2019. 28(3): p. 135-141. https://doi.org/10.34108/eujhs.492647
• 29. Durmaz, S., E. Sürücü, and S. Ozvurmaz, Mermer fabrikası işçilerinde sağlık okuryazarlığı, sağlık algısı düzeyleri ve ilişkili faktörlerin belirlenmesi. Medical Sciences, 2020. 15(3): p. 81-91. http://dx.doi.org/10.12739/NWSA.2020.15.3.1B0092
• 30. Mansur, F. and Ş. Ertaş, Covid-19 sürecinde bireylerin sağlıklı yaşam farkındalıklarının incelenmesi. Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2022. 7(1): p. 43-64. https://doi.org/10.52881/gsbdergi.963099
• 31. Yakut, H. and C.B. Özel, Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Öğrencilerinde Sağlık Okuryazarlığı ile Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları ve Egzersiz Algıları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi, 2023. 32(3): p. 177-188. https://doi.org/10.17942/sted.1257678
• 32. Tuğut, N., A. Yılmaz, and B.Y. Çelik, Hemşirelik öğrencilerinin sağlık okuryazarlığı düzeyleri ile sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının belirlenmesi. Cumhuriyet Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 2021. 6(2): p. 120-128. https://doi.org/10.51754/cusbed.911936