XVIII. Yüzyıl Divan Şairi Adlî ö.1743-44 ve Divanı

Cilt: 18 Sayı: 18 1 Temmuz 2017
  • Arif Sunal
PDF İndir
TR EN

XVIII. Yüzyıl Divan Şairi Adlî ö.1743-44 ve Divanı

Öz

Adlî hakkında bilgi veren tezkirelerde şairin asıl adının Mehmed olduğu ve İstanbul’da doğduğu belirtilmektedir. Devletin çeşitli kademelerinde bürokratik görevler üstlenmiş olan Adlî, 1156/1743-44 yılında İstanbul’da vefat etmiştir. Henüz neşredilmemiş olan Adlî’nin Divan’ı, Tavşanlı ilçesi Zeytinoğlu İlçe Halk Kütüphanesi, Zeytinoğlu Koleksiyonunda 43 Ze 333/3-4-5-6 numarada kayıtlı bir divan mecmuası içerisinde bulunmaktadır. Tamamı talik hatla, iki sütun hâlinde ve 18 satırda tertip edilen divanın istinsah tarihi 21 Safer 1167/21 Kasım 1753-1754 olarak kaydedilmiştir. Adlî, şiirlerinin çoğunda sade, külfetsiz bir dili ve ahenkli bir üslubu tercih etmiştir. Onun Farsça üç manzume haricinde bütün şiirleri Türkçe yazılmıştır. Adlî Divanı’nda rindane üslupla yazılmış şiirler önemli bir rol oynamaktadır. Adlî’nin rindane gazellerinde, klasik Divan şiirine uygun olarak şarap, meyhane, rind, zahid gibi rindlikle ilgili kavramların sıkça dile getirildiği görülmektedir. Ayrıca tezkirelerde “derviş-nihâd” olarak anılan şairin tasavvuf ehli olduğuna vurgu yapılır. Bu çalışmada, Adlî’nin hayatı, Divan’ı ve üslubu üzerinde durulmuş ardından Divan’ındaki rindane üslupla yazılmış bazı gazellerinden örnekler sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adlî, Dîvan, Zeytinoğlu İlçe Halk Kütüphanesi, 43 Ze 333/6.
  2. Akbayar Nuri 1996 Haz. , “Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmanî”, C.1, İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yay.
  3. Arslan, Mehmet 2015 , “ADLÎ, Sultan II. Mahmûd” Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü, 29.11.2016 .
  4. Ayan, Hüseyin 1993 Çev. , “Fuzûlî, Rind ile Zâhid”, Ankara: MEB Yayınları.
  5. Bayram, Yavuz 2014 , “ADLÎ, Sultan Bâyezîd-i Velî bin Fâtih Sultân Mehmed” Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü, 29.11.2016 .
  6. Ćatović, Alena 2014 , “ADLÎ, Hüsam Çelebi” Türk Edebiyatı İsimler Söz- lüğü, http://www.turkedebiyatiisimlersozlugu.com/index.php? sayfa=detay&detay=5915 , 29.11.2016 .
  7. Ceylan, Ömür 2013 , Klasik Şiirin Büyüyen Gölgeler Yüzyılı 1701-1800 , M. Kayahan Özgül, Türk Edebiyatı Tarihine Bir Bakış, Ankara: Kurgan Edebiyat Yay.
  8. Çapan, Pervin 2005 Haz. , “Mustafa Safâyî Efendi, Tezkire-i Safâyî, İnceleme- Metin-İndeks”, Ankara: AKM Yay.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

-

Yazarlar

Arif Sunal Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi

1 Temmuz 2017

Gönderilme Tarihi

-

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2017 Cilt: 18 Sayı: 18

Kaynak Göster

ISNAD
Sunal, Arif. “XVIII. Yüzyıl Divan Şairi Adlî ö.1743-44 ve Divanı”. Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi 18/18 (01 Temmuz 2017): 441-466. https://izlik.org/JA33LZ29WZ.

Makale gönderme ve takip:

Makalelerinizin gönderimini dergimizin dergipark web ana sayfasından "Makale Gönder" seçeneği ile yapabilirsiniz. Daha sonraki süreci ise “Dergipark Sistemi”nden takip edebilirsiniz. Herhangi bir sorun yaşamanız halinde lütfen aşağıdaki adreslere bilgi veriniz.

Nihat Öztoprak (Başeditör): noztoprak@fsm.edu.tr

Bünyamin Ayçiçeği (Editör): bunyamin.aycicegi@istanbul.edu.tr

Nusret Gedik (Editör Yardımcısı): nusret.gedik@marmara.edu.tr