Tavuk Kesimhanesi Atıksularından Sürekli Akışlı Elektrokoagülasyon Prosesi ile Fosfor Giderimi
Abstract
Bu çalışmada, elektrot materyali olarak paslanmaz çelik ve demirin kullanıldığı sürekli şartlarda işletilen Elektrokoagülasyon (EK) model reaktörü ile tavuk kesimhanesi atıksularından fosfor gideriminde pH (4-10), akım yoğunluğu (10-40 A/m2) ve elektroliz süresi (5-15 dk) gibi işletme parametrelerinin etkisi araştırılmıştır. Elektrot materyalleri; ilk olarak Anot ve katot elektrotun paslanmaz çelik (Anot-PÇ/Katot-PÇ) ve ikinci olarak anot demir, katot ise paslanmaz çelik materyalinden (Anot-Demir/Katot-PÇ) olacak şekilde iki farklı birleşim değerlendirilmiştir. Deneysel çalışma sonuçlarının değerlendirilmesi ve optimum işletme şartlarının belirlenmesi amacı ile Box-Behnken istatistiksel analiz modeli kullanılmıştır. Optimize edilen koşullarda, PÇ/PÇ elektrotunun kullanıldığı EK model reaktöründe giderilen fosfor konsantrasyonu için R2 (Regresyon) değeri 0,99 olarak; Fe/PÇ elektrotunun kullanıldığı EK model reaktöründe giderilen fosfor konsantrasyonu için R2 değeri 0,98 olarak tespit edilmiştir. Fosfor konsantrasyonu gideriminin en yüksek olduğu optimum değerler; PÇ/PÇ elektrot türü için başlangıç pH 4, akım yoğunluğu: 23,3 A/m2, elektroliz süresi: 9,2 dk olarak tespit edilirken, Fe/PÇ elektrot türü için elektrot türü için başlangıç pH 4, akım yoğunluğu: 40 A/m2, elektroliz süresi: 15 dk olarak tespit edilmiştir. En yüksek giderimin sağlandığı şartlarda PÇ/PÇ elektrot türünde, Fe/PÇ elektrot türüne göre daha az akım yoğunluğu ve elektroliz süresine ihtiyaç duyulduğu belirlenmiştir.
Keywords
Tavuk Kesimhanesi Atıksuları, Fosfor Giderimi, Box-Behnken İstatistiksel Dizayn
References
- [1] TÜİK, (24.03.2017), [Online]. Erşim:https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=80&locale=tr .
- [2] S. Otles, Gıda Endüstrisinde Atıkların Değerlendirilmesi (Et ve Et Endüstrisi Atıksuları). http://eng.ege.edu.tr/~otles/foodwaste-meat.tripod.com/id3.html, 2011.
- [3] A. Günay, E. Debik, E. “Evsel Atıksulardan biyolojik nütrient giderimi”, I. Atıksu Sempozyumu, Kayseri, Türkiye, 1998.
- [4] E. Oğuz, A. Gürses, N. Canpolat Cement and Concrete Res. 33, 1109-1112, 2003.
- [5] B. Kıvanç, “Adsorpsiyon ve İyon Değişimi Yöntemi ile Sulu Çözeltilerden Fosfat Gideriminin İncelenmesi”, Yüksek Lisans Tezi, Osmangazi Üniversitesi, Eskişehir, Türkiye, 2011.
- [6] D. Dolar, K. Kosutic, B. Vucic, RO/NF "Treatment of Wastewater from Fertilizer Factory: Removal of Fluoride and Phosphate”, Desalination, vol. 265, pp. 237-241, 2011.
- [7] T. Tunçal, “Management of Phosphorus Removal in Municipal Wastewater Treatment Plants”. Doktora Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir, Türkiye, 2008.
- [8] S. Tanada, M. Kabayama, N. Kawasaki, T. Sakiyama, T. Nakamura, M. Araki, T. Tamura, “Removal of Phosphate by Aluminum Oxide Hydroxide” Journal of Colloid and Interface Sci., vol. 257, no. 1, pp. 135-140, 2003.
- [9] Ş. İrdemez, N. Demircioğlu, Y.Ş. Yıldız, “The Effects of pH on Phosphate Removal from Wastewater by Electrocoagulation with Iron Plate Electrodes” Journal of Hazardous Materials, vol. 137, no. 2, pp.1231-1235, 2006.
- [10] American Public Health Association (APHA), 2005. Standard Methods for the Examination of Waste and Wastewater (19th ed.), Washington.