Paragraf Tabanlı Çıkarımsal Özetlemede Öbekleme Kullanan İki Yeni Yöntemin Kıyaslanması
Abstract
Özetleme, bir bakıma metinleri kısaltma işlemidir. Bu kısaltma işlemi metinlerdeki önemli bilgileri içerecek şekilde olmalıdır. Bu çalışmanın amacı da İngilizce dilinde yazılmış makale, haber vs. gibi doküman paragraflarının içerdiği bilgi önemine göre seçilerek özetleme yapılmasıdır. Çalışmanın ilk aşamasında doküman kümesini temsil edecek önemli kelimeler belirlenmiştir. Bu aşamada tüm dokümanlarda geçen kelimeler kök geçiş sıklıklarına göre büyükten küçüğe göre sıralanır ve belirli sayıda seçilen en sık kelimeler ile paragraf vektörü temsil edilir. Bir sonraki aşamada, istenilen özet oranına göre paragraflar kümelere ayrıştırılır. Kümeleme algoritması olarak K-Means kullanılmıştır. Kümeler oluşturulurken başlangıç noktalarının belirlenmesi amacıyla iki farklı yöntem kullanılmıştır. İlk yöntemde, geçiş sıklıkları en yüksek ilk 10 kelimeden birinin en fazla görüldüğü paragraflar küme başlangıçları olarak seçilir. İkinci yöntemde, kullanıcının belirlediği özet oranına göre seçilecek anahtar kelime sayısı belirlenir. Daha sonra bu anahtar kelimelerin en çok geçtiği paragraflar başlangıç noktaları olarak belirlenir. Özet oluşturmada çıkarım yöntemi olarak, ayrıştırılan her bir küme içinden kümenin merkez noktasına Jaccard uzaklığı bakımından en yakın olan paragraf seçimi uygulanmıştır. Çıkan sonuçlar kontrol edildiğinde ikinci yöntemin daha başarılı bir sonuç verdiği gözlemlenmiştir. İkinci yönteme göre başarı oranları %20 özet oranı için %40 , %40 özet oranı için %50 ve %60 özet oranı için %71 elde edilmiştir.
Keywords
References
- H. P., Lunh, “The Automatic Creation of Literature Abstracts,” IBM Journal, ss. 159-165, 1958.
- H.P., Edmundson, “New Methods in Automatic Abstracting,” Journal of the ACM, ss. 264-285, 1969.
- Brandow, Ron, Karl Mitze, and Lisa Ram, “Automatic condensation of electronic publications by sentence selection,” Information Processing and Management, c. 31, s. 5,ss. 675-685, 1995.
- Meng Wang, Xiaorong Wang, Chungui Li, “Extracting Multi-document Summarization Based on Local Topics,” 2009 Sixth International Conference on Fuzzy Systems and Knowledge Discovery, 2009.
- Jade Goldstein, Vibhu Mittal, Jaime Carbonell, Mark Kantrowitzt, “Multi-Document Summarization By Sentence Extraction,” NAACL-ANLP-AutoSum '00 Proceedings of the 2000 NAACL-ANLP Workshop on Automatic Summarization, ss. 40-48, 2000.
- Jaruskulchai, C. ve Kruengkrai, C., “A Practical Text Summarizer by Paragraph Extraction for Thai,” The Sixth International Workshop on Information Retrieval with Asian Language, ss. 9-16, 2003.
- Ebru Uzundere, Elda Dedja, Banu Diri, M.Fatih Amasyalı, “Türkçe Haber Metinleri İçin Otomatik Özetleme,” Akıllı Sistemlerde Yenilikler ve Uygulamaları Sempozyumu, 2008.
- Fumiyo Fukumoto ve Yoshimi Suzuki, “Extracting key paragraph based on topic and event detection: towards multi-document summarization,” NAACL-ANLP-AutoSum '00 Proceedings of the 2000 NAACL-ANLPWorkshop on Automatic summarization, c.4, ss. 31-39, 2000.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Engineering
Journal Section
Research Article
Publication Date
August 1, 2018
Submission Date
April 25, 2018
Acceptance Date
June 13, 2018
Published in Issue
Year 2018 Volume: 6 Number: 4
Cited By
Şüpheli Haberlerin Tespitine Yönelik Derin Öğrenme Tabanlı Haber Teyit Sisteminin Gerçekleştirilmesi
Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi
https://doi.org/10.24012/dumf.1651348