Meşe-Gürgen Karışık Meşcerelerinde Gençleştirme Çalışmalarının ve Gençliklerin Büyüme Performanslarının Değerlendirilmesi
Abstract
Dünyada ve ülkemizde yapraklı orman ağaç türlerinin önemi giderek artmaktadır. Türkiye tür zenginliği ve kapladığı alan bakımından dünyanın sayılı meşe diyarlarından biridir. Trakya’nın meşe ormanlarından bir bölümünü Belgrad ormanı oluşturmaktadır. Belgrad ormanında meşe türü ile doğu kayını, gürgen ve diğer yapraklılar karışıma girmektedir. Bu çalışmada Kurtkemeri Orman İşletme şefliği (İstanbul-Belgrad) sınırları içerisindeki Sapsız meşe (Quercus petraea) - Gürgen (Carpinus betulus) karışık meşcerelerinde doğal gençleştirmenin başarısı ve gençliklerde büyüme performanslarının silvikültürel açıdan değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma konusu meşe ve gürgen karışık meşceresi 2012 yılında büyük alan siper işletmesiyle gençleştirilmiştir. Gençleştirme alanında 2017 sonbaharında 50 m arayla sistematik olarak 20x20 m ebatlarında 30 adet örnek alan alınmıştır. Örnek alanlar içerisindeki siper ağaçlarının çapları ve boyları ölçülmüş, ayrıca ağaçların gençliği örtme derecesi belirlenmiştir. Ayrıca, örnek alanlar içerisinde iki adet alt örnekleme yapılmış ve buralarda gençlik sayımı, kök boğazı çapı ve boy ölçümleri ile kök boğazı çapı yüzey alanı ve hacim hesaplamaları yapılmıştır. Sahada gençlik sayısı 0.4-22 adet m-2 arasında değişmekte, gençliğin %72’si sapsız meşe, kalanı ise gürgendir. Gençliklerin kök boğazı çapı ve boyu meşede sırasıyla, 4.0±0.8mm ve 29.6±12.7; gürgende 9.0±3.0 mm ve 62.2±20.9 cm olarak ölçülmüştür. Varyans analizine göre; gürgen gençliği meşe gençliğinin 2 katından daha fazla kök boğazı çapı ve boyuna sahiptir. Ayrıca gürgen gençliklerinin ortalama kök boğazı yüzey alanı ve gövde hacmi meşe gençliklerinden sırasıyla 5 ve 9 kat daha yüksektir. Sonuç olarak, sahada doğal gençleştirmenin başarılı olduğu ve yeterli sayıda gençliğin elde edildiği söylenebilir. Ancak gürgenin meşeye göre daha hızlı geliştiği ve meşeyi boğma tehlikesi göz önüne alındığında, sapsız meşe-gürgen karışık meşceresinde meşeye çap-boy üstünlüğü verilmesi önerilmektedir.
Keywords
References
- [1] T. Odabaşı, A. Çalışkan, ve H. F. Bozkuş, Silvikültür tekniği (Silvikültür II). İstanbul, Türkiye: İÜ Orman Fakültesi Yayınları, 2004.
- [2] F. Saatçioglu, Silvikültür Teknigi (Silvikültür II). İstanbul: İ.Ü. Orman Fakültesi Yayınları, 1979.
- [3] Anonim, (04 Mart 2019). [Online]. Erişim: https://www.ogm.gov.tr/ekutuphane/Yayinlar/T%C3%BCrkiye%20Orman%20Varl%C4%B1%C4%9F%C4%B1-2016-2017.pdf
- [4] F. Yaltirik, Türkiye meşeleri teşhis kılavuzu (The oak trees of Turkey). Istanbul: Yenilik Basimevi, 1984.
- [5] M. Genç, Silvikültürün temel esasları, 3 ed. Isparta, Türkiye: Süleyman Demirel Üniversitesi Orman Fakültesi Yayınları, 2012.
- [6] R. Sikkema, G. Caudullo, ve D. de Rigo, "Carpinus betulus in Europe: distribution, habitat, usage and threats," European Atlas of Forest Tree Species; Publications Office of the European Union: Luxembourg, pp. 73-75, 2016.
- [7] P. S. Savill, The silviculture of trees used in British forestry, 2 ed. London, UK: CABI, 2013.
- [8] A. J. Kwiatkowska, K. Spalik, E. Michalak, A. Palińska, ve D. Panufnik, "Influence of the size and density of Carpinus betulus on the spatial distribution and rate of deletion of forest-floor species in thermophilous oak forest," Plant Ecology, vol. 129, pp. 1-10, 1997.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Engineering
Journal Section
Research Article
Publication Date
July 31, 2019
Submission Date
March 14, 2019
Acceptance Date
April 10, 2019
Published in Issue
Year 2019 Volume: 7 Number: 3