Research Article

İstanbul’da Sivrisinek Türleri ile İnvaziv Aedes Türlerinin Tespiti ve Bulunma Oranları

Volume: 9 Number: 3 May 29, 2021
Ali Ede , Sevcan Öztemiz *
EN TR

İstanbul’da Sivrisinek Türleri ile İnvaziv Aedes Türlerinin Tespiti ve Bulunma Oranları

Abstract

Çalışmada İstanbul’un 27 ilçesinde (Avrupa yakasında Arnavutköy, Avcılar, Başakşehir, Beşiktaş, Beylikdüzü, Büyükçekmece, Çatalca, Esenler, Esenyurt, Eyüpsultan, Gaziosmanpaşa, Kağıthane, Küçükçekmece, Sarıyer, Silivri, Sultangazi, Anadolu yakasında Ataşehir, Beykoz, Kartal, Maltepe, Pendik, Sancaktepe, Sultanbeyli, Şile, Tuzla, Ümraniye, Üsküdar) sivrisinek türleri ile invaziv Aedes türleri (Diptera: Culicidae)’nin bulunma oranlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışma, sivrisinek üreme kaynaklarından dipper aracılığıyla toplanan larva ve pupalardan elde edilen dişiler ile ışık tuzaklarından elde edilen dişilerin tespiti ile yapılmış olup 2019 ve 2020 yıllarında yürütülmüştür. Çalışmada 4 cinse ait 13 sivrisinek türü belirlenmiştir. Toplam 247 üreme kaynağında bulunan sivrisinek türleri ve bulunma oranları, Culex pipiens L. %45.4,Aedes albopictus (Skuse) %20, Aedes cretinus (Edwards) %9, Anopheles maculipennis kompleks (Anopheles sacharovi hariç) %5.2 Culex territians %4, Anopheles claviger (Meigen) %2.8 Aedes vexans (Meigen) %2.4, Culex theileri Theobald %2.4, Culiseta annulata (Schrank)%2, Culex hortensis Ficalbi%1.6, Culex modestus Ficalbi%1.6, Culex torrentium Martini%2.4, Culiseta longiareolata (Macquart)%1.2, Culex sp. (Diptera: Culicidae) olarak tespit edilmiştir. İstilacı tür olarak, Aedes albopictus(Skuse) ve Aedes cretinus(Edwards) saptanmıştır. Vektörlük potansiyelleri dikkate alındığında Ülkemizde yaygın hale gelen Aedes türleri ile mücadele programı oluşturulmalıdır.

Keywords

bulunma oranı, invaziv, İstanbul, Sivrisinek, tür

Thanks

Arazi çalışmalarında destek olan İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Sağlık Daire Başkanlığı, Sağlık ve Hıfzıssıhha Müdürlüğü’ne bağlı Vektörlerle Mücadelesi Birimi ekiplerine teşekkür ederiz.

References

  1. [1] B. Alten ve S. S. Çağlar, ,Vektör Ekolojisi ve Mücadelesi, 1. baskı, Ankara, Türkiye: Sağlık Bakanlığı, 1998, ss. 249.
  2. [2] B. J. Beaty ve W. C. Marquardt, The Biology of Disease Vectors, Chicago, ABD: University Press Of Colorado, 1996, ss. 450.
  3. [3] R. E. Harbach ve L. J. Kitching, “Reconsideration of anopheline mosquito phylogeny (Diptera: Culicidae: Anophelinae) based on morphological data,” Syst Biodiversit, c .3, s. 4, ss. 345-374, 2005.
  4. [4] G. Wang, C. Li, X. Guo, , D. Xing, Y. Dong, Z. Wang, Y. Zhang, M. Liu, Z. Zheng, H. Zhang, X. Zhu, Z. Wu ve T. Zhao, “Identifying the main mosquito species in China based on DNA barcoding,” Plos One, c. 7,ss. 1-11, 2012.
  5. [5] R. Wilkerson, Y-M. Linton, D. Fonseca, T. Schultz, D. Price ve D. Strickman, “Making mosquito taxonomy useful: a stable classification of tribe aedini that balances utility with current knowledge of evolutionary relationships,” Plos One, c. 7, s. 10, ss. 1-26, 2015.
  6. [6] G. Benelli, “Spreas of Zika Virus: the key role of mosquito vector control,” Asian Pasific Journal of Tropical Biomedicine, c. 6, ss. 468-471, 2016.
  7. [7] Anonim. (2019, 9 Aralık). World Health Organization 2017 Global malaria report, Geneva, Switzerland. [Online]. Erişim:https://www.who.int/malaria/publications/world-malaria-report-2017/en/
  8. [8] N. Becker, D. Petric, M. Zgomba, C. Boase, C. Dahl, J. Lane ve A. Kaiser, Mosquitoes and Their Control, London, England: Kluwer Academic/Plenum Publishers, London, 2003, ss. 498.
  9. [9] K. Öter, “İstanbul’da görülen sivrisinek türlerinin tespiti,” Doktora tezi, Parazitoloji, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul Üniversitesi, İstanbul, Türkiye, 2007.
  10. [10] B. Alten, S. S. Çağlar ve N. Özer, “Malaria and its Vectors in Turkey,” European Mosquito Bulletin, c. 7, ss. 27-33, 2000.
APA
Ede, A., & Öztemiz, S. (2021). İstanbul’da Sivrisinek Türleri ile İnvaziv Aedes Türlerinin Tespiti ve Bulunma Oranları. Duzce University Journal of Science and Technology, 9(3), 321-327. https://doi.org/10.29130/dubited.868827
AMA
1.Ede A, Öztemiz S. İstanbul’da Sivrisinek Türleri ile İnvaziv Aedes Türlerinin Tespiti ve Bulunma Oranları. DUBİTED. 2021;9(3):321-327. doi:10.29130/dubited.868827
Chicago
Ede, Ali, and Sevcan Öztemiz. 2021. “İstanbul’da Sivrisinek Türleri Ile İnvaziv Aedes Türlerinin Tespiti Ve Bulunma Oranları”. Duzce University Journal of Science and Technology 9 (3): 321-27. https://doi.org/10.29130/dubited.868827.
EndNote
Ede A, Öztemiz S (May 1, 2021) İstanbul’da Sivrisinek Türleri ile İnvaziv Aedes Türlerinin Tespiti ve Bulunma Oranları. Duzce University Journal of Science and Technology 9 3 321–327.
IEEE
[1]A. Ede and S. Öztemiz, “İstanbul’da Sivrisinek Türleri ile İnvaziv Aedes Türlerinin Tespiti ve Bulunma Oranları”, DUBİTED, vol. 9, no. 3, pp. 321–327, May 2021, doi: 10.29130/dubited.868827.
ISNAD
Ede, Ali - Öztemiz, Sevcan. “İstanbul’da Sivrisinek Türleri Ile İnvaziv Aedes Türlerinin Tespiti Ve Bulunma Oranları”. Duzce University Journal of Science and Technology 9/3 (May 1, 2021): 321-327. https://doi.org/10.29130/dubited.868827.
JAMA
1.Ede A, Öztemiz S. İstanbul’da Sivrisinek Türleri ile İnvaziv Aedes Türlerinin Tespiti ve Bulunma Oranları. DUBİTED. 2021;9:321–327.
MLA
Ede, Ali, and Sevcan Öztemiz. “İstanbul’da Sivrisinek Türleri Ile İnvaziv Aedes Türlerinin Tespiti Ve Bulunma Oranları”. Duzce University Journal of Science and Technology, vol. 9, no. 3, May 2021, pp. 321-7, doi:10.29130/dubited.868827.
Vancouver
1.Ali Ede, Sevcan Öztemiz. İstanbul’da Sivrisinek Türleri ile İnvaziv Aedes Türlerinin Tespiti ve Bulunma Oranları. DUBİTED. 2021 May 1;9(3):321-7. doi:10.29130/dubited.868827