Matematiğin Cinsiyetinin Toplumsal Cinsiyet Rolleri Üzerinden Anlamlandırılması
Abstract
Biyolojik cinsiyetten farklı olarak toplumsal cinsiyet, kadın ve erkeği belirli roller üzerinden
tanımlamakta ve anlamlandırmaktadır. Toplumsal yapının birey üzerinde yarattığı baskının
yanında bireyin inşa süreçlerini dikkate aldığımızda mevcut çalışmanın amacı, soyut bir olgu olan
matematiğe bir cinsiyet atfedilip atfedilemeyeceğidir. Bu görüş ışığında çalışmada, matematik
eğitimcilerinin toplumsallaştıkları sosyokültürel yapı ve deneyimleri sonucunda matematiğe
hangi cinsiyet rollerini atfettiklerini ortaya koymak amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda on iki
matematik eğitimcisi ile mülakatlar gerçe kleşt irilm iştir . Çalışmada katılımcıların; öğrencilere sınıf
içi yaklaşımları, kullandıkları dokümanlar ve meslektaşlarının sınıf uygulamaları ile matematiğin cinsiyetini
hangi toplumsal cinsiyet rolleri üzerinden anlamlandırdıkları değerlendirilmeye çalışılmıştır.
Neticede tüm katılımcılar, matematiğe, belirli cinsiyet rolleri atfetmişlerdir. Matematiğe kadın cinsiyetini,
“düzenleyici,” “yardımlaşan,” “üretken” ve “doğurgan” rolleriyle atfederken; “güçlü,” “sorgulanmaz,”
“soğuk” ve “ciddi” rolleriyle de matematiği erkek cinsiyetiyle özdeş leşti rmişl erdir . Sonuç
olarak katılımcıların matematiğe atfettikleri roller, onların matematiğe ilişkin deneyimleri sonucunda
toplumsal yapıdan etkilenerek inşa ettikleri anlamlardır. Öyle ki bu anlamlandırma sonucu
matematik eğitimcileri matematiği, sosyal hayatta bir birey olarak resmetmişlerdir.
Keywords
Cinsiyet, matematik, matematik eğitimcisi, toplumsal cinsiyet rolleri, toplumsal yapı
References
- Akkaş, E., & Toluk Uçar, Z. (2020). Toplumun matematik hakkındaki düşünceleri. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 11(2), 473–491.
- Alkhateeb, H. M. (2001). Gender differences in mathematics achievement among high school students in the United Arab Emirates, 1991–2000. School Science and Mathematics, 101(1), 5–9. [CrossRef]
- Bilen, O. (2017). Ortaokul matematik ders kitabı 7. Gizem Yayıncılık. Bourdieu, P., & Abdelmalek, S. (1964). Le déracinement, la crise de l’agriculture traditionnelle en algérie. Minuit.
- Bourdieu, P., & Wacquant, J. D. L. (1996). Reflexive anthropologie. Suhrkamp.
- Carlson, M., & Kancı, T. (2017). The nationalized and gendered citizen in a global world - Examples from textbooks, policy and steering documents in Turkey and Sweden. Gender and Education, 29(3), 313–331. [CrossRef]
- Ceci, S., & Williams, W. (2010). The mathematics of sex: How biology and society conspire to limit talented women and girls. Oxford University Press.
- Çelik, T., Aydoğan Yenmez, A., & Gökçe, S. (2019). Ortaokul matematik ders kitaplarındaki dilsel ve görsel metinlerin toplumsal cinsiyet rollerine göre incelenmesi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 38(2), 206–224.
- Collins, R., & Makowsky, M. (2014). In N. Oktik (Çev.), Toplumun keşfi [The discovery of society]. Nobel Yayıncılık. Creswell, J. W. (2013). Qualitative inquiry & research design: Choosing among five approaches (3rd ed). SAGE.
- Cunningham, M. (2001). The influence of parental attitudes and behaviors on children’s attitudes toward gender and household labor in early adulthood. Journal of Marriage and Family, 63(1), 111–122. [CrossRef]
- Daly, M., & Wilson, M. (1994). Evolutionary psychology of male violence. In J. Archer (Ed.), Male violence. Routledge.