Nörolojik Hastalıklara Sahip Bireylerin ve Bakım Verenlerinin Aktivite Yönünden Tedavi Hedeflerine Bakışı

Özge Buket Cesim; Burcu Semin Akel; Çiğdem Öksüz

doi:10.30720/ered.405401

Nörolojik Hastalıklara Sahip Bireylerin ve Bakım Verenlerinin Aktivite Yönünden Tedavi Hedeflerine Bakışı

Öz

Amaç: Nörolojik hastalıklara sahip bireylerin ve bakım verenlerinin aktivite yönünden tedavi hedefleri arasındaki uyumu incelemektir. Gereç ve Yöntem: Araştırmaya nörolojik hastalığa sahip 18-65 yaş arası 46 birey (26 erkek, 20 kadın) dahil edildi. Hasta ve bakım verenin aktivite yönünden tedavi hedefleri Kanada Aktivite Performans Ölçümü (KAPÖ) ile değerlendirildi. Hastaların ve bakım verenlerin tedavi hedefleri, KAPÖ’ nün kendine bakım, üretkenlik ve serbest zaman aktiviteleri olan performans alanlarına göre kayıt edildi. Hastaların belirttiği aktivitelerin bakım veren tarafından söylenen aktivitelerle uyumu yüzde (%) olarak hesaplandı. Sonuçlar: Bireylerin yaş ortalaması 32,41 ± 15,31 yıldı. KAPÖ sonucu tedavi hedefi olarak hem hastalar hem de bakım verenler ilk sırada kendine bakım aktivitelerini belirttiler. Hastalar bakım verenlerden daha fazla üretkenlik aktiviteleri belirtirken; daha az serbest zaman aktiviteleri belirttiler. Bireyler ve bakım verenler arasındaki tedavi hedeflerinin uyumu %26 olarak belirlendi. Kadın hastalar ve onların bakım verenleri arasındaki tedavi hedeflerinin uyum ortalaması %29, erkek hastalar ve bakım verenleri arasındaki tedavi hedeflerinin uyum ortalaması %26 idi. Tartışma: Çalışmamız sonucu, nörolojik hastalıklara sahip hastaların ve bakım verenlerinin aktivite performans alanlarından kendine bakım, üretkenlik ve serbest zaman aktivitelerine yönelik farklı aktiviteler belirttiği ve tedavi hedefleri arasındaki uyumun düşük olduğu görülmektedir. Bu da bakım verenlerin hastalara göre iyileşmeye yönelik farklı beklentiler içerisinde olabileceğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Nöroloji; bakım veren; aktivite

Kaynakça

Aarli, J. A., Dua, T., Janca, A., & Muscetta, A. (2006). Neurological disorders. Public Health Challenges. Geneva: World Health Organization.
Amarshi, F., Artero, L., & Reid, D. (2006). Exploring social and leisure participation among stroke survivors: Part two. International Journal of Therapy and Rehabilitation, 13(5), 199-208. doi:10.12968/ijtr.2006.13.5.21376
Aoun, S. M., Bentley, B., Funk, L., Toye, C., Grande, G., & Stajduhar, K. J. (2012). A 10-year literature review of family caregiving for motor neurone disease: Moving from caregiver burden studies to palliative care interventions. Palliative Medicine, 27(5), 437-446. doi:10.1177/0269216312455729
Bolmsjö, I., & Hermerén, G. (2003). Conflicts of Interest: experiences of close relatives of patients suffering from amyotrophic lateral sclerosis. Nursing Ethics, 10(2), 186-198. doi:10.1191/0969733003ne593oa
Bonder, B. R., & Dal Bello-Haas, V. (2017). Functional performance in older adults: FA Davis.
Bonder, B. R., Martin, L., & Miracle, A. W. (2004). Culture Emergent in Occupation. American Journal of Occupational Therapy, 58(2), 159-168. doi:10.5014/ajot.58.2.159
Brodaty, H., & Donkin, M. (2009). Family caregivers of people with dementia. Dialogues in Clinical Neuroscience, 11(2), 217-228.
Demir, Y. P., Balci, N. Ç., Ünlüer, N. Ö., Uluğ, N., Dogru, E., Kilinç, M., . . . Yilmaz, Ö. (2015). Three different points of view in stroke rehabilitation: patient, caregiver, and physiotherapist. Topics in Stroke Rehabilitation, 22(5), 377-385. doi:10.1179/1074935714Z.0000000042

Donnelly, C., Eng, J. J., Hall, J., Alford, L., Giachino, R., Norton, K., & Kerr, D. S. (2004). Client-centred assessment and the identification of meaningful treatment goals for individuals with a spinal cord injury. Spinal Cord, 42(5), 302-307.
Gitlin, L. N., Corcoran, M., Winter, L., Boyce, A., & Hauck, W. W. (2001). A Randomized, Controlled Trial of a Home Environmental InterventionEffect on Efficacy and Upset in Caregivers and on Daily Function of Persons With Dementia. Gerontologist, 41(1), 4-14. doi:10.1093/geront/41.1.4
Graff, M. J. L., Vernooij-Dassen, M. J. M., Zajec, J., Olde-Rikkert, M. G. M., Hoefnagels, W. H. L., & Dekker, J. (2006). How can occupational therapy improve the daily performance and communication of an older patient with dementia and his primary caregiver?: A case study. Dementia, 5(4), 503-532. doi:10.1177/1471301206069918
Law, M., Baptiste, S., McColl, M., Opzoomer, A., Polatajko, H., & Pollock, N. (1990). The Canadian Occupational Performance Measure: An Outcome Measure for Occupational Therapy. Canadian Journal of Occupational Therapy, 57(2), 82-87. doi:doi:10.1177/000841749005700207
McCullagh, E., Brigstocke, G., Donaldson, N., & Kalra, L. (2005). Determinants of Caregiving Burden and Quality of Life in Caregivers of Stroke Patients. Stroke, 36(10), 2181-2186. doi:10.1161/01.str.0000181755.23914.53
McMillan, T. M., & Sparkes, C. (1999). Goal Planning and Neurorehabilitation: The Wolfson Neurorehabilitation Centre Approach. Neuropsychological Rehabilitation, 9(3-4), 241-251. doi:10.1080/096020199389356
Mitchell, L. A., Hirdes, J., Poss, J. W., Slegers-Boyd, C., Caldarelli, H., & Martin, L. (2015). Informal caregivers of clients with neurological conditions: profiles, patterns and risk factors for distress from a home care prevalence study. BMC Health Services Research, 15, 350. doi:10.1186/s12913-015-1010-1
Occupational Therapy Practice Framework: Domain and Process. (2014). The American Journal of Occupational Therapy, 68, 1-48. Sands, L. P., Ferreira, P., Stewart, A. L., Brod, M., & Yaffe, K. (2004). What Explains Differences Between Dementia Patients' and Their Caregivers' Ratings of Patients' Quality of Life? The American Journal of Geriatric Psychiatry, 12(3), 272-280. doi:https://doi.org/10.1097/00019442-200405000-00006
Tatlı, İ. Y., & Akel, B. S. (2016). İnmeli Bireylerde Temporal Aktivite Paterninin İncelenmesi. Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
Trail, M., Nelson, N. D., Van, J. N., Appel, S. H., & Lai, E. C. (2004). Major stressors facing patients with amyotrophic lateral sclerosis (ALS): a survey to identify their concerns and to compare with those of their caregivers. Amyotrophic Lateral Sclerosis and Other Motor Neuron Disorders, 5(1), 40-45. doi:10.1080/14660820310016075
Tudor-Locke, C., Washington, T. L., Ainsworth, B. E., & Troiano, R. P. (2009). Linking the American Time Use Survey (ATUS) and the Compendium of Physical Activities: methods and rationale. J Phys Act Health, 6(3), 347-353.
Tuntland, H., Aaslund, M. K., Langeland, E., Espehaug, B., & Kjeken, I. (2016). Psychometric properties of the Canadian Occupational Performance Measure in home-dwelling older adults. Journal of Multidisciplinary Healthcare, 9, 411-423. doi:10.2147/JMDH.S113727
Woodside, H. (1976). Dimensions of the Occupational Behaviour Model. Canadian Journal of Occupational Therapy, 43(1), 11-14. doi:10.1177/000841747604300103
Yerxa, E. J. (1993). Occupational science: A new source of power for participants in occupational therapy. Journal of Occupational Science, 1(1), 3-9.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Özge Buket Cesim ^*
Hacettepe Üniversitesi
0000-0001-5127-4181
Türkiye

Burcu Semin Akel
Hacettepe Üniversitesi
0000-0001-5127-4181
Türkiye

Çiğdem Öksüz
0000-0001-5127-4181
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

3 Eylül 2018

Gönderilme Tarihi

13 Mart 2018

Kabul Tarihi

23 Ekim 2018

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 6 Sayı: 3

DOI

https://doi.org/10.30720/ered.405401

IZ

https://izlik.org/JA52YJ97WF

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Cesim, Ö. B., Akel, B. S., & Öksüz, Ç. (2018). Nörolojik Hastalıklara Sahip Bireylerin ve Bakım Verenlerinin Aktivite Yönünden Tedavi Hedeflerine Bakışı. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi, 6(3), 185-190. https://doi.org/10.30720/ered.405401

AMA

1.Cesim ÖB, Akel BS, Öksüz Ç. Nörolojik Hastalıklara Sahip Bireylerin ve Bakım Verenlerinin Aktivite Yönünden Tedavi Hedeflerine Bakışı. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi. 2018;6(3):185-190. doi:10.30720/ered.405401

Chicago

Cesim, Özge Buket, Burcu Semin Akel, ve Çiğdem Öksüz. 2018. “Nörolojik Hastalıklara Sahip Bireylerin ve Bakım Verenlerinin Aktivite Yönünden Tedavi Hedeflerine Bakışı”. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi 6 (3): 185-90. https://doi.org/10.30720/ered.405401.

EndNote

Cesim ÖB, Akel BS, Öksüz Ç (01 Eylül 2018) Nörolojik Hastalıklara Sahip Bireylerin ve Bakım Verenlerinin Aktivite Yönünden Tedavi Hedeflerine Bakışı. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi 6 3 185–190.

IEEE

[1]Ö. B. Cesim, B. S. Akel, ve Ç. Öksüz, “Nörolojik Hastalıklara Sahip Bireylerin ve Bakım Verenlerinin Aktivite Yönünden Tedavi Hedeflerine Bakışı”, Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi, c. 6, sy 3, ss. 185–190, Eyl. 2018, doi: 10.30720/ered.405401.

ISNAD

Cesim, Özge Buket - Akel, Burcu Semin - Öksüz, Çiğdem. “Nörolojik Hastalıklara Sahip Bireylerin ve Bakım Verenlerinin Aktivite Yönünden Tedavi Hedeflerine Bakışı”. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi 6/3 (01 Eylül 2018): 185-190. https://doi.org/10.30720/ered.405401.

JAMA

1.Cesim ÖB, Akel BS, Öksüz Ç. Nörolojik Hastalıklara Sahip Bireylerin ve Bakım Verenlerinin Aktivite Yönünden Tedavi Hedeflerine Bakışı. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi. 2018;6:185–190.

MLA

Cesim, Özge Buket, vd. “Nörolojik Hastalıklara Sahip Bireylerin ve Bakım Verenlerinin Aktivite Yönünden Tedavi Hedeflerine Bakışı”. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi, c. 6, sy 3, Eylül 2018, ss. 185-90, doi:10.30720/ered.405401.

Vancouver

1.Özge Buket Cesim, Burcu Semin Akel, Çiğdem Öksüz. Nörolojik Hastalıklara Sahip Bireylerin ve Bakım Verenlerinin Aktivite Yönünden Tedavi Hedeflerine Bakışı. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi. 01 Eylül 2018;6(3):185-90. doi:10.30720/ered.405401